2008 RUSYA-GÜRCİSTAN SAVAŞI SONRASI GÜRCİSTAN-İRAN İLİŞKİLERİ

Öz

Dış faktörler İran ve Gürcistan arasındaki ilişkileri kuvvetle etkilemekte ve İran - Gürcistan ilişkileri ABD, İsrail ve Rusya ile ilişkilere bağlı olarak düz bir çizgide gelişmemektedir. İran, Gürcistan'la olan münasibetlerde Rusya ile ilişkileri, Gürcistan ise İran ile münasibetlerde ABD ve İsrail ile ilişkileri bozmamak için dikkatli davranmaktadırlar. 2008 yılının Ağustos ayında Gürcistan - Rusya Savaşı'nın ardından bölgedeki denge değişti. İran, ucuz ve alternatif bir gaz sağlayıcısı olarak Gürcistan'ın dikkatini çekti. Rusya'nın Güney Ossetya ve Abhazya'nın bağımsızlıklarını tanıması hem bölgede, hem de uluslararası düzlemde endişeye neden oldu. Gürcistan, Rusya ile diplomatik ilişkilerini kesti. Gürcistan Rusya’ya olan bağımlılığını zayıflatacak yeni bir ortak aramak için İran’la olan ekonomik ilişkilerini genişletti. Ayrıca Gürcistan, bölgenin büyük güçlerinden biri olan Rusya tehdidine karşı bölgedeki diğer güçlü devlet olan İran ile olan ilişkilerini güçlendirmesi gerektiğini de anlıyordu. İran Gürcistan'ı Avrupa pazarlarına girmenin bir yolu olarak görmekteydi.

Gürcistan İran ile ilişkilerde askeri işbirliğinde olduğu Batı, İsrail ve ABD'nin çıkarlarını göz önünde bulunduruyor. İran ve Gürcistan arasındaki vize rejimi 2010'da kaldırıldıktan sonra iki ülke arasındaki ilişkiler gelişmeye başladı. 2010-2013 yılları arasında gerçekleşen iki ülke arasındaki vizesiz rejim, ekonomi ve turizm alanında işbirliğinin geliştirilmesine katkıda bulundu. Gürcistan ABD ve İsrail ile olan ilişkilerinde soğukluk yaratmamak için 1 Temmuz 2013'te, İran'la olan vizesiz dolaşımı tek taraflı olarak iptal etti. Gürcistan ABD'nin İran'a karşı olan yaptırımlarını iptal etmesinin ardından 15 Şubat 2016'da vizesiz rejimi tekrar uygulamaya aldı ve iki ülke arasındaki ekonomik ve turistik alanlardaki ilişkiler yeniden güçlendi. Dolayısıyla Rusya ile yapdığı savaş Gürcistan'ın İran'la olan ilişkilerini güçlendirse de Gürcistan İran’dan dolayı ABD ile arasındaki ilişkileri bozmak istemiyor. 

Anahtar Kelimeler

• Rusya-Gürcistan Savaşı,İran-Gürcistan ilişkileri,karşılıklı işbirliği,ekonomik ilişkiler,vizesiz rejim

Georgian-Iranian Relations After The Russian-Georgian War in 2008

Öz

Foreign factors seriously affect the relationships between Iran and Georgia, and Iran-Georgian relations don’t make a linear progress depending on their relations with the USA, Israel and Russia. While Iran is careful about not breaking off the relations with Russia on its relations with Georgia, on the other side Georgia is prudential on sustaining its relations with the USA and Israel with regard to its relations with Iran. The Russia-Georgian War changed the balance in the region in August, 2008. The factor that makes Iran important for Georgia is the energy factor. Russia's recognition of South Ossetia and Abkhazia's independence caused anxiety both in the region and in the international arena. Georgia broke off the diplomatic relations with Russia. Georgia expanded the economic relations with Iran in seeking of a new partner to weaken its dependency on Russia. Georgia realized that he must strenghten the realtions with Iran which is the secondary power in the region against the possible threat by Russia - one of the powerful states in the region. Iran considered Georgia as means for penetrating into the European market.

In relations with Iran, Georgia have regard to the interests of the West, Israel and the USA – with those it is in a military cooperation. Having an agreement upon the visa-free regime between Georgia and Iran by 2010, the relations between the two countries began to flourish. The visa-free regime between the two countries in 2010-2013 promoted the development of cooperation in the fields of economy and tourism. On the 1st of July, 2013 Georgia stopped the free visa regime with Iran unilaterally in order not to weaken the relations with the USA and Israel. After cancellation of the USA sanctions on Iran, Georgia recovered the visa-free regime on the 15th of February, 2016 and the relations on economy and tourism fields again were strengthened between the two countries. Thus, despite of the fact that the war with Russia led to reinforcement of relations with Iran, Georgia doesn’t want to weaken the relations with the USA for Iran.

Anahtar Kelimeler

• the Russia-Georgian war,Iran-Georgian relations,mutual cooperation,the economic relations,the visa-free regime

Kaynakça

1. Asatiani Levan. A.Brief overview of İranian-Georgian Diplomatic Relations 2016. Georgian Foundation for Strategic and İnternational Studies. https://www.gfsis.org/files/library/opinion-papers/55-expert-opinion-eng.pdf
2. Chitadze Nika. Geopolitical Interests of Iran in South Caucasus and Georgian-Iranian Relations. Journal of Social Sciences, 1(2) (2012): 5-12
3. HƏSƏNOV, Əli. Müasir beynəlxalq münasibətlər və Azərbaycanın xarici siyasəti: Dərslik, Bakı: Azərbaycan, 2005.
4. QASIMLI, Musa. Azərbaycan Respublikasının xarici siyasəti(1991-2003): 2 hissədə. 1 hissə. Bakı: Mütərcim, 2015.
5. Reha Yılmaz. Bağımsızlık Sonrası Dönemde Rus-Gürcü İlişkileri ve Kırılma Noktaları. Avrasya etüdler, 38/2 (Aralık 2010): 21-42.
6. Russia to provide $200 mln in urgent aid for S. Ossetia. 11.08.2008. https://sputniknews.com/russia/20080811115961365/
7. Samore Gary. Sanctions Against Iran: A Guide to Targets, Terms, and Timetables Addendum to: Decoding the Iran Nuclear Deal (April 2015). June 2015.
8. https://www.belfercenter.org/publication/sanctions-against-iran-guide-targets-terms-and-timetables

9. Ünalmiş, Ahmet Nafiz, Şafak Oğuz. 2008 Rusya-Gürcistan Savaşının Vekalet Savaşı Teorisi Açısından İncelenmesi. Karadeniz Araştırmaları. XVI/61(2019): 31-41.
10. Грузия-Иран: вопросов больше, чем ответов [Georgia-Iran: more questions than answers]. 08.09.2010. http://www.blackseanews.net/read/35
11. Иран-Грузия: извилистая дорога к региональному партнёрству (Iran-Georgia: a winding road to a regional partnership). 12.03.2015.
12. https://eadaily.com/ru/news/2015/03/12/iran-gruziya-izvilistaya-doroga-k-regionalnomu-partnyorstvu
13. Кабисов В.А. Последствия грузино-югоосетинского вооруженного конфликта 2008 года [Consequences of the 2008 Georgian-South Ossetian Armed Conflict] //
14. Историческая и социально-образовательная мысль. № 2/2 (2016): 56-58.
15. Маркедонов С. Иранская готовность (Iranian readiness). http://www.kontinent.org/article
16. Между Грузией и Ираном подписано соглашение о безвизовом режиме (Agreement on visa-free regime signed between Georgia and Iran). 04.11. 2010. http://aze.az/news_mezhdu_gruziey_i_44586.html
17. Михайлов В. Иран – Грузия: Трудная дорога к партнёрству [Iran - Georgia: Difficult road to partnership]. 27.03.2014.
18. http://www.iran.ru/news/analytics/93042/Iran_Gruziya_Trudnaya_doroga_k_partnyorstvu, 27.03.2014.
19. Рцхиладзе Г. Kавказское сотрудничество [Caucasian cooperation]. http://georgiamonitor.org/news/254/958/
20. Холодные, добрососедские отношения с Ираном [Cold, good-neighborly relations with Iran]. 01.04.2016. http://www.apsny.ge/2016/pol/1459546808.php
21. Южная Осетия – объект беспристрастного изучения [South Ossetia the object of impartial study]. 09.06.2010. https://www.golos-ameriki.ru/a/osetia-russia-2010_06_09-95980209/185607.html