Jeomorfoturizm Potansiyeli Bakımından Emecik Kanyonu/Şelalesi (Çameli/Denizli)

Ergin Canpolat; Zeynel Çılğın; Cihan Bayrakdar

doi:10.46453/jader.784270

Jeomorfoturizm Potansiyeli Bakımından Emecik Kanyonu/Şelalesi (Çameli/Denizli)

Öz

Yeryüzünün şekillenme süreçlerine ait izler taşıyan jeomorfolojik üniteler, az bulunur veya özel birtakım niteliklere sahip olabilirler. Bu tip yeryüzü şekillerini görmek, yine bu şekillerin oluşturduğu ortamın içerisinde bulunmak, turizmde son yıllarda giderek daha fazla önem taşıyan bir öğe olmaktadır. Jeomorfolojik turizm veya jeomorfoturizm diyebileceğimiz bu turizm formatı açısından özelliklerini irdelediğimiz Emecik Kanyonu, Denizli’nin Çameli ilçesi Emecik Köyü kuzeyinde yer alır. Kanyon, çoğunluğunu Pliosen konglomeralarının oluşturduğu litolojik birimler içerisinde açılmış, dik yamaçlı ve yer yer 2-3 metrelere kadar daralmaktadır. Kanyon ayrıca içerisinde şelale ve dev kazanı barındıran özelliklere sahiptir. Bu nitelikleri ile halihazırda günübirlikçiler ve turistlerin ilgi odağı olmaktadır. Emecik Kanyonu’nun jeomorfoturizm potansiyelinin belirlenmesinin amaçlandığı bu çalışmada, kanyona ait jeomorfolojik özellikler, kanyonun bilimsel, manzara ve estetik değeri, tarihi ve kültürel değeri, ekonomik / turizm değeri, tehlike ve riskler gibi açılardan değerlendirilmiştir. Kanyonun güncel olarak gördüğü ilginin tespiti amacıyla sosyal medya mecralarında araştırmalar gerçekleştirilmiştir. Yapılan çalışma ve değerlendirmeler sonucunda; Emecik Kanyonu’nun jeomorfolojik niteliklerinin bilimsel ve eğitsel açıdan özgün değerler taşıdığı, jeomorfolojik koşulların kanyon yamaçları ve tabanında kendine özgü ekosistem oluşturduğu, kanyona olan ilginin giderek arttığı sonucuna ulaşılmıştır. Kanyon içerisinde değişik noktalardaki görsel ve estetik unsurlara ek olarak; yörede kendine özgü mimarileri ile dikkati çeken köprülerin, mağara ve inlere atfen ifade edilen rivayetlerin kattığı kültürel özelliklerin turizm potansiyelinin artmasındaki diğer özellikler olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Kanyonun ve yakın çevresinin sürdürülebilir bir turizm kaynağı olması için başta yöre halkının bilgilendirilmesi gerektiği, mevcut turizm potansiyeli ve artabilecek ilgi göz önünde bulundurularak, turistlerin birtakım ihtiyaçlarını karşılayacakları ortamların oluşturulması, bilgilendirme ve yönlendirme uyarı ve işaretlemelerin yapılması gerektiği önerilmiştir. Kanyonda özellikle kaya düşmeleri, ani gelişebilecek sel ve taşkınlar gibi tehlike ve riskler için önlem ve uyarı mekanizmalarının geliştirilmesi gerektiği öneriler arasındadır.

Anahtar Kelimeler

Jeomorfoturizm , Jeoturizm , Çameli , Emecik , Jeomorfosit

Kaynakça

Alçiçek, M. C., Kazancı, N., Özkul, M., & Şen, Ş. (2004). Çameli (Denizli) Neojen Havzasının Tortul Dolgusu ve Jeolojik Evrimi. MTA Dergisi, 128, 99-123.
Clivaz, M., & Reynard, E. (2017). How to Integrate Invisible Geomorphosites in an Inventory: a Case Study in the Rhone River Valley (Switzerland). Geoheritage, 1–15. https://doi.org/10.1007/s12371-017-0222-7
ComÄnescu, L., & Dobre, R. (2009). Inventorying , Evaluating and Tourism Valuating the Geomorphosites From the Central Sector of the Ceahl{Ä}‚U National Park. Geojurnal of Tourism and Geosites, 3(1), 86–96.
Comănescu, L., Nedelea, A., & Dobre, R. (2009). Inventorıng And Evaluatıon Of Geomorphosıtes In The Bucegı Forum American Bar Association, (8), 38–43.
Coratza, P., Ghinoi, A., Piacentini, D., & Valdati, J. (2008). Management of geomorphosites in high tourist vocation area: an example of geo-hiking maps in the alpe di fanes (natural park of fanes-senes-braies, italian dolomites). Geojournal of Tourism and Geosites, 2(2), 106–117.
Dingwall P, Weighell T, Badman T (2005) Geological world heritage: a global framework. A contribution to the global theme study ofworld heritage natural sites. Protected Area Programme, IUCN, Gland
Doğaner, S. (2019). Türkiye Turizm Coğrafyası Literatür İncelemesi. Türkiye Turizm Coğrafyası Literatür Dergisi, Cilt 17, Sayı: 34, 441-476.
Dowling, R., K., (2008), The Emergence of Geotourism and Geoparks, Journal of Tourism, 9(2), 227-236
Elitez, İ., & Yaltırak, C. (2014). Çameli Havzası’nın Miyosen-Kuvaterner Jeodinamiği, Burdur-Fethiye Makaslama Zonu (GB Türkiye). Türkiye Jeoloji Bülteni, Cilt 57, Sayı 3, 41-67.
Erhartič, B. (2010). Geomorphosite assessment. Acta Geographica Slovenica, 50(2), 295–319. https://doi.org/10.3986/AGS50206

Jorge, P., & Pereira, S. (2006). Património geomorfológico: conceptualização, avaliação e divulgação. Aplicação ao Parque Natural de Montesinho. Universidade do Minho, 19/9/2006.
Mckinney, T. (2016). Ecotourism. In A. Fuentes (Ed.), The International Encyclopedia of Primatology (pp. 1–2). John Wiley&Sons, Inc. https://doi.org/10.1002/9781119179313.wbprim0120
Mckinney, T. (2017). Ecotourism. The International Encyclopedia of Primatology. Edited by Agustín Fuentes. (s. 332-334). içinde West Sussex: JohnWiley & Sons, Inc.
Över, S. P. (2010). Late Cenozoic Stress Field in The Cameli Basin, SW Turkey. Tectonophysics, 492(1), 60-72.
Panizza M., Piacente S. (1993) – Geomorphological assets evaluation. Zeitschrift. für Geomorphologie N.F., Suppl. Bd, 87, 13–18.
Panizza, M. (2001). Geomorphosites: Concepts, methods and examples of geomorphological survey. Chinese Science Bulletin, 46(S1), 4–5. https://doi.org/10.1007/BF03187227
Pereira, P., & Pereira, D. (2010). Methodological guidelines for geomorphosite assessment. Geomorphologie: Relief, Processus, Environnement, (2), 215–222. https://doi.org/10.4000/geomorphologie.7942
Pereira, P., Pereira, D., & Cae-, M. I. (2005). Pereira_Geomorphosite assesment in Montesinho Natural Park (Portugal).pdf, (iii), 159–168.
Pereira P., Pereira D.I., Alves M.I.C. (2007) – Geomorphosite assessment in Montesinho Natural Park (Portugal). Geographi- ca Helvetica 62, 159-168.
Pralong, J.-P., & Reynard, E. (2005). A proposal for the classification of geomorphological sites depending on their tourist value. Il Quaternario, 18(1), 315–321.
Reynard E et al (2003) Géomorphologie et tourisme: quelles relations? In: Reynard E, Holzmann C, Guex D, Summermatter N (eds) Géomorphologie et tourisme, Actes de la Réunion annuelle de la Société Suisse de Géomorphologie (SSGm). pp 1-10
Reynard E. (2005) – Géomorphosites et paysages. Géomorpholo- gie: relief, processus, environnement 3, 181-188.
Reynard, E., Panizza, M., (2005), Geomorphosites: definition, assessment geomorphological sites. Géomorphologie, Relief, processes, environment, 3, pp. 189-196
Safarabadi, A., & Shahzeidi, S. S. (2018). Tourism Silence In Geomorphosites: A Case Study of Ali-Sadr Cave (Hamadan, Iran). GeoJournal of Tourism and Geosites, 21(1), 49–60.
Şenel, M. (1997). MTA Genel Müdürlüğü, 1:100 000 ölçekli Türkiye Jeoloji Haritaları Serisi, Denizli-K9 Paftası, No:17. Ankara: MTA Jeoloji Etütleri Dairesi.
Uzun, M. (2015). KOCAELİ İli̇ Karadeni̇z Kıyılarının Jeomorfoturi̇zm Özelli̇kleri̇ ve Kıyı Kullanımına Etki̇si̇ Açısından Değerlendirilmesi. Marmara Coğrafya Dergisi, 32, 339–366.
Web 1. (2020, Mayıs 10). Climate-Data.Org. https://tr.climate-data.org/asya/tuerkiye/denizli/cameli-26526/ adresinden alındı
Web 2. (2020, Mayıs 10). Türkiye Cumhuriyeti Çevre ve Şehircilik Bakanlığı: https://tvk.csb.gov.tr/denizli-cameli-gavur-deligi-kanyonu-tescil-ilani-duyuru-382289 adresinden alındı
Yıldırım, N. (2006). Çameli İlçesinin Sosyo-Ekonomik Yapısı ve Potansiyeli. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Fırat University Journal of Social Science, Cilt: 16, Sayı: 2 , 315-340.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Fiziksel Coğrafya ve Çevre Jeolojisi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Ergin Canpolat ^*
0000-0003-2123-3551
Türkiye

Zeynel Çılğın
0000-0002-8132-8774
Türkiye

Cihan Bayrakdar
0000-0001-5542-700X
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

15 Ekim 2020

Gönderilme Tarihi

24 Ağustos 2020

Kabul Tarihi

30 Eylül 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Sayı: 5

DOI

https://doi.org/10.46453/jader.784270

IZ

https://izlik.org/JA48GX23UR

APA

Canpolat, E., Çılğın, Z., & Bayrakdar, C. (2020). Jeomorfoturizm Potansiyeli Bakımından Emecik Kanyonu/Şelalesi (Çameli/Denizli). Jeomorfolojik Araştırmalar Dergisi, 5, 64-86. https://doi.org/10.46453/jader.784270

Denizli İlinin (GB Türkiye) Jeoçeşitliliği ve Önemli Jeositleri / Geodiversity and Significant Geosites of the Denizli Province (SW Türkiye)

Türkiye Jeoloji Bülteni / Geological Bulletin of Turkey

https://doi.org/10.25288/tjb.1559108

A Discussion About the “Geopark” Terminology Use Based on Turkish Researchers’ Conceptual Perceptions of Their Publications

Geoheritage

https://doi.org/10.1007/s12371-025-01078-5

Geo-ecological Values and Sustainable Geotourism Potential of the İğneada Floodplain Forests and Lagoon Lakes, NW Türkiye

Geoheritage

https://doi.org/10.1007/s12371-026-01312-8

Assessment of the Accessibility of Potential Geosites and GIS-Based Design of Optimal Georoutes in Ardahan Province (Türkiye)

Geoheritage

https://doi.org/10.1007/s12371-026-01270-1

Jeomorfolojik Araştırmalar Dergisi ( JADER ) - Journal of Geomorphological Researches

TR Dizin - DOAJ - Crossref - Google Scholar tarafından taranmaktadır.

Jeomorfoloji Derneği - Turkish Society for Geomorphology

www.jd.org.tr

Jeomorfoturizm Potansiyeli Bakımından Emecik Kanyonu/Şelalesi (Çameli/Denizli)

Jeomorfoturizm Potansiyeli Bakımından Emecik Kanyonu/Şelalesi (Çameli/Denizli)

Öz

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

DOI

IZ

Kaynak Göster

Cited By

Durağan'ın (Sinop) Jeoturizm Açısından Değerlendirilmesi

Çal Kanyonu ve Çevresinin (Denizli, GB Anadolu) Jeolojik-Jeomorfolojik Özellikleri ve Jeoturizm Potansiyeli

Geoconservation Strategies of Türkiye

İçmeler Kanyonu (Marmaris/Muğla) akarsu yatak çukurlarının jeomorfosit potansiyeli ve turizmde değerlendirilmesi

Bir Jeomorfosit Olarak Aktepe Traverten Köprüsü’nün Oluşumu ve Jeoturizm Potansiyeli

Denizli İlinin (GB Türkiye) Jeoçeşitliliği ve Önemli Jeositleri / Geodiversity and Significant Geosites of the Denizli Province (SW Türkiye)

A Discussion About the “Geopark” Terminology Use Based on Turkish Researchers’ Conceptual Perceptions of Their Publications

Yazılıkaya (Eskişehir) Jeomorfositlerinin Değerlendirilmesi

Alternatif Turizme Yeni Bir Destinasyon: Örenler Kanyonu (Sandıklı - Afyonkarahisar)

Inventory and assessment of geomorphosites of Mountainous Phrygia (Eskişehir/Türkiye)

Geo-ecological Values and Sustainable Geotourism Potential of the İğneada Floodplain Forests and Lagoon Lakes, NW Türkiye

Assessment of the Accessibility of Potential Geosites and GIS-Based Design of Optimal Georoutes in Ardahan Province (Türkiye)