Anti-Flanörün Yürüyüşü: Ayhan Geçgin’in Uzun Yürüyüş Romanında Kenti Deneyimleme Pratiği

Öz

Modern kent bireyin gündelik yaşam deneyimini mekânsal, düşünsel ve duyusal olarak dönüştüren karmaşık bir yapıdır. Sanayi Devrimi sonrası ivmelenen kentleşme süreçleri kalabalık, hız, anonimlik ve çeşitlilik gibi unsurların birey üzerindeki etkisini artırmıştır. Kent bir gözlem ve temsil alanı hâline gelmiştir. 19. yüzyıl Paris’inde ortaya çıkan flanör figürü kenti estetik bir nesne olarak algılayan, sokakları bir metin gibi okuyarak modernliği anlamlandırmaya çalışan kentli bir özne olarak şekillenmiştir. Ancak 21. yüzyılda gözetim toplumunun yaygınlaşması, dijitalleşme, hız kültürü ve mekânsal yönsüzlük gibi olgular flanörün anlam üretici yönünü felce uğratarak onun zıddı olan anti-flanör tipini doğurmuştur. Anti-flanör kenti gözlemleyen değil ona maruz kalan, yön tayin edemeyen, kentle estetik veya düşünsel ilişki kuramayan edilgen bir figürdür. Bu çalışmada Ayhan Geçgin’in Uzun Yürüyüş adlı romanı anti-flanör tipolojisinin çağdaş edebiyattaki yansımasının bir örneğini göstermek amacıyla ele alınmıştır. Romanın isimsiz kahramanı modern kentin merkezinden çevresine doğru sürüklenirken flanörün sahip olduğu gözlem gücünden ve estetik bilincinden yoksun biçimde hareket eder. Kentle kurduğu ilişki bir anlam üretim sürecinden ziyade çözülme, silikleşme ve sessizliğe işaret eder. Gözlemci olma potansiyeli taşıması beklenen karakter giderek gözlenen, edilgen ve kendi bedeniyle sınırlı bir varoluşa çekilir. Bu yönüyle Uzun Yürüyüş bireyin modern kent içinde nasıl anonimleştiğini ve anti-flanör hâline geldiğini gösteren edebî bir örnek sunar.

Anahtar Kelimeler

• Uzun Yürüyüş
• Ayhan Geçgin
• anti-flanör
• flanör
• kent

The Walking of The Anti-Flaneur: The Practice of Experiencing The City in Ayhan Geçgı̇n’s Novel Named Uzun Yürüyüş

Öz

The modern city is a complex structure that transforms an individual’s daily experience spatially, intellectually, and sensorially. The accelerated urbanization that followed the Industrial Revolution intensified conditions such as crowding, speed, anonymity, and diversity, exerting profound effects on individuals. Consequently, the city emerged as a critical site of both observation and representation. Emerging in 19th-century Paris, the figure of the flâneur crystallized as an urban subject who regarded the city as an aesthetic object and sought to comprehend modernity by reading the streets of a city as though they were a text. However, in the 21st century, the advent of the surveillance society, digitalization, the culture of speed, and spatial disorientation has paralyzed the flâneur’s capacity to generate meaning, giving rise to the figure of the anti-flâneur, a negation of its 19th-century counterpart. The anti-flâneur is a passive subject overwhelmed by the city rather than observing it, incapable of forging aesthetic or intellectual connections, and lacks a coherent sense of direction. This study examines Ayhan Geçgin’s novel Uzun Yürüyüş [The Long March] as an example of the anti-flâneur typology in contemporary literature. The novel’s nameless protagonist drifts from the city center towards its peripheries, devoid of the flâneur’s observational power and aesthetic awareness. His relationship with the city is marked by dissolution, fading, and silence rather than by processes of meaning-making. Although he is initially a potential observer, the character gradually devolves into a passive subject, confined to his own body. In this regard, Uzun Yürüyüş provides a literary illustration of the individual’s anonymization and transformation into an anti-flâneur within the modern urban landscape.

Anahtar Kelimeler

• Uzun Yürüyüş
• Ayhan Geçgin
• anti-flâneur
• flâneur
• the city

Kaynakça

1. Abasıyanık, Sait Faik. Alemdağ’da Var Bir Yılan. İş Bankası Kültür Yayınları, 2021. google scholar
2. Ali, Sabahattin. İçimizdeki Şeytan. Remzi Kitabevi, 1940. google scholar
3. Artun, Ali. “Baudelaire’de Sanatın Özerkleşmesi ve Modernizm”. in Modern Hayatın Ressamı, Charles Baudelaire. İletişim Yayınları, 2013. google scholar
4. Atılgan, Yusuf. Aylak Adam. Varlık Yayınları, 1959. google scholar
5. Baudelaire, Charles. Modern Hayatın Ressamı. Translated by Ali Berktay. İletişim Yayınları, 2013. google scholar
6. Bauman, Zygmunt. Akışkan Modernite. Translated by Sinan Okan Çavuş. Can Yayınları, 2017. google scholar
7. Benjamin, Walter. Pasajlar. Translated by Ahmet Cemal. Yapı Kredi Yayınları, 2014. google scholar
8. Certeau, Michel de. The Practice of Everyday Life. Translated by Steven Rendall. University of California Press, 1988. google scholar

9. Conlin, Jonathan. ““This Publick Sort of Obscurity”: The Origins of the Flâneur in London and Paris, 1660-1780”. in The Flâneur Abroad, Richard Wrigley (Ed.), Cambridge Scholars Publishing, 2014. google scholar
10. Dağ, Necla. “Araftaki Flanör”. Hikmet - Akademik Edebiyat Dergisi, no. 16 (2022): 398-419. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/2264014 google scholar
11. Eagleton, Terry. Estetiğin İdeolojisi. Translated by Bülent Gözkan et al. Doruk Yayınları, 2010. google scholar
12. Elkin, Lauren. “Donald Trump, Anti-Flâneur”, Literary Hub, Accessed 13.10.2025. https://lithub.com/donald-trump-anti-flaneur/ google scholar
13. Ferguson, Priscilla Parkhurst. “The Flâneur on and off The Streets of Paris”, in The Flâneur, Keith Tester (Ed.), Routledge, 2015. google scholar
14. Flannery, Anne. “The anti-flâneur in Twentieth-Century Austrian Literature: Walking and Becoming Text”. PhD Thesis, Johns Hopkins University, 2011. ProQuest Dissertations & Theses Global (916926401). google scholar
15. Geçgin, Ayhan. Uzun Yürüyüş. Metis Yayınları, 2015. google scholar
16. Gülsoy, Murat. “Sait Faik’in Dünyasının Karanlık Yüzü”. Eşik Cini, no. 6 (2006): 20. google scholar
17. Gülsoy, Murat. “Uzun Yürüyüşün Menzili”. K24, Accessed 19.06.2023. https://www.k24kitap.org/uzun-yuruyusun-menzili-262. google scholar
18. Gürbilek, Nurdan. İkinci Hayat. Metis Yayınları, 2020. google scholar
19. Iavarone, A. Hilal, and Pelin Dursun Çebi. “Flanörden Günümüze Kent Gezgini Karakterleri”. Mimarlık , no. 426 (2022): 50-54. google scholar
20. İnci, Handan. “Felâtun Bey’i Tanır mısınız?”. Kitap-lık, no. 83 (2005): 81-85. google scholar
21. Karaman, Asiland Sinan. Hakan Günday Romanlarında Aylaklık ve Gündelik Yaşam. Urzeni Yayınları, 2021. google scholar
22. Kılıç, Melike. “Türk Romanında Flanör Düşüncenin Eleştirel İki Yorumu: Aylak Adam ve Aylaklar”. Master Thesis, Fatih Sultan Mehmet Vakıf University, 2017. National Thesis Center (459975). google scholar
23. Lyon, David. Surveillance Society: Monitoring Everyday Life. Open University Press, 2001. google scholar
24. Manovich, Lev. The Language of New Media. MIT Press, 2002. google scholar
25. Marx, Karl. Yabancılaşma. Translated by Kenan Somer et al. Sol Yayınları, 2013. google scholar
26. Mazlish, Bruce. “The Flâneur: From Spectator to Representation”. in The Flâneur, Keith Tester (Ed.), Routledge, 2015. google scholar
27. Netchitailova, Ekaterina. “The Flâneur, the Badaud and Empathetic Worker”. tripleC 12, no. 1 (2014). 1-13. google scholar
28. Ng, Simon Yiu-Tsan. “Imperfect Flâneurs: Anti-heroes of Modern Life”. PhD Thesis, Université de Montréal, 2015. https://doi.org/10.71781/14380 google scholar
29. Oskay, Ünsal. “Walter Benjamin Üzerine”. in Estetize Edilmiş Yaşam, Walter Benjamin. İnkılâp Kitabevi, 2015. google scholar
30. Park, Robert Ezra and Ernst W. Burgess. Şehir. Translated by Pınar Karababa Kayalıgil. Heretik Yayınları, 2015. google scholar
31. Ramadan, Yasmine. Space in Modern Egyptian Fiction. Edinburgh University Press, 2020. google scholar
32. Retinalechoes. “The Anti-Flâneur in Oh Boy and Oslo 31”. Retinalechoes, 18.06.2013, Accessed 18.9.2025. https://retinalechoes.wordpress.com/2013/06/18/the-anti-flaneur-in-oh-boy-and-oslo-31/ google scholar
33. Robbins, Kevin. İmaj. Translated by Nurçay Türkoğlu. Ayrıntı Yayınları, 2013. google scholar
34. Sartre, Jean-Paul. Varlık ve Hiçlik. Translated by Turhan Ilgaz and Gaye Çankaya Eksen. İthaki Yayınları, 2011. google scholar
35. Sennett, Richard. Gözün Vicdanı: Kentin Tasarımı ve Toplumsal Yaşam. Translated by Süha Sertabiboğlu and Can Kurultay. Ayrıntı Yayınları, 2013. google scholar
36. Shaya, Gregory. “The Flâneur, the Badaud, and the Making of a Mass Public in France”. The American Historical Review (109), No. 1 (2004), pp. 41-77 google scholar
37. Simmel, Georg. Bireysellik ve Kültür. Translated by Tuncay Birkan. Metis Yayınları, 2009. google scholar
38. Smith Rousselle, Elizabeth. Gender and Modernity in Spanish Literature 1789– 1920. Palgrave Macmillan, 2014. google scholar
39. Sucu, İpek. “Gözetim Toplumunun Karşı Ütopya Yüzü: İktidar Güçleri ve Ötekiler”. Atatürk İletişim Dergisi, no. 2 (2011): 125-140. google scholar
40. Tandaçgüneş, Nilgün. “Kent Kültüründe Modernizm ve Sonrası: “Gözlemleyen Özne” Olarak Flanörü Yeniden Okumak”. in Flanör Düşünce, Hüseyin Köse (Ed.). Ayrıntı Yayınları, 2012. google scholar
41. Tester, Keith. “Introduction”. in The Flâneur, Keith Tester (Ed.), Routledge, 2015. google scholar
42. Turcot, Laurent. “Did The Flâneur Exist? A Parisian Overview”. in The Flâneur Abroad. Richard Wrigley (Ed.), Cambridge Scholars Publishing, 2014. google scholar
43. Üstündağ, Seren. “Barışçıl Olmayan Eve Dönüş: Son Adım ve Uzun Yürüyüş Romanlarında Dil ve Dünya”. Monograf, no. 9 (2018): 183-208. google scholar
44. Virilio, Paul. Open Sky. Verso, 1997. google scholar
45. Weber, Max. Şehir. Translated by Musa Ceylan. Yarın Yayınları, 2010. google scholar
46. Williams, Raymond. Anahtar Sözcükler. Translated by Savaş Kılıç. İletişim Yayınları, 2012. google scholar
47. Wirth, Louis. “Urbanism as a Way of Life”. American Journal of Sociology 44, no.1 (1938): 1-24. google scholar