-

Öz

Starting with the Shahnameh of Ferdowsi, Shahnameh was written in the eastern societies widely. Formally in the Ottoman Empire it was written effectively between 1500 to 1605 years. These works have been prepared by a team headed by the Shahnama chief result in long-term studies. For twenty-six years who worked the longest court official Shahnama chief Sayyid Lokman’s Şehnâme-i Tafṣîl-i Ḥâl-i Âl-i ‘Oªman is one of them.In this study, Şehnâme-i Tafṣîl-i Ḥâl-i Âl-i ‘Oªman, in which there was not any information in the sources except the catalog information. Work is registered with the number Or. 7931 in the British Library in England. Shahnama was taken from here read completely. all information is presented in four parts in the article. First of all, It was first mentioned about the official development of Shahnama in the Ottoman Empire. afterwards the Information was shared which has been obtained about the work’s author. In addition, work has added three pages of the last chapter work for the revival in mind visually

Anahtar Kelimeler

• -

UNUTULMUŞ BİR ESER SEYYİD LOKMAN'IN ŞEHNÂME-İ TAFSÎL-İ HÂL-İ ÂL-İ OSMAN'I

Öz

yaygın bir tür hâline gelen şehnameler, Osmanlı İmparatorluğu’nda 1500
ila 1605 yılları arasında resmî olarak etkin bir şekilde yazılmıştır. Bu
eserler, şehnamecinin başında bulunduğu bir ekip tarafından uzun süreli
çalışmalar neticesinde hazırlanmıştır. Yirmi altı yıl boyunca Osmanlı
Sarayı’nın en uzun süreli resmî şehnameciliğini yapan Seyyid Lokman
tarafından hazırlanan Şehnâme-i Tafṣîl-i Ḥâl-i Âl-i ‘Oªman da bunlardan
birisidir.
Bu çalışmada, kaynaklarda hakkında katalog bilgisi dışında
herhangi bir bilgiye rastlanmayan Şehnâme-i Tafṣîl-i Ḥâl-i Âl-i ‘Oªman adlı
eser incelenmiştir. Eser, İngiltere’deki British Library’de Or. 7931 numara
ile kayıtlıdır. Şehname, buradan alınarak tamamı okunmuş ve eserle ilgili
bilgiler makalede dört bölüm hâlinde sunulmuştur. İlk olarak Osmanlı’da
şehnameciliğin resmî olarak gelişimine değinilmiştir. Sonrasında Seyyid
Lokman hakkında elde edilen bilgiler paylaşılmıştır. Eserin genel
özelliklerinin aktarılarak içeriği hakkında kapsamlı bilgilerin verildiği
üçüncü bölümün ardından, son kısımda dil özelliklerinden bahsedilmiştir.
Ayrıca eserin görsel olarak zihinlerde canlanması için bir minyatür ile
kenar süslemelerinin de yer aldığı üç sayfa makaleye eklenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Şehnâme-i Tafṣîl-i Ḥâl-i Âl-i ‘Oªman

Kaynakça

1. ANAFARTA, Nigar, Hünernâme Minytürleri ve Sanatçıları, İstanbul 1969.
2. ATASOY, Nurhan, 1582 Sûrnâme Düğün Kitabı, İstanbul 1997.
3. ÇAĞMAN, Filiz, “Şehnâme-i Selim Han ve Minyatürleri”, Sanat Tarihi Yıllık V, İÜEF, İstanbul 1972, s. 411-442.
4. ÇERÇİ, Faris, Gelibolulu Mustafa Âlî ve Künhü’l-Ahbâr’ında II. Selim, III. Murat ve III. Mehmet Devirleri, C. III, Kayseri 2000, s. 629-634.
5. GÜNGÖR, Harun, “Seyyid Lokman ve Oğuznâmesi”, TDA, S 44, Ankara 1986, s. 91- 103.
6. KANAR, Mehmet, “Şehname”, DİA, C XXXVIII, İstanbul 2010, s.289-292.
7. KAZAN, Hilal, “Farklı Açıdan Bir Bakışla Şehnameci Seyyid Lokman’ın Saray için Hazırladığı Eserler”, Osmanlı Araştırmaları, S 35, 2010, s. 117-136.
8. KÜTÜKOĞLU, Bekir, “Lokman b. Hüseyin”, DİA, C XXVII, İstanbul 2003, s. 208-209.

9. KÜTÜKOĞLU, Bekir, “Şehnameci Lokman”, Prof. Dr. Bekir Kütükoğlu’na Armağan, İÜEF, İstanbul 1991, s. 39-48.
10. LOKMAN, Seyyid, Şehnâme-i Tafṣîl-i Ḥâl-i Âl-i ¼Oªman, Or. 7931, British Library, Londra, İngiltere.
11. ÖZ, Tahsin, “Hünernâme ve Minyatürleri”, Güzel Sanatlar, S 1, İstanbul 1939, s. 3-16.
12. REFİK, Ahmed “Bizde Şehnâmecilik, Seyyid Lokman ve Halefleri”, Yeni Mecmua, S 9, İstanbul 1917, s. 169-172.
13. RENDA, Günsel, “Chester Beatty Kitaplığındaki Zübdetü’t-Tevârih ve Minyatürleri”, Prof. Dr. Bekir Kütükoğlu’na Armağan, İÜEF, İstanbul 1991, s. 485-506.
14. RENDA, Günsel, Üç Zübdetü’l-Tevârih Yazmasının İncelenmesi (Yayımlanmamış Doktora Tezi), Hacettepe Ü., Ankara 1969.
15. RİEU, Charles, Catalogue of The Persian Manuscripts in The British Museum, British Library Yayınları, Londra 1879, s. 186-187.
16. SHORWEİDE, H., “Lukmân b. Sayyid Husayn”, Volume V, The Encyclopaedia of İslam, Leiden 1983, p. 813-814.
17. TAYŞİ, Mehmed Serhan, “Kıyâfet İlmi ve Seyyid Lokman Çelebi’nin Kıyafetnâmesi”, İslam Medeniyeti, S 4/2, İstanbul 1979, s. 91-112.
18. WOODHEAD, Christine, “Şehnameci”, C XXXVIII, DİA, İstanbul 2010, s. 456-458. Ekler
19. Ek 1: Eserin ilk sayfası (1b)