Araştırma Makalesi

Doğal Afetler için AHP Tabanlı ELECTRE I ve Matematik Model ile Risk Değerlendirmesine Ilişkin Fine Kinney Yöntemine Yeni Bir Yaklaşım

Sayı: 42 7 Temmuz 2021
PDF İndir
EN TR

Doğal Afetler için AHP Tabanlı ELECTRE I ve Matematik Model ile Risk Değerlendirmesine Ilişkin Fine Kinney Yöntemine Yeni Bir Yaklaşım

Öz

Doğal afetler insan yaşamı ve çevre üzerinde çok büyük riskler oluşturur. Araştırmacılar bu riskleri afetler bağlamında değerlendirmeye daha fazla önem verdiler. Çalışmalar, bölgelerdeki doğal afetlerden yalnızca birinin risk değerlendirmesine odaklanmaktadır. Ancak bu bölgeler için tamamen doğal afetleri içeren bir risk değerlendirmesi yapılmalıdır. Bu çalışmada, risk değerlendirmesi olarak Türkiye'nin Ege bölgesindeki 8 farklı ilde ele alınmıştır. Kapsanan şehirler için deprem, yangın, heyelan, sel, fırtına / tayfun gibi doğal afetler hakkında bir vaka verisi (1990-2020) dikkate alınmıştır. Doğal afetler için Fine Kinney risk değerlendirme yöntemi revize edilerek, her il için bir risk puanı elde edilmektedir. Daha sonra bu illere AHP tabanlı ELECTRE I yöntemi uygulanır. Bu yöntem sonucunda en riskli bölge elde edilir. Elde edilen en riskli bölgede bir kriz merkezinin konumu, afet sonuçlarından etkilenen bölgelere etkin çözümler getirmelidir. Böylelikle kriz merkezinde en uygun lokasyonu seçme sorunu hedef programlama yaklaşımıyla ele alınmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Almeida, A. T. (2005). Multicriteria modelling of repair contract based on utility and ELECTRE I method with dependability and service quality criteria. Annals of Operations Research, 138(1), 113-126. google scholar
  2. AFAD (Ministry of Interior Disaster and Emergency Management Pres-idency), https://tabb-analiz.afad.gov.tr/Default.aspx, Access Date: 25.04.2020. google scholar
  3. Chen, N., Chen, L., Tang, C., Wu, Z., Chen, A. (2019). Disaster risk evaluation using factor analysis: a case study of Chinese re-gions. Natural Hazards, 99(1), 321-335. google scholar
  4. Dagsuyu, C., Derse, O., Oturakci, M. (2021). Integrated risk prioritiza-tion and action selection for cold chain. Environmental Science and Pollution Research, 28(13), 15646-15658. google scholar
  5. Dilley, M., Chen, R. S., Deichmann, U., Lerner-Lam, A. L., Arnold, M. (2005). Natural disaster hotspots: a global risk analysis. The World Bank. google scholar
  6. Emblemsvâg, J. (2008). On probability in risk analysis of natural disas-ters. Disaster Prevention and Management: An International Jour-nal. google scholar
  7. Eyre, R., De Luca, F., Simini, F. (2020). Social media usage reveals re-covery of small businesses after natural hazard events. Nature com-munications, 11(1), 1-10. google scholar
  8. Ersoy, M., Celik, M. Y., Yeşilkaya, L., & Colak, O. (2019). Combination of Fine-Kinney and GRA methods to solve occupational health and safety problems. Journal of the Faculty of Engineering and Archi-tecture of Gazi University, 34(2), 751-770. google scholar

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

7 Temmuz 2021

Gönderilme Tarihi

9 Şubat 2021

Kabul Tarihi

11 Mayıs 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Sayı: 42

Kaynak Göster

APA
Derse, O. (2021). Doğal Afetler için AHP Tabanlı ELECTRE I ve Matematik Model ile Risk Değerlendirmesine Ilişkin Fine Kinney Yöntemine Yeni Bir Yaklaşım. Journal of Geography, 42, 155-164. https://izlik.org/JA68ZY86RJ
AMA
1.Derse O. Doğal Afetler için AHP Tabanlı ELECTRE I ve Matematik Model ile Risk Değerlendirmesine Ilişkin Fine Kinney Yöntemine Yeni Bir Yaklaşım. Journal of Geography. 2021;(42):155-164. https://izlik.org/JA68ZY86RJ
Chicago
Derse, Onur. 2021. “Doğal Afetler için AHP Tabanlı ELECTRE I ve Matematik Model ile Risk Değerlendirmesine Ilişkin Fine Kinney Yöntemine Yeni Bir Yaklaşım”. Journal of Geography, sy 42: 155-64. https://izlik.org/JA68ZY86RJ.
EndNote
Derse O (01 Temmuz 2021) Doğal Afetler için AHP Tabanlı ELECTRE I ve Matematik Model ile Risk Değerlendirmesine Ilişkin Fine Kinney Yöntemine Yeni Bir Yaklaşım. Journal of Geography 42 155–164.
IEEE
[1]O. Derse, “Doğal Afetler için AHP Tabanlı ELECTRE I ve Matematik Model ile Risk Değerlendirmesine Ilişkin Fine Kinney Yöntemine Yeni Bir Yaklaşım”, Journal of Geography, sy 42, ss. 155–164, Tem. 2021, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA68ZY86RJ
ISNAD
Derse, Onur. “Doğal Afetler için AHP Tabanlı ELECTRE I ve Matematik Model ile Risk Değerlendirmesine Ilişkin Fine Kinney Yöntemine Yeni Bir Yaklaşım”. Journal of Geography. 42 (01 Temmuz 2021): 155-164. https://izlik.org/JA68ZY86RJ.
JAMA
1.Derse O. Doğal Afetler için AHP Tabanlı ELECTRE I ve Matematik Model ile Risk Değerlendirmesine Ilişkin Fine Kinney Yöntemine Yeni Bir Yaklaşım. Journal of Geography. 2021;:155–164.
MLA
Derse, Onur. “Doğal Afetler için AHP Tabanlı ELECTRE I ve Matematik Model ile Risk Değerlendirmesine Ilişkin Fine Kinney Yöntemine Yeni Bir Yaklaşım”. Journal of Geography, sy 42, Temmuz 2021, ss. 155-64, https://izlik.org/JA68ZY86RJ.
Vancouver
1.Onur Derse. Doğal Afetler için AHP Tabanlı ELECTRE I ve Matematik Model ile Risk Değerlendirmesine Ilişkin Fine Kinney Yöntemine Yeni Bir Yaklaşım. Journal of Geography [Internet]. 01 Temmuz 2021;(42):155-64. Erişim adresi: https://izlik.org/JA68ZY86RJ