Kayseri İlinde Mevsimlik Tarım İşçilerinin Ekonomik ve Sosyal Sorunları

Öz

Bu çalışmada; Kayseri ili Sarıoğlan ilçesinde tarım kesiminde istihdam edilen çalışanları yaşam ve çalışma koşulları ile gelir düzeylerinin tespiti hedeflenmiştir. Çalışma alanındaki tarım işçileri, mevsimlik veya yabancı işgücü olarak incelenmiştir. Sarıoğlan ilçesindeki tarım kesiminde çalışan 76 aile ile 2020 yılında anketi çalışması yapılmıştır. Görüşülen ailelerin %53.9’u mevsimlik işgücü olarak ilçeye diğer illerden gelen ailelerden ve %46.1’i ise yabancı işgücünden oluşmuştur. Yabancı işgücünün %62.9’u Suriyeli, %31.4’ü Afgan ve %5.7’si Iraklı ailelerden oluşmaktadır. Yabancı işgücünün tamamı ilçede ikamet etmektedirler. Mevsimlik işçiler, temel altyapı hizmetleri olmayan alanlarda barınmaktadır. Araştırma alanında yabancı işgücü olarak istihdam edilenler, göreceli olarak düşük vasıflı konutlarda oturdukları görülmüştür. Mevsimlik tarım işçilerinin temel sağlık hizmetlerinden yeterince yararlanmadığı (%68.3) görülmüştür. Bu kişiler arasında, yeterli ve dengeli beslenemeyenlerin oranı %63.4’dür. Ayrıca çocukların eğitim imkanlarından gereği gibi yararlanamadığı (%53.7) tespit edilmiştir. Araştırmada mevsimlik veya yabancı işçilerin işveren tarafından işçi sağlığı ve güvenliği önlemleri alınmadan (%80.5) çalıştırıldığı, ayrıca sosyal güvencenin olmadığı (%87.8), iş garantileri olmadan (%53.7) ve düşük ücretle çalıştırıldığı (%70.7) görülmüştür. Bu kişilerin güvenli ulaşım imkânları da (%73.2) bulunmamaktadır. Yabancı işçilerde çalışma koşullarının ağırlığı (%94.3) önemli bir sorun olarak öne çıkmaktadır. Ayrıca bu kişilere ödenen ücretler yöredeki çalışma koşullarına göre oldukça düşüktür (%80.0). İşçilerin içinde bulunduğu olumsuz koşulların düzeltilmesi gerekmektedir. Bu olumsuzlukların giderilmesinde işveren ve yerel yöneticilere önemli görevler düşmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Mevsimlik işgücü
• Yabancı işgücü
• Tarım işçisi
• Kayseri

Economic and Social Problems of Seasonal Agricultural Workers in Kayseri Province

Öz

In this study, it is aimed to determine the living and working conditions and income levels of the people employed in the agricultural sector in Sarıoğlan district of Kayseri province. Agricultural workers in the study area were examined as seasonal or foreign labour. A survey was conducted with 76 families working in the agricultural sector in Sarıoğlan district. Of the families interviewed, 41 (53.9%) were those families who came to the district from other provinces as seasonal workforce, and 35 (46.1%) were from foreign workforce. The foreign workforce consisted of 62.9% Syrian , 31.4% Afghan and 5.7% Iraqi families. In the study area, while seasonal workers were generally employed in crop production, foreign workers were employed in both crop production and other works, primarily animal husbandry. All members of the foreign workforce resided in the district. Seasonal workers were housed in areas without basic infrastructure services and seasonal agricultural workers did not sufficiently benefit from basic health services (68.3%). Among these people, the rate of those who did not have adequate and balanced nutrition was 63.4%. In addition, it was determined that children could not benefit from education opportunities as required (53.7%). In the research, it was found that seasonal or foreign workers were hired by the employer without taking occupational health and safety measures (80.5%). The workers had neither social security (87.8%) nor job guarantees (53.7%) and were paid low wages (%70.7). These people did not have safe means of transportation, either (73.2%). The burden of working conditions among foreign workers (94.3%) stood out as an important problem. In addition, the wages paid to these people were quite low (80.0%) compared to the working conditions of other people in the region.

Anahtar Kelimeler

• Agricultural worker
• Seasonal labour
• Foreign labour
• Kayseri.

Kaynakça

1. Akalın, M., (2018). Mevsimlik tarım işçilerinin barınma koşullarının değerlendirilmesi: Yenice, Tarsus, Silifke örnekleri. Sosyal Güvence Dergisi. 7 (13), 1-30.
2. Anonim,(2021).https://kayseri.tarimorman.gov.tr/Belgeler /SOL%20MEN%C3%9C%20BELGELER%C4%B0/ Faaliyetlerimiz/2020%20Y%C4%B1l%C4%B1%20Faaliyet%20 Raporu.pdf. Erişim tarihi: 31.03.2021.
3. Benek, S., Ökten, Ş., (2011). Mevsimlik tarım işçilerinin yaşam koşullarına ilişkin bir araştırma: Hilvan ilçesi (Şanlıurfa) örneği. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 10(2):653 -676.
4. Çayır Kıran, A., (2020). Mevsimlik tarım işçiliğinde kadın ve çalışma koşulları, Çanakkale-Biga örneği. Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. Yüksek Lisans Tezi. S. 113.
5. Çiçek, A. Erkan, O., (1996). Tarım Ekonomisinde Araştırma ve Örnekleme Yöntemleri, Gaziosmanpaşa Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayınları No:12, , Tokat.
6. Davran Kantar, M., Sevinç, M. R., Seçer, A., (2014). Türkiye’de Mevsimlik Tarım İşçisi Çocuklar. XI. Ulusal Tarım Ekonomisi Kongresi. ( 3-5 Eylül) S: 1184-1192.
7. Dönmez Kara, CÖ., (2016). Türkiye’de yabancıların çalışma hakkı: Suriyelilerin işgücü piyasasındaki durumu. Üsküdar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2(2),151-174.
8. Egemen, E. A., (2015). Mevsimlik tarım işçileri ve barınma sorunları. İstanbul Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü. Yüksek Lisans Tezi. S.104. İstanbul.

9. Görmüş, A., (2019). Türkiye’de Tarımsal İstihdamın Cinsiyete Dayalı Yapısı ve Sosyal Politika Önerileri . Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 14 (3), 563-578.
10. İpekçioğlu, Ş., Büyükhatipoğlu, Ş., Monis, T., Özel, R., Bayraktar, M., (2012). Mevsimlik Tarım İşçilerinin Ekonomik-Sosyal Sorunları ve Çözüm Önerileri. 10. Ulusal Tarım Ekonomisi Kongresi. S: 138-144. 5-7 Eylül 2012. Konya.
11. Kaya, M., Özgülnar, N., (2015). Mevsimlik (Gezici/Geçici) tarım işçilerinin iki yerleşim birimindeki yaşam koşulları ve sağlık durumlarına niteliksel bakış. Turk J. Public Health,13(2), 115-126.
12. Keskin, T., (2020). Ankara ili Polatlı ilçesi mevsimlik tarım işçilerinin çalışma koşullarının iş sağlığı ve güvenliği yönünden incelenmesi. Çankaya Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü. Yüksek Lisans Tezi. S. 120.
13. Korkmaz, M., (2018). Geçici koruma kapsamındaki Suriyelilerin Türkiye işgücü piyasasına etkileri ve değerlendirmeler. Sosyal Güvence Dergisi. 7. (13),57-83.
14. Orhan, F., (2017). Erzincan’da mevsimlik gezici tarım işçiliği ve yaşanan sorunlara yönelik coğrafi bir inceleme. Türk Coğrafya Dergisi 69,47-56.
15. Özbekmezci, Ş., Sahil, S., (2004). Mevsimlik tarım işçilerinin sosyal, ekonomik ve barınma sorunlarının analizi. Gazi Üniv. Müh. Mim. Fak. Der. 19(3), 261-274.
16. Selek Öz, C., Bulut, E., (2013). Mevsimlik Tarım İşçilerinin Türk Hukuk Sistemi İçerisindeki Yeri. ÇSGB Çalışma Dünyası Dergisi,1(1),94- 111.
17. Şahin, K., (2001). Kayseri İlinde Süt Sığırcılığı Yapan İşletmelerin Yapısal Özellikleri ve Pazarlama Sorunları. Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Tarım Bilimleri Dergisi (J. Agric. Sci.),11(1):79-86.
18. Tan, S., Atak, Ş., Şengül, Ü., Tan, SS., (2015). The Evaluation of the Changes in the Agricultural Sector with Common Economic Indicators in Turkey During the Last Decade. Mediterranean Journal of Social Sciences,6(2), 588-595.
19. Tepeciklioğlu, AO., Eyrice Tepeciklioğlu, E., (2015). Teoriden pratiğe: Suriye krizi ve uluslararası toplum. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi. 70(1): 163-193.