TR
EN
Kentsel ve Kırsal Yoksullukta Yaşam Koşulları, Ebeveynlik ve Çocukların Günlük Aktiviteleri
Öz
Yoksulluk, çocukların gelişimi için birçok alanda önemli bir risk faktörüdür. Ancak, kentsel ve kırsal yoksulluk, yaşam koşulları açısından farklılık gösterdiği için farklı risk faktörleri ile ilişkilidir. Bu çalışmanın amacı, kentsel ve kırsal yoksullukta yaşam koşullarının, ebeveynlik davranışlarının ve çocukların günlük aktivitelerinin karşılaştırılmasıdır. Çalışmanın katılımcıları, kentsel ve kırsal alanların dezavantajlı bölgelerinde yaşayan 275 anneden oluşmaktadır. Çalışma verisi, anketler ve açık uçlu sorular ile toplanmıştır. Çalışma bulgularına göre, kentsel yoksullukta gelirihtiyaç oranı, baba eğitim seviyesi, gıda güvencesizliği, ev ortamının uyarıcılığı (eğitici materyal ve aktiviteler), mahallenin fiziksel imkânları (market, kreş, sağlık merkezi gibi), mahalle stresi (kavga, gürültü vb.) ve annelerin çocuklarının eğitimine dair beklentileri daha fazla; kırsal yoksullukta ise mahalledeki sosyal ilişkiler ve fiziksel özellikler (güvenlik, temizlik) ile komşulardan alınan sosyal destek daha fazladır. Ayrıca, kırsal bölgelerde yaşayan anneler yaşadıkları mahallenin imkanlarının (örn., çocuk parkı) çocuk gelişimindeki önemini daha sık rapor etmişlerdir. Sohbetlerinin içerikleri incelendiğinde ise, kentsel yoksulluktaki anneler nasihat verme ve eğitici aktiviteler hakkında çocukları ile daha fazla konuşurken, kırsal yoksullukta yaşayan anneler ise gelecek ve ev işleri hakkında çocukları ile daha fazla sohbet etmektedirler. Ayrıca, kentsel bölgelerde yaşayan çocuklar tabletlerle, kırsal bölgelerdeki çocuklar ise hayvanlarla ve tarlada daha sık zaman geçirmektedirler. Çalışma bulguları, Türkiye’de kentsel ve kırsal yoksulluğun çocuk yetiştirme koşulları ve ebeveynlik açısından benzerlik ve farklılıklarını göstermesi açısından önemlidir. Elde edilen bulguların, kentsel ve kırsal yoksulluğun çocuklar üzerindeki etkilerini inceleyen çalışmalar için yol gösterici olması beklenmektedir.
Anahtar Kelimeler
Teşekkür
Veri toplama sürecinde yardımcı olan lisans öğrencileri ve çalışmaya katılan bütün ebeveynlere teşekkür ederiz.
Kaynakça
- Alemdar, T., Demirdöğen, A. ve Ören, M. N. (2012, EyLüL, 5-7). Kırsal Yoksulluk ölçüm sorunu ve TürkİYe. 10. Ulusal Tarım Ekonomisi Kongresi, 322-329. KonYa, TürkİYe. google scholar
- ALkire, S. ve Santos, M. E. (2014). Measuring acute povertY in the deveLoping worLd: Robustness and scope of the muLtidimensionaL povertY index. World Development, 59, 251-274. http://dx.doi.Org/l0.1016/j.worLddev.2014.01.026 google scholar
- BaYdar, N. ve Bekar, O. (2007). Early childhood HOME-TR observation and interview scales. http://portaL.ku.edu.tr/*ECDET/index.htm adresinden 28 Mart 2022 tarihinde alınmıştır. google scholar
- BaYdar, N., KuntaY, A., Goksen, F., YagmurLu, B. ve CemaLciLar, Z. (2010). Türkiye'de erken çocukluk gelişim ekolojileri araştırması (Proje No: 106K347). TÜBİTAK. google scholar
- Bornstein, M. H. (2012). CuLturaL approaches to parenting. Parenting: Science and Practice, 12 (2-3), 212-221. doi:10.1080/15295192.2012.683359 google scholar
- Bornstein, M. H., Putnick, D. L., HesLington, M., Gini, M., SuwalskY, J. T., Venuti, P., de FaLco, S., Giusti, Z. ve Zingman de GaLperîn, C. (2008). Mother-chiLd emotionaL availability in ecoLogicaL perspective: Three countries, two regions, two genders. Developmental Psychology, 44(3), 666-680. doi:10.1037/0012-1649.44.3.666 google scholar
- Bourguignon, F. ve ChakravartY, S. R. (2019). The measurement of muLtidimensionaL povertY. S. R. ChakravartY (Ed.), Poverty, social exclusion and stochastic dominance (s. 83-107) içinde. Springer. google scholar
- BradLeY, R. H. ve CaLdweLL, B. M. (1984). The HOME InventorY and familY demographics. Developmental Psychology, 20(2), 315-320. https:// doi.org/10.1037/0012-1649.20.2.315 google scholar
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Bilişsel ve Hesaplamalı Psikoloji (Diğer)
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
7 Mayıs 2025
Gönderilme Tarihi
28 Mart 2022
Kabul Tarihi
11 Nisan 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 45 Sayı: 1
APA
Okur Ataş, Ş., & Kazak Berument, S. (2025). Kentsel ve Kırsal Yoksullukta Yaşam Koşulları, Ebeveynlik ve Çocukların Günlük Aktiviteleri. Studies in Psychology, 45(1), 99-119. https://doi.org/10.26650/SP2024-1094729
AMA
1.Okur Ataş Ş, Kazak Berument S. Kentsel ve Kırsal Yoksullukta Yaşam Koşulları, Ebeveynlik ve Çocukların Günlük Aktiviteleri. Studies in Psychology. 2025;45(1):99-119. doi:10.26650/SP2024-1094729
Chicago
Okur Ataş, Şükran, ve Sibel Kazak Berument. 2025. “Kentsel ve Kırsal Yoksullukta Yaşam Koşulları, Ebeveynlik ve Çocukların Günlük Aktiviteleri”. Studies in Psychology 45 (1): 99-119. https://doi.org/10.26650/SP2024-1094729.
EndNote
Okur Ataş Ş, Kazak Berument S (01 Mayıs 2025) Kentsel ve Kırsal Yoksullukta Yaşam Koşulları, Ebeveynlik ve Çocukların Günlük Aktiviteleri. Studies in Psychology 45 1 99–119.
IEEE
[1]Ş. Okur Ataş ve S. Kazak Berument, “Kentsel ve Kırsal Yoksullukta Yaşam Koşulları, Ebeveynlik ve Çocukların Günlük Aktiviteleri”, Studies in Psychology, c. 45, sy 1, ss. 99–119, May. 2025, doi: 10.26650/SP2024-1094729.
ISNAD
Okur Ataş, Şükran - Kazak Berument, Sibel. “Kentsel ve Kırsal Yoksullukta Yaşam Koşulları, Ebeveynlik ve Çocukların Günlük Aktiviteleri”. Studies in Psychology 45/1 (01 Mayıs 2025): 99-119. https://doi.org/10.26650/SP2024-1094729.
JAMA
1.Okur Ataş Ş, Kazak Berument S. Kentsel ve Kırsal Yoksullukta Yaşam Koşulları, Ebeveynlik ve Çocukların Günlük Aktiviteleri. Studies in Psychology. 2025;45:99–119.
MLA
Okur Ataş, Şükran, ve Sibel Kazak Berument. “Kentsel ve Kırsal Yoksullukta Yaşam Koşulları, Ebeveynlik ve Çocukların Günlük Aktiviteleri”. Studies in Psychology, c. 45, sy 1, Mayıs 2025, ss. 99-119, doi:10.26650/SP2024-1094729.
Vancouver
1.Şükran Okur Ataş, Sibel Kazak Berument. Kentsel ve Kırsal Yoksullukta Yaşam Koşulları, Ebeveynlik ve Çocukların Günlük Aktiviteleri. Studies in Psychology. 01 Mayıs 2025;45(1):99-119. doi:10.26650/SP2024-1094729