NÂİLÎ SALİH EFENDİ VE KENZ-İ NASÂYİH İSİMLİ MANZUM PEND-İ ATTÂR ŞERHİ

Öz

Kaynaklarda Nâilî-i Cedîd olarak geçen Manastırlı Hoca Nâilî Sâlih Efendi (1823-1876), Klâsik Edebiyatın son devrinde yetişmiş bir şâirdir. Encümen-i Şuarâya mensup oluşu ona ayrı bir değer kazandırmaktadır. Şâirin biri Divan ve diğeri Kenz-i Nasâyih olmak üzere iki eseri vardır. Kenz-i Nasâyih, Ferîddüddîn Attâr’ın Pend-nâmesine yazılmış manzum bir şerhtir. Şârih, eserini Mısır’da yazmıştır. Eser, her bir Farsça beytin beş Türkçe beyit ile şerh edilmesi esasına dayanır. 901 adet Farsça beytin bulunduğu Pend-nâme 4505 adet Türkçe beyit ile şerh edilmiştir. Eser 1875 yılında telif edilmiş olup iki yıl sonra yani 1877 yılında Bulak Matbaası’nda basılmıştır. Bu makalede Kenz-i Nasâyih’i ilim âlemine tanıtmaya çalıştık.

Anahtar Kelimeler

• Nâilî Salih Efendi, Kenz-i Nasâyih, Şerh

Kaynakça

1. AHTERÎ, Mustafa Çelebi, Ahterî-i Kebîr, İstanbul 1310.
2. BİLGİN, Azmi, Terceme-i Pendnâme-i Attâr, Enderun Kitabevi, İstanbul 1998.
3. BURSALI, Mehmet Tahir, Osmanlı Müellifleri, C. II, Matbaa-i Âmire, İstanbul 1333.
4. ÇİFTÇİ, Ömer, Hâtimetü’l-eş’âr (Fatîn Tezkiresi), İnönü Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Malatya 1996.
5. İNAL, İbnülemin Mahmut Kemal, Son Asır Türk Şâirleri, C. II, Dergâh Yayınları, İstanbul 1988.
6. İPEKTEN, Haluk, Nâ’ilî-i Kadîm Divanı Edisyon Kritik, MEB Yayınları, İstanbul 1970.
7. İPEKTEN, Haluk, Eski Türk Edebiyatı Nazım Şekilleri ve Aruz, Dergâh Yayınları, İstanbul 2005.
8. KARATAŞ, Turan, Takriz Edebiyatı, Hece Yayınları, Ankara 2002.

9. KILIÇ, Atabey, “Geleneksel Şerh ve Modern Metin İncelemelerine Eleştirel Bir Bakış:
10. Metotlar, Çalışmalar, Beklentiler” , Turkish Studies, Volume 4/6 Fall 2009.
11. TUMAN, Mehmet Nâil, Tuhfe-i Nâ’ilî, C. II (Haz. Cemal Kurnaz-Mustafa Tatcı), Bizim Büro Yayınları, Ankara 2001.
12. MEHMET, Süreyya, Sicill-i Osmanî, C. IV (Haz. Orhan Hülagü, Mustafa Ekincikli, Hamdi Savaş), Sebil Yayınevi, İstanbul 1998.
13. MUALLİM Nâcî, Lügat-ı Nâcî, İstanbul 2006.
14. SARAÇ, M.A. Yekta, “Şerhler”, Türk Edebiyatı Tarihi, İstanbul 2007, C. II.
15. ŞAHİNOĞLU, M. Nazif, “Attâr, Ferîdüddîn”, D.İ.A., İstanbul 1991, C. IV.
16. ŞEMSEDDİN, Sami, Kâmûs-ı Türkî, İstanbul 1989.
17. TANPINAR, A. Hamdi, 19. Asır Türk Edebiyatı Tarihi, Çağlayan Kitabevi, İstanbul 2003.
18. VAUX, Carra de, “Şerh”, İ.A., M.E.B. İstanbul 1978, C. XI.