Şavak Aşiretine Ait Bir Grup Halının, Anadolu’nun Diğer Bölgelerindeki Halılar ile Kompozisyon Açısından Karşılaştırılması
Öz
This article, aim introduces the hand knotted carpets that reflect the culture and life styles of Şavak, a nomadic tribe living in Tunceli and Elazig regions. With the migration of the tribe from Central Asia to Anatolia, the traditions and material and moral values they brought along kept living in Anatolia as well. Hence, this reveals itself in the art of weaving. Anatolia has a highly important potential thanks to both its cultural diversity and allowing immigrants during its long history. Therefore, the art objects coming out of the cultural and folkloric values of the Turkmens of Şavak, who migrated from the Central Asia and contributed to the development of the cultural diversity in Anatolia, are all important ethnologically. In this article, the carpets of Şavak tribe and the carpets in the other regions of Anatolia will be compared compositionally.
Bu araştırmanın amacı Tunceli ve Elazığ yörelerinde ikamet eden ve yarı-göçer bir yaşam tarzı yaşayan Şavak aşiretinin kültürünü ve kendine has yaşamını yansıtan el dokuması halıları Anadolu’nun diğer bölgelerindeki halılar ile kompozisyon açısından karşılaştırılarak, dokumalar arasındaki benzerlikleri ve farklılıkları ortaya çıkarmaktır. Aşiretin Orta Asya’dan Anadolu’ya göç etmesi sonucunda beraberinde getirdiği gelenekler ile maddi ve manevi kültür değerleri Anadolu’da da devam etmiştir. Nitekim bu durum, dokuma sanatında da kendini göstermektedir. Anadolu gerek barındırdığı kültürel çeşitlilik, gerekse tarih boyunca sürekli olarak göç görmüş olması sebebiyle son derece önemli bir potansiyele sahiptir. Bu yüzden Orta Asya’dan göç eden ve Anadolu’daki bu kültürel çeşitliliğin oluşmasına katkıda bulunan Şavaklı Türkmenlerin kültürel ve folklorik değerlerinin sonucu olan sanat yaratımları da bu açıdan çok önemlidir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Aksoy, E. (2011). Şavak Havlı ve Havsız Kirkitli Dokumaları. Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi, Sanatta Yeterlik Tezi, İstanbul, 93, 94, 96, 102, 125.
- Aktan, A. (1995). Anadolu’da Avşarlar. Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 6, 255-262.
- Anatolian Kilims. (2005). T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı, Ankara, 119, Şekil 6 (Koçboy-nuzu Motifi).
- Atlas Aylık Coğrafya ve Keşif Dergisi. (2000). 90, 48.
- Aytaç, A. (2000). Geleneksel Türk El Dokumacılığı Sanatı. Konya: Selçuk Üniver-sitesi Yayınları, 57.
- Aslanapa, O. (1987). Türk Halı Sanatının Bin Yılı. İstanbul: Eren Yayınları, 82,159.
- Coen, L., & Duncan, L. (1978). The Oriental Rugs, The Oriental Carpets. Newyork: Harper Row, Fitzhenry and Whiteside Ltd., 11-12 (Türkmen Aynalı Sekizgen Göl)
- Demirel, B.A. (2004). Doğu’da Göçün Temelleri. Ankara: Pivolka Yayınları, 7.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Elif Aksoy
FIRAT ÜNİVERSİTESİ
Türkiye
Latif Taraşlı
Bu kişi benim
MİMAR SİNAN GÜZEL SANATLAR ÜNİVERSİTESİ
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
30 Haziran 2017
Gönderilme Tarihi
28 Haziran 2017
Kabul Tarihi
25 Aralık 2016
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2017 Cilt: 7 Sayı: 15