Geçici Koruma Kapsamındaki Suriyelilerin Deneyimlediği Sosyal Gerilim Gerçekliğinin Nedenlerine Yönelik Nitel Bir İnceleme

Öz

Toplumsal sorunlardan biri olarak kabul edilen sosyal gerilim olgusu, var olduğu toplumsal gerçeklikten etkilendiği gibi sonuçları itibariyle de sosyal uyumu belirlemektedir. Bu çalışmada, Türkiye kentlerindeki sosyal gerilim ve çatışmaların sosyolojik bağlamından yola çıkılarak, kentlerdeki yeni gerilim ve çatışmaların tarafı olduğu iddia edilen geçici koruma kapsamındaki Suriyeliler araştırılmıştır. Alan yazındaki göç, suç ve güvenlik arasındaki ilişkiyi ele alan araştırmaların dışında söz konusu çalışma sosyal gerilim olgusunun uluslararası göçmenler tarafından nasıl deneyimlendiğine odaklanmaktadır. Böylece toplumda özne olarak uluslararası göçmenlerin, özelde ise Suriyelilerin içinde bulundukları çevreye ilişkin gözlem ve yaşantılarıyla sosyal gerilimi deneyimleme süreçleri anlaşılmaya çalışılmıştır. Kentlerdeki sosyal gerilim bağlamında Suriyelilerin sosyal gerilim deneyimlerini belirleyen özelliklerinin tespit edilmesi amacıyla epistemolojik açıdan hermonetik bir anlayışla veri toplama süreci inşa edilmiştir. Araştırmanın amacı Suriyeliler tarafından deneyimlenen sosyal gerilim olgusuna dair dinamiklerin anlaşılmasıdır. Çalışma, nitel araştırma yöntemi üzerine kurgulanmış, Suriyeliler ile görüşmeler yapılmıştır. Sosyal gerilim içeren olayların deneyimlenmesinde mekânı inşa eden çevresel, ekonomik ve toplumsal temaların rol oynadığı, ancak bu etkenlerin yapısal görünüme kavuşmuş söylemler üzerinden sosyal gerilim olgusunu etkilediği anlaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Uluslararası Göçmen
• Suriyeliler
• Sosyal Uyum
• Sosyal Gerilim
• Türkiye

A Qualitative Examination of the Reasons for the Reality of Social Tension Experienced by Syrians Under Temporary Protection

Öz

The phenomenon of social tension is a social problem that is affected by the social reality in which one exists and at the same time shapes social cohesion in terms of its results. This study addresses Syrians under temporary protection in Türkiye who are alleged to be parties to new tensions and conflicts in Turkish cities based on the sociology of social tensions and conflicts. In addition to studies on the relationships between migration and crime in the literature, this study focuses on how international immigrants experience the phenomenon of social tension. In this context, the study attempts to understand how social tension is experienced through the observations and experiences of international immigrants as a subject in society (i.e., Syrians) regarding the environment in which they live. The study aims to understand the characteristics that determine Syrians’ experiences with social tension. The data collection process has been constructed using an epistemological hermeneutic approach. The research also aims to understand the causes behind the social tension Syrians experience. The study is conducted using the qualitative research method and interviews Syrians under temporary protection status. The environmental, economic, and social themes that build the space are understood to play a role in the experience of social tension, and these factors have been determined to affect social tension through discourses with a structural appearance.

Anahtar Kelimeler

• international immigrants
• Syrians
• social cohesion
• social tension
• Türkiye

Kaynakça

1. Akalın, M. (2016). “Kentsel dönüşüm projelerinin suç oranlarına etkilerinin değerlendirilmesi: Ankara/Altındağ örneği”. Munzur Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 5(9), 5-33. google scholar
2. Aksoy, E., & Güzey Kocataş, Ö. (2017). Gecekondu alanlarında uygulanan kentsel dönüşüm projelerinin meşruiyet zemini olarak yoksulluk ve suç. Karadeniz Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Bilimler Dergisi, 7(14), 275-295. google scholar
3. Arslan, T., & Taş, B. (2022). Türkiye’de uluslararası göç-suç ilişkileri. Çankırı Karatekin Üniversitesi Karatekin Edebiyat Fakültesi Dergisi, 10(1), 1-28. google scholar
4. Aslan, Ş. (2008). 1 Mayıs mahallesi/1980 öncesi toplumsal mücadeleler ve kent. İstanbul: İletişim Yayınları. google scholar
5. Bell, B. (2019). Crime and immigration. IZA World of Labor, doi: 10.15185/izawol.33.v2. google scholar
6. Cavender, G. (2004). Media and crime policy: A reconsideration of David Garland’s The Culture of Control. Punishment & Society, 6(3), 335-348. google scholar
7. Coşkun, E., & Sarıalioğlu, Ö. (2020). Kentin ‘ötekileri’ olarak Sahra-altı Afrşkalı göçmenler: Kumkapı Örneği, Ed. Y. Ahi-M.N. Gültekin-M. Açıkgöz, Göç ve Kent, ss. 73-98. Ankara: Nika Yayınevi. google scholar
8. Crivellari, A., & Ristea, A. (2021). CrimeVec—Exploring Spatial-Temporal Based Vector Representations of Urban Crime Types and Crime-Related Urban Regions. ISPRS International Journal of Geo-Information, 10(4). google scholar

9. Çakmak, E. (2015). Siyah=yabancı=göçmen: Afrikalı göçmenlerin İstanbul deneyiminde dair bir okuma, Ed. L. Körükmez ve İ. Südaş, Göçler ülkesi, ss. 169-177, İstanbul: Ayrıntı Yayınları. google scholar
10. Dehos, F. T. (2021). The refugee wave to Germany and its impact on crime. Regional Science and Urban Economics, 88, 103640. google scholar
11. Dilek, B. S. (2018). Suriyeli göçü. Ankara: Kripto Kitaplar. google scholar
12. Engelhardt, M. (2020). Sığunmacı devrimi-Son göç dalgası dünyayı nasıl tümüyle değiştirdi?. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları. google scholar
13. Erder, S. (2002). Kentsel gerilim. Ankara: Um-ag Yayınları. google scholar
14. Erdoğan, M. (2015). Türkiye’ye kitlesel göçlerde son ve dev dalga: Suriyeliler, Edi. M. Erdoğan-A. Kaya, Türkiye’nin Göç Tarihi / 14. Yüzyıldan 21. Yüzyıla Türkiye’ye Göçler, ss. 315-347. İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları. google scholar
15. Erdoğan, M. M. (2017), Suriyeliler Barometresi- Yönetici Özeti, Erişim Adresi: https://mmuraterdogan.files.wordpress.com/2016/06/suriyelilerbarometresi-yc3b6netici-c3b6zeti.pdf. google scholar
16. Erdoğan, M. (2020). Suriyeliler barometresi 2019 suriyelilerin uyum içinde yaşamın çerçevesi, İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları. google scholar
17. Fichter, J. (2004). Sosyoloji nedir? Çev. N. Çelebi, Ankara: Anı Yayıncılık. google scholar
18. Garland, David (2001). The culture of control. London: Oxford University Press. google scholar
19. Garland, D. (2004). Beyond the culture of control. Critical review of international social and political philosophy, 7(2), 160-189. google scholar
20. Goffman, E., (1963), Stigma: Notes On The Management of Spoiled Identity, ABD: Prentice-Hall, Inc. google scholar
21. Goodey, J. (2003). Migration, crime and victimhood: Responses to sex trafficking in the EU. Punishment & Society, 5(4), 415-431. google scholar
22. Gottfredson, Michael R., & Travis Hirschi (1990). A General Theory of Crime. Stanford, CA: Stanford University Press. google scholar
23. Gölbaşı, S. (2008). Kentleşme ve suç. İstanbul’un kentleşme süreci ve suç arasındaki ilişkinin kuramsal değerlendirilmesi. İstanbul: On İki Levha Yayıncılık. google scholar
24. Grubesic, T. H., & Mack, E. A. (2008). Spatio-temporal interaction of urban crime. Journal of Quantitative Criminology, 24(3), 285-306. google scholar
25. Hacettepe Üniversitesi (2006). Nüfus etütleri enstitüsü, Türkiye’de göç ve yerinden olmuş nüfus araştırması. Ankara: Hacettepe Üniversitesi Yayınları. https://www.bbc.com/turkce/articles/c510wzxw2, Erişim Tarihi: 16.10.2022. google scholar
26. IOM- Uluslararası Göç Örgütü (2013). Göç terimleri sözlüğü. Ed. R. Perruchoud ve J. Redpath-Cros, Uluslararası Göç Örgütü Yayını, No: 31. google scholar
27. IOM/International Organization For Migration (2022). World Migration Report. google scholar
28. Jackson, J. A. (1986). Migration, London: Longman. google scholar
29. Kahraman, F., & Kahya Nizam, Ö. (2016). Mültecilik Hallerini Mekân Üzerinden Okumak: Gaziantep Örneğinde Türkiye’nin Gözünden Suriyeli Kent Mültecileri. Journal of International Social Research, 9(44), 808-825. google scholar
30. Kamu Denetçiliği Kurumu (2018). Türkiye’deki Suriyeliler Özel Raporu. Ankara. google scholar
31. Karaman, H. (2022). Onlar, bizden daha çok hakka sahip” kilis’te bir pharmakos. Ed. B. Koca ve D. Altınoluk. “Suriyeliler Her Yerde!” Yerliler ve Göçmenler (ss. 19-46). İstanbul: İletişim Yayınları google scholar
32. Karasu, M. A. (2018). Suç korkusu, göç ve Suriyeli sığınmacılar: Şanlıurfa örneği. Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi, 1(3), 332-347. google scholar
33. Karasu, M. A. (2018). Türkiye’deki Suriyeli sığınmacıların kentlerde neden oldukları güvenlik riskleri. Hacettepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 36(2), 51-74. google scholar
34. Kayaoglu, A., Şahin-Mencütek, Z., & Erdoğan, M. M. (2021). Return Aspirations of Syrian Refugees in Turkey. Journal of Immigrant & Refugee Studies, 1-23. google scholar
35. Kayaoğlu, A. (2022). Do refugees cause crime?, World Development, 154, 105858, 1-26. google scholar
36. Kaypak, Ş., & Bimay, M. (2016). Suriye savaşı nedeniyle yaşanan göçün ekonomik ve sosyo-kültürel etkileri: Batman örneği. Batman Üniversitesi Yaşam Bilimleri Dergisi, 6(1), 84-110. google scholar
37. Keleş, R., & Ünsal, A. (1982). Kent ve siyasal şiddet. Ankara: Ankara Üniversitesi Yayınları. google scholar
38. Kentel, F. (2022). Türkiye’de bir arada yaşarız araştırması kutuplaşan toplumda bir arada yaşama kapasitesi. İstanbul: Bayetav Yayınları. google scholar
39. Kızmaz, Z. (2018a). Suriyeli sığınmacılar: güvenlik kaygıları ve suç. Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 7(2), 392-431. google scholar
40. Kızmaz, Z. (2018b). Göç ve suç arasında bir ilişki var mı?: bütüncül bir bakış. Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 7(2), 562-599. google scholar
41. Konda Barometresi Temalar (2019). Türkiye’de kutuplaşma Ocak 2019. İstanbul: Konda Araştırma ve Danışmanlık. google scholar
42. Koster, M. D., & Reinke, H. (2017). Migration as crime, migration and crime. Crime, Histoire & Societes/Crime, History & Societies, 21 (2), 63-76. google scholar
43. Küçükdoğru, S. (2020). Modern soykırım ile linç kültürü arasında kalan suriyeli sığınmacıların suç olgusuna karşı duruşları: Batman örneği. The Journal of Social Science, 4(8), 562-592. google scholar
44. Kümbetlioğlu, B. (2003). “Küresel Gidişat, Değişen Göçmenler ve Göçmenlik”, (Ed. A. Kaya-G. Göksu Özdoğan), Uluslararası İlişkilerde Sınır Tanımayan Sorunlar, ss. 271-298, İstanbul: Bağlam Yayıncılık. google scholar
45. Landmann, H., Gaschler, R., & Rohmann, A. (2019). What is threatening about refugees? Identifying different types of threat and their association google scholar
46. with emotional responses and attitudes towards refugee migration. European Journal of Social Psychology, 49(7), 1401-1420. google scholar
47. Lee, M. T., Martinez, R., & Rosenfeld, R. (2001). Does immigration increase homicide? Negative evidence from three border cities. The Sociological Quarterly, 42(4), 559-580. google scholar
48. Lemert (1979). Primary and Secondary Deviation, Ed: Joseph E. Jacoby, Theresa A. Severance, Alan S. Bruce. Classics of Criminology içinde, IL: Waveland Press. google scholar
49. Makkai, T. and Taylor, N. (2009), Immigrants as victims of crime: the australian experience, Ed.: Mcdonald, W.F., Immigration, Crime and Justice (Sociology of Crime, Law and Deviance, Vol. 13), Emerald Group Publishing Limited, Bingley, pp. 95-105. google scholar
50. Mandaci, N., & Özerim, G. (2013). Uluslararası göçlerin bir güvenlik konusuna dönüşümü: Avrupa’da radikal sağ partiler ve göçün güvenlik-leştirilmesi. Uluslararası İlişkiler Dergisi, 10(39), 105-130. google scholar
51. Masterson, D., & Yasenov, V. (2021). Does halting refugee resettlement reduce crime? Evidence from the US refugee ban. American Political Science Review, 115(3), 1066-1073. google scholar
52. Narli, N., & Özaşçılar, M. (2020). Understanding and measuring the social inclusion of Syrian refugees in Istanbul: The case of Zeytinburnu. Refugee Survey Quarterly, 39(3), 299-320. google scholar
53. Nowicka, M. (2018). Cultural precarity: Migrants’ positionalities in the light of current anti-immigrant populism in Europe. Journal of Intercul-tural Studies, 39(5), 527-542. google scholar
54. Ousey, G. C., & Kubrin, C. E. (2018). Immigration and crime: Assessing a contentious issue. Annual Review of Criminology, 1, 63-84. google scholar
55. Özaşçılar, M., Narli, N., & Öztürk, O. (2019). Crime Reporting Behavior Among Syrian Immigrants in Istanbul. Crime & Delinquency, 65(14), 1997-2018. google scholar
56. Özmen, S. & Erdem, R. (2018). Damgalamanın kavramsal çerçevesi. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 23(1), 185-208. google scholar
57. Rossiter, M. J., & Rossiter, K. R. (2009). Diamonds in the rough: Bridging gaps in supports for at-risk immigrant and refugee youth. Journal of International Migration and Integration/Revue de l’integration et de la migration internationale, 10(4), 409-429. google scholar
58. Savran Penbecioğlu, S. (2022). “Küçük Halep” büyük umutlar- Ankara Altındağ’da Suriyelilerin gündelik yaşamı ve mekân. Ankara: İdeal Kent Yayınları. google scholar
59. Sellin, Thorsten. (1938). Culture Conflict and Crime: A Report of the Subcommittee on Delinquency of the Committee on Personality and Culture. New York: Social Science Research Council. google scholar
60. Sezik, M., & Ağır, O., (2015). Suriye’den Türkiye’ye yaşanan göç dalgasından kaynaklanan güvenlik sorunları. Birey ve Toplum Sosyal Bilimler Dergisi, 5(1), 95-124. google scholar
61. Shaw, Clifford R., and Henry D. McKay. 1031. Social Factors in Juvenile Delinquency: Vol. 2. Report on the Causes of Crime. National Commission on Law Observance and Enforcement, report no. 13. Washington, DC: GPO. google scholar
62. Stansfield R, & Stone B. (2018). Threat Perceptions of Migrants in Britain and Support for Policy. Sociological Perspectives, 61(4), 592-609. google scholar
63. Stephan, W. G., & Stephan, C. W. (2000). An integrated threat theory of prejudice. In S. Oskamp Eds., Reducing prejudice and discrimination (pp. 23-45). Mahwah, NJ:Lawrence Erlbaum Associates. google scholar
64. Stephan, W. S., & Stephan, C. W. (2013). An integrated threat theory of prejudice. In Reducing prejudice and discrimination (pp. 33-56). Psychology Press. google scholar
65. Sutherland. Edwin H. (1934). Principles of Criminology. Chicago: Lippencott. google scholar
66. Thomas. William I., and Znaniecki F. (1920). The Polish Peasant in Europe and America: Vol.4: Disorganization and Reorganization in Poland. Boston: Gorham Press. google scholar
67. Uslu, E., & Kargın, İ. A. (2022). Türk Medyasında yer alan göçmenler ve suç temalı haberlere ilişkin bir inceleme. Göç Dergisi, 9(3), 403-422. google scholar
68. Uzuncayir, C. (2014). Göçmen karşıtlığından islamofobiye avrupa aşırı sağı. Marmara Üniversitesi Siyasal Bilimler Dergisi, 2(2), 131-147. google scholar
69. Welch, M., & Schuster, L. (2005). Detention of asylum seekers in the US, UK, France, Germany, and Italy: A critical view of the globalizing culture of control. Criminal Justice, 5(4), 331-355. google scholar
70. Yaşar, R. (2014), Kilis’te Sığınmacı Algısı: Toplumsal Otizm ve Ötekileştirme Sürecinin İlk Görünümleri. Kilis: 7 Aralık Üniversitesi. google scholar
71. Yitmen, S. & Verkuyten, M. (2020). Support to Syrian refugees in Turkey: The roles of descriptive and injunctive norms, threat, and negative emotions. Asian Journal of Social Psychology, 23(3), 293-301. google scholar
72. Yürekli, Y. (2006). “Küçük Moskova” Tuzluçayır. İstanbul: İletişim Yayınları. google scholar