Araştırma Makalesi

Yabancı Dil Olarak Türkçede Biçim-Sesbilgisel Değişimlerin Edinimi

Sayı: 40 29 Aralık 2023
PDF İndir
TR EN

Yabancı Dil Olarak Türkçede Biçim-Sesbilgisel Değişimlerin Edinimi

Öz

Sözcüklerin dil edinicisinin zihinsel sözlüğünde nasıl saklandığı ve bunlara nasıl erişildiği uygulamalı dilbilimin en sık araştırılan konularından biridir. Alan yazınında sözcük işlemlemeye dair çeşitli modeller sunulmuştur. Fakat bu modeller, Türkçe gibi biçimler açısından zengin sondan eklemeli dillerdeki sözcük tanıma sürecini açıklamakta yetersiz kalmaktadır. Görsel sözcük tanıma sürecinde sözcük erişimini etkileyen birçok faktör (örn. seslem ve seslem başlangıç etkisi, dil edinim yaşı, fonolojik ve imla komşu sayısı vb.) olmasına rağmen uygulamalı dilbilim çalışmalarında sıklıkla iki ana faktöre atıfta bulunulmaktadır: a) biçimbilimsel faktörler ve b) sözcük sıklığı etkisi. Görsel sözcük tanıma sürecine ilişkin modellerin çoğunlukla tek dilli bireylerden elde edilen bulgularla sınırlı olduğu görülmektedir. Bu nedenle bu çalışmada, yabancı dil olarak Türkçe öğrenen bireylerin biçim-sesbilgisel değişimleri edinme yolları incelenmiş, çekimli sözcüklerin zihinsel sözlükte temsilinin araştırılması amaçlamıştır. Yarı-deneysel araştırma deseninin kullanıldığı bu çalışmada katılımcılara süreç-içi yöntemlerden sözcüksel karar testi uygulanmıştır. Yabancı dil olarak Türkçe öğrenen bireylerin a) dil yeterlik düzeylerinin, b) biçim-sesbilgisel değişim türünün (düzenli veya düzensiz) ve c) sözcük sıklığının (düşük veya yüksek) görsel sözcük tanıma sürecini ne yönde etkilediği araştırılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Teşekkür

Yüksek lisans tez danışmanım Doç. Dr. Mehmet GÜRLEK’e teşekkür ederim.

Kaynakça

  1. Andrews, S. (1992). Frequency and neighborhood effects on lexical access: Lexical similarity or orthographic redundancy? Journal of Experimental Psychology: Learning, Memory, and Cognition, 18(2), 234-254. https://doi.org/10.1037/0278-7393.18.2.234 google scholar
  2. Andrews, S. (1989). Frequency and neighborhood effects on lexical access: Activation or search? Journal of Experimental Psychology: Learning, Memory, and Cognition, 15(5), 802-814. https://doi.org/10.1037/0278-7393.15.5.802 google scholar
  3. Balota, D. A., Cortese, M.J., & Yap, M. (2006). Visual Word Recognition: The Journey from Features to Meaning (A Travel Update). M. J. Traxler & M. A. Gernsbacher (Dü.) içinde, Handbook of Psycholinguistics, (s. 285-376). A.B.D.:Elsevier google scholar
  4. Balota, D. A., Cortese, M. J., Sergent-Marshall, S. D., Spieler, D. H., & Yap, M. (2004). Visual word recognition of single-syllable words. Journal of Experimental Psychology: General,133(2), 283-316. https://doi. org/10.1037/0096-3445.133.2.283 google scholar
  5. Balota, D. A., & Chumbley, J. I. (1984). Are lexical decisions a good measure of lexical access? The role of word frequency in the neglected decision stage. Journal of Experimental Psychology: Human Perception and Performance, 10(3), 340-357. https://doi.org/10.1037/0096-1523.10.3.340 google scholar
  6. Butterworth, B. (1983). Lexical representation. B. Butterworth (Dü.) içinde, Language Production (s. 257294). London: Academic Press. google scholar
  7. Booij, G. (2007). The Grammar of Words. Oxford University Press. google scholar
  8. Caramazza, A., Luadanna, A, & Romani, C. (1988). Lexical access and inflectional morphology. Cognition, 28(3), 297-332. https://doi.org/10.1016/0010-0277(88)90017-0 google scholar

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Dilbilim (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

29 Aralık 2023

Gönderilme Tarihi

17 Şubat 2023

Kabul Tarihi

6 Haziran 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Sayı: 40

Kaynak Göster

APA
Hallı, G. (2023). Yabancı Dil Olarak Türkçede Biçim-Sesbilgisel Değişimlerin Edinimi. Dilbilim, 40, 1-20. https://doi.org/10.26650/jol.2023.1252566
AMA
1.Hallı G. Yabancı Dil Olarak Türkçede Biçim-Sesbilgisel Değişimlerin Edinimi. Dilbilim. 2023;(40):1-20. doi:10.26650/jol.2023.1252566
Chicago
Hallı, Gamze. 2023. “Yabancı Dil Olarak Türkçede Biçim-Sesbilgisel Değişimlerin Edinimi”. Dilbilim, sy 40: 1-20. https://doi.org/10.26650/jol.2023.1252566.
EndNote
Hallı G (01 Aralık 2023) Yabancı Dil Olarak Türkçede Biçim-Sesbilgisel Değişimlerin Edinimi. Dilbilim 40 1–20.
IEEE
[1]G. Hallı, “Yabancı Dil Olarak Türkçede Biçim-Sesbilgisel Değişimlerin Edinimi”, Dilbilim, sy 40, ss. 1–20, Ara. 2023, doi: 10.26650/jol.2023.1252566.
ISNAD
Hallı, Gamze. “Yabancı Dil Olarak Türkçede Biçim-Sesbilgisel Değişimlerin Edinimi”. Dilbilim. 40 (01 Aralık 2023): 1-20. https://doi.org/10.26650/jol.2023.1252566.
JAMA
1.Hallı G. Yabancı Dil Olarak Türkçede Biçim-Sesbilgisel Değişimlerin Edinimi. Dilbilim. 2023;:1–20.
MLA
Hallı, Gamze. “Yabancı Dil Olarak Türkçede Biçim-Sesbilgisel Değişimlerin Edinimi”. Dilbilim, sy 40, Aralık 2023, ss. 1-20, doi:10.26650/jol.2023.1252566.
Vancouver
1.Gamze Hallı. Yabancı Dil Olarak Türkçede Biçim-Sesbilgisel Değişimlerin Edinimi. Dilbilim. 01 Aralık 2023;(40):1-20. doi:10.26650/jol.2023.1252566