Hüsnü Demiriz (1920-1999) ve Türkiye Bitkileri Koleksiyonu

Öz

Prof. Dr. Hüsnü Demiriz (1920-1999), tanınmış bir sistematik botanik öğretim üyesidir. Ankara Yüksek Ziraat Enstitüsü Ziraat Fakültesi’nden mezun olduktan sonra, 1949’da İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi Farmakobotanik ve Genetik kürsüsünde akademik kariyere başladı, Fen doktoru, Doçent ve Profesör ünvanlarını aldı. Bu arada, Atatürk Üniversitesi’nde (1968-1969), Dicle Üniversitesi’nde (1974-1977) görevlendi. İstanbul’a döndü, 1988’de İstanbul Üniversitesi’nden emekli oldu. Demiriz, yurtiçi ve yurtdışı kongrelere katılır, yurt içinde uluslararası toplantılar tertip ederdi. Araştırmaları bitki sistematiği, bitki coğrafyası, Türkiye florası ve bibliyografyası alanlarında idi. 1943-1977 aralarında Türkiye’nin çeşitli 42 ilinden örnek topladı. Başlıca Caryophyllaceae familyası ile ilgilendi. Flora of Turkey’in 11 cildinde onun 340 örneği kayıtlıdır. Bunlardan 11’i kendi tarafından veya başka bir toplayıcı ile birlikte, 1950-1988 yılları arasında 9 ilden (İstanbul, Kocaeli, Bolu, Ağrı, Kars, İzmir, Muğla, Adana, İçel) toplanmış tipörneklerdir. 7 tür adının niteleyicilerinde Demiriz’in adını görüyoruz. Bu türlerin 3’ü kendi tarafından, 4’ü başkaları tarafından toplanmıştır. Demiriz’in koleksiyonunda 10.000’den fazla sayıda örnek bulunduğu tahmin edilmektedir. Bunlar başlıca ISTF, ATA ve DUF’ta saklıdır. ANK, B, E, G, GENT, GOET, Z, Hb. Hub.-Mor. ee Hb. Renz’de örnekleri vardır. Demiriz, Flora of Turkey içinde Telephium (1967), Dorycnium(1970) ve Laurus (1982) cinslerini işlemiştir. En önemli eseri, An Annotated Bibliography of Turkish Flora and Vegetation (Türkiye Flora ve Vejetasyonu Bibliyografyası), 1993, adlı kitabıdır. Bu kitap, Türkiye florası ile ilgili 5000 yayını, içeriği ile tanıtmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Türkiye florası, bitki toplamaları, toplayıcılar, Hüsnü Demiriz, botanik tarihi

Hüsnü Demiriz (1920-1999) and his Turkish plant collection

Öz

Prof. Dr. Hüsnü Demiriz (1920-1999) was a well known Turkish professor of systematic botany. Graduated from the Faculty of Agriculture of the Higher Agricultural Instıtute at Ankara, he began his academic career in 1949 as assistant in the Dpt. of Pharmacobotany and Genetics of Istanbul University. He obtained his Dr. sc. Degree at the same university, became assistant professor, then professor. He went on teaching botany in Atatürk University, Erzurum (1968-1969), then in Dicle University, Diyarbakır (1974- 1977), where he also acted as dean. Returned to Istanbul, he retired in 1988. He participated in many national and international congresses and organized international meetings in Turkey. His researches were in the fields of systematic botany, plant geography, Turkish flora and bibliography. He collected between 1943-1977 from 42 provinces of Turkey. In the 11 volumes of Flora of Turkey are cited 340 specimens of Demiriz. 11 of them are type specimens obtained between 1950-1988 from 9 provinces: İstanbul, Kocaeli, Bolu, A ğrı, Kars, İzmir, Mu ğla, Adana, İçel. 7 species names bear the epithet demirizii in their names, 3 of them are collected by Demiriz. His collection comprises not less than 10.000 specimens. They are kept in ISTF, ATA and DUF. He has also specimens in ANK, B, E, G, GENT, GOET, Z, Hb. Hub.-Mor. and Hb. Renz. He prepared the accounts of Telephium (1967), Dorycnium(1970) and Laurus (1982) for the volumes 2, 3 and 7 of the Flora. His outstanding work is An Annotated Bibliography of Turkish Flora and Vegetation, 1993, in which he enumerates 5000 publications with notes on their contents. 

Anahtar Kelimeler

• Turkish flora,botanical collections,collectors,Hüsnü Demiriz,history of botany

Kaynakça

1. Baytop, T. 1999. Prof. Dr. Hüsnü Demiriz (1920-1999), Turkish Journ. of Botany 23 (4), Ankara.
2. Çırpıcı, A. et al. 2000. Prof. Dr. Hüsnü Demiriz’in Bitki Sistematiği ve Türkiye Florasına Katkıları. 28 sayfa, İstanbul. (Teksir).
3. Davis, P.H. (ed.). 1965-1985. Flora of Turkey and the East Aegean Islands, vols. 1-9, Edinburgh.
4. Davis, P.H. et al. (eds.). 1988. Flora of Turkey and the East Aegean Islands, vol. 10, First Supplement, Edinburgh.
5. Demiriz, H. 1993. An Annotated Bibliography of Turkish Flora and Vegetation (Türkiye Flora ve Vejetasyonu Bibliyografyası), TÜBİTAK, Ankara.
6. Güner, A. et al. (eds.). 2000. Flora of Turkey and the East Aegean Islands, vol. 11, Second Supplement, Edinburgh.
7. Kaya, Y. 2010. Doç. Dr. Yusuf Kaya’nın Mart 2010 tarihli mektubu.
8. Küçüker, O. (ed.) 2000. Türkiye’de Botanik-Zooloji Eğitimi ve Öğretiminde 67 Yıl (1933-2000), Prof.Dr. Hüsnü Demiriz (1920-1999) Anısına Bilimsel Toplantı, İstanbul, 24 Mart 2000, s.3-81.

9. Hüsnü Demiriz (1920-1999) and his Turkish plant collection