KARİKATÜRLER ÜZERİNDEN TOPLUMSAL DEĞİŞİMİ ANLAMAK

Mahmut Çiftçi; Mehmet Birinci

KARİKATÜRLER ÜZERİNDEN TOPLUMSAL DEĞİŞİMİ ANLAMAK

Öz

Bu çalışmada amaç, toplumsal değişimin karikatürlere nasıl yansıdığını ortaya koymaya çalışmaktır. Bu amaç doğrultusunda çalışma grubu olarak, Akbaba dergisinde 1923-1929 yılları arasında yayımlanan 19 karikatür seçilmiştir. Veri toplama aracı olarak doküman incelemesi metodu kullanılmıştır. Doküman incelemesi metoduyla toplanılan veriler, içerik analizi yöntemi kullanılarak analiz edilmiştir. Çalışma bireylerin; giyim-kuşam tarzında, yenilik ve yenilenme kavramına bakış açılarında, ahlaki davranış ve bunu algılayış biçimlerinde, tekke medrese gibi dini kurumlar; hoca, halife gibi dini şahsiyetlere karşı yaklaşım biçimlerinde, uzun yıllara dayanan hoşgörü ve bir arada yaşama kültüründe, okuyup yazdıkları harf sisteminde vb. toplumsal değişim konularının karikatürlere yansıması dikkate alınarak değerlendirilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Arık, B. (2002). Karikatür Tarihimizde Önemli Bir Dönemeç: Marko Paşa Gazetesi. İstanbul Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, 1(12), 237-253.
Arık, B. (2003). Apolitik Mizah Tartışmalarına Tarihsel Bir Bakış. İstanbul Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, 17, 89-104.
Atatürk, M.K. (1923). İzmir Yollarında. Ankara: İstihbarat Matbaası. Avcı, A. (2003). Toplumsal Eleştiri Söylemi Olarak Mizah ve Gülmece. Birikim Dergisi, 166, 80-96.
Aydın, O. Ve Baran, G. (2010). Toplumsal Değişme Sürecinde Evlenme ve Boşanma. Toplum ve Sosyal Hizmet, 21(2), 117-126.
Bal, H. (2016). Nitel Araştırma Yöntem ve Teknikleri. Bursa: Sentez Yayıncılık.
Balcıoğlu, S. (1998). Cumhuriyet’in 75 Yılında Türk Karikatürü. Ankara: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.
Büyüköztürk, Ş. , Çakmak, E.K. , Akgün, Ö. E. , Karadeniz, Ş. ve Demirel, F. (2017). Bilimsel Araştırma Yöntemleri (23. Baskı). Ankara: Pegem Akademi.
Canatan, K. (2017). Sokak ve İdeoloji: Türkiye’de Resmi İdeolojinin Sokak, Cadde Bulvar ve Meydanlarda Yansımaları. Çekmece İZU Sosyal Bilimler Dergisi. 5 (10-11), 1-24.

Çeviker, T. (1997). Karikatür Üzerine Yazılar. İstanbul: İris Yayıncılık. Devellioğlu, F. (2015). Osmanlıca-Türkçe Ansiklopedik Lûgat. (31. Baskı). Ankara: Aydın Kitabevi.
Gabriela, M. (2017). Socıal Change – Between The Classıcal Socıologıcal Perspectıves And The Socıologıcaltheorıes In The Xxth Century. Anuarul Institutului De Cercetări Socio-Umane „C.S. Nicolăescu-Plopşor”, Iss XVIII, Pp 99-108 (2017), (XVIII), 99
Gündüz, S. (2005). Eğitim ve Toplumsal Değişme. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 1(10), 149-168.
İslamoğlu, A.H. ve Alnıaçık, Ü. (2016). Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri (5. Baskı). İstanbul: Beta Yayım Dağıtım.
Kara, İ. (2016). Din ile Modernleşme Arasında: Çağdaş Türk Düşüncesinin Meseleleri (5. Baskı). İstanbul: Dergâh Yayınevi.
Karasar, N. (2018). Araştırmalarda Rapor Hazırlama (20. Basım). Ankara: Nobel Yayıncılık.
Karpat, K.H. (2014). Osmanlı’dan Günümüze Kimlik ve İdeoloji (5. Baskı). İstanbul: Timaş Yayınları.
Kongar, E. (1969). Toplumsal Değişme. Hacettepe Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi, 1(2), 63-90.
L. Krysik, J. ve Finn, J. (2015). Etkili Uygulama İçin Sosyal Hizmet Araştırması. (Çev. E. Erbay). Ankara: Nika Yayınevi. (Orijinal çalışmanın yayım tarihi: 2013)
Mardin, Ş. (2013). İdeoloji. (16. Baskı). İstanbul: İletişim Yayınları.
Önsal, N. (2015). Karikatür Notları. Ankara: Türk Metal Yayınları.
Özçubukçu, Y. (2013). Erken Cumhuriyet Döneminde Türkiye’de Toplumsal Değişmenin Tanığı Olarak Karikatürler. Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi, Ankara.
Özer, A. (1994). İletişimin Çizgi Dili Karikatür. Eskişehir: Anadolu Üniversitesi Yayınları.
Özer, A. (2007). Karikatür Yazıları. Eskişehir: Anadolu Üniversitesi Yayınları.
Seggie, F. N. ve Bayyurt, Y. (2017). Nitel Araştırma: Yöntem, Teknik, Analiz ve Yaklaşımları (2. Baskı). Ankara: Anı Yayıncılık.
Solmaz, B. (2011). Toplumsal Değişme Olgusu Çerçevesinde Modernleşme Kuramlarına Yöneltilen Eleştiriler. Birey ve Toplum, 1(2), 192- 213.
Sunar, L. (Ed.). (2014). Türkiye’de Toplumsal Değişim. Ankara: Nobel Yayınevi.
Şenyapılı, Ö. (2003). Neyi, Neden, Nasıl Anlatıyor Karikatür, Kim Niye Çiziyor. Ankara: ÖDTÜ Geliştirme Vakfı Yayınları.
Tonga, N. (2008). Türk Edebiyatı Tarihinde Mühim Bir Mecmua Akbaba (1922-1977). Turkish Studies, 3(2), 665-679.
Topuz, H. (1986). İletişimde Karikatür ve Toplum. Eskişehir: Eskişehir Anadolu Üniversitesi Yayınları.
Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2016). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. (10. Baskı). Ankara: Seçkin Yayıncılık.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Mahmut Çiftçi Bu kişi benim
Türkiye

Mehmet Birinci Bu kişi benim
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

31 Aralık 2018

Gönderilme Tarihi

30 Aralık 2018

Kabul Tarihi

-

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2018 Cilt: 6 Sayı: 13

IZ

https://izlik.org/JA64GS83AZ

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Çiftçi, M., & Birinci, M. (2018). KARİKATÜRLER ÜZERİNDEN TOPLUMSAL DEĞİŞİMİ ANLAMAK. İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 6(13), 121-160. https://izlik.org/JA64GS83AZ

AMA

1.Çiftçi M, Birinci M. KARİKATÜRLER ÜZERİNDEN TOPLUMSAL DEĞİŞİMİ ANLAMAK. İZÜ ÇEKMECE. 2018;6(13):121-160. https://izlik.org/JA64GS83AZ

Chicago

Çiftçi, Mahmut, ve Mehmet Birinci. 2018. “KARİKATÜRLER ÜZERİNDEN TOPLUMSAL DEĞİŞİMİ ANLAMAK”. İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 6 (13): 121-60. https://izlik.org/JA64GS83AZ.

EndNote

Çiftçi M, Birinci M (01 Aralık 2018) KARİKATÜRLER ÜZERİNDEN TOPLUMSAL DEĞİŞİMİ ANLAMAK. İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 6 13 121–160.

IEEE

[1]M. Çiftçi ve M. Birinci, “KARİKATÜRLER ÜZERİNDEN TOPLUMSAL DEĞİŞİMİ ANLAMAK”, İZÜ ÇEKMECE, c. 6, sy 13, ss. 121–160, Ara. 2018, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA64GS83AZ

ISNAD

Çiftçi, Mahmut - Birinci, Mehmet. “KARİKATÜRLER ÜZERİNDEN TOPLUMSAL DEĞİŞİMİ ANLAMAK”. İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 6/13 (01 Aralık 2018): 121-160. https://izlik.org/JA64GS83AZ.

JAMA

1.Çiftçi M, Birinci M. KARİKATÜRLER ÜZERİNDEN TOPLUMSAL DEĞİŞİMİ ANLAMAK. İZÜ ÇEKMECE. 2018;6:121–160.

MLA

Çiftçi, Mahmut, ve Mehmet Birinci. “KARİKATÜRLER ÜZERİNDEN TOPLUMSAL DEĞİŞİMİ ANLAMAK”. İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, c. 6, sy 13, Aralık 2018, ss. 121-60, https://izlik.org/JA64GS83AZ.

Vancouver

1.Mahmut Çiftçi, Mehmet Birinci. KARİKATÜRLER ÜZERİNDEN TOPLUMSAL DEĞİŞİMİ ANLAMAK. İZÜ ÇEKMECE [Internet]. 01 Aralık 2018;6(13):121-60. Erişim adresi: https://izlik.org/JA64GS83AZ