Araştırma Makalesi

Soğuk Savaş Dönemi Başlarında Türkiye-Polonya İlişkilerine Batı-Doğu Bloğu Etkisi (1945-1952)

Cilt: 14 Sayı: 1 16 Nisan 2025
PDF İndir
EN TR

Soğuk Savaş Dönemi Başlarında Türkiye-Polonya İlişkilerine Batı-Doğu Bloğu Etkisi (1945-1952)

Öz

İkinci Dünya Savaşı sırasında Türkiye ve Polonya’nın durumu tamamen farklıydı. Polonya, Alman ve Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği (SSCB) işgali altındayken Türkiye tarafsız kalmayı başarmıştı. Ancak savaş sonrasında dünya, iki nüfuz bloğuna ayrılmaya başladı. Yalta Konferansı’ndan sonra Polonya, Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği etki alanına girerken, Türkiye ise sonunda Batı bloğuna katıldı. Buna rağmen, her iki ülkenin o dönemde pek çok ortak noktası bulunmaktaydı. Hem Polonya hem de Türkiye, Amerika Birleşik Devletleri (ABD) ve Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği'nin yoğun siyasi ve diplomatik baskılarına maruz kalmış, iki güç arasındaki rekabetin merkezi haline gelmişti. Her iki ülke de ulusal çıkarlarını koruma adına stratejik dengeleme politikaları geliştirmiştir. Bu çalışma, 1945-1952 yılları arasında Amerika Birleşik Devletleri ve Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği’nin Polonya ile ilgili konularda yürüttüğü rekabeti ve bu rekabetin Türkiye üzerindeki etkilerini incelemektedir. Özellikle Soğuk Savaş’ın başlangıç döneminde, iki büyük gücün Türkiye’yi kendi politikalarına yönlendirme çabaları ve Polonya bağlamındaki stratejik hamleleri analiz edilmektedir. Ankara’nın Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği baskısına karşı temkinli duruşu ve aynı zamanda Batılı müttefiklerle uyum içinde kalma çabası, Türkiye'nin dış politikasının bu dönemdeki en belirgin özelliklerindendir. Sonuç olarak, çalışma, Soğuk Savaş güçlerinin diğer ülkeleri kendi politikaları doğrultusunda nasıl şekillendirdiğini ve Türkiye-Polonya ekseninde bu baskının yansımalarını gözler önüne sermeyi amaçlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Archiwum Ministerstwa Spraw Zagranicznych Rzeczpospolitej Polskiej (AMSZRP) google scholar
  2. Central Intelligence Agency Archive (CIA) google scholar
  3. Instytut Polski i Muzeum im. gen. Wladyslawa Sikorskiego w Londynie (IPMS) google scholar
  4. Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivleri Başkanlığı (TDA) google scholar
  5. Wilson Center Digital Archives (Wilson Archives) google scholar
  6. Beevor, Antony. Druga wojna swiatowa. Krak6w: Wydawnictwo Znak, 2013, 670-680. google scholar
  7. Bilgin, Mustafa. Britain and Turkey in the Middle East: Politics and Influence in the Early Cold War Era. London and New York: Tauris Academic Studies, 2008. google scholar
  8. Chainskii, lurii. Walka za kulisami dyplomacji miçdzywojennej. Turcja w polskiejpolityceprometejskiej w latach 1918-1932. Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, 2021. google scholar

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Uluslararası İlişkiler (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

16 Nisan 2025

Gönderilme Tarihi

15 Kasım 2024

Kabul Tarihi

9 Şubat 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 14 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Olszowska, K. W. (2025). Soğuk Savaş Dönemi Başlarında Türkiye-Polonya İlişkilerine Batı-Doğu Bloğu Etkisi (1945-1952). Avrasya İncelemeleri Dergisi, 14(1), 59-74. https://doi.org/10.26650/jes.2025.1586138
AMA
1.Olszowska KW. Soğuk Savaş Dönemi Başlarında Türkiye-Polonya İlişkilerine Batı-Doğu Bloğu Etkisi (1945-1952). AVİD. 2025;14(1):59-74. doi:10.26650/jes.2025.1586138
Chicago
Olszowska, Karolina Wanda. 2025. “Soğuk Savaş Dönemi Başlarında Türkiye-Polonya İlişkilerine Batı-Doğu Bloğu Etkisi (1945-1952)”. Avrasya İncelemeleri Dergisi 14 (1): 59-74. https://doi.org/10.26650/jes.2025.1586138.
EndNote
Olszowska KW (01 Nisan 2025) Soğuk Savaş Dönemi Başlarında Türkiye-Polonya İlişkilerine Batı-Doğu Bloğu Etkisi (1945-1952). Avrasya İncelemeleri Dergisi 14 1 59–74.
IEEE
[1]K. W. Olszowska, “Soğuk Savaş Dönemi Başlarında Türkiye-Polonya İlişkilerine Batı-Doğu Bloğu Etkisi (1945-1952)”, AVİD, c. 14, sy 1, ss. 59–74, Nis. 2025, doi: 10.26650/jes.2025.1586138.
ISNAD
Olszowska, Karolina Wanda. “Soğuk Savaş Dönemi Başlarında Türkiye-Polonya İlişkilerine Batı-Doğu Bloğu Etkisi (1945-1952)”. Avrasya İncelemeleri Dergisi 14/1 (01 Nisan 2025): 59-74. https://doi.org/10.26650/jes.2025.1586138.
JAMA
1.Olszowska KW. Soğuk Savaş Dönemi Başlarında Türkiye-Polonya İlişkilerine Batı-Doğu Bloğu Etkisi (1945-1952). AVİD. 2025;14:59–74.
MLA
Olszowska, Karolina Wanda. “Soğuk Savaş Dönemi Başlarında Türkiye-Polonya İlişkilerine Batı-Doğu Bloğu Etkisi (1945-1952)”. Avrasya İncelemeleri Dergisi, c. 14, sy 1, Nisan 2025, ss. 59-74, doi:10.26650/jes.2025.1586138.
Vancouver
1.Karolina Wanda Olszowska. Soğuk Savaş Dönemi Başlarında Türkiye-Polonya İlişkilerine Batı-Doğu Bloğu Etkisi (1945-1952). AVİD. 01 Nisan 2025;14(1):59-74. doi:10.26650/jes.2025.1586138