Sığır, Keçi ve Koyunlarda mikroRNA’ların (miRNA) Meme Bezi Gelişimi ve Süt Üretimine Etkisi

Mammary gland (MG) have important functions by producing milk for both newborns and human consumption and is a complex organ that grows and develops in the ruminants after calving. Development of MG with the synthesis and secretion of milk are both associated with the lactation process. The productivity of MG is under the influence of nutrition, genetics, race and epigenetic factors. The microRNAs (miRNAs), precede the epigenetic factors, are non-coding RNA molecules that have an average length of 22 (19-24nt) nucleotides. The miRNAs, which play a role in important biological processes such as cell proliferation, differentiation and apoptosis, participate in gene expression as a post transcriptional regulators. In cattle, goat and sheep species miRNA’s, which are extensively studied from carcinogenesis to embryogenesis, were defined 1045, 436 and 153 (mature) respectively. 230 miRNAs were detected in the colostrum and 213 miRNAs in the milk within the identified miRNAs. It was also defined that miRNA types and expression levels differed in the dry period and the lactation peak period. In another study, it was seen that the miRNA’s detected in the milk were two times more than the serum and milk contained 47 different miRNAs compaired to serum; consequently its tought that MG synthesized its own miRNAs. However, the information about miRNAs on mammary gland development and the specific function of lactation regulation is limited. Molecular studies are required to illuminate the effects of miRNAs on lactogenesis mechanisms and to understand its effect on lactation milk yield. This review focuses on the current knowledge of miRNAs on the development of MB and milk production in livestock and possible future implications.

Meme bezi (MB) gerek yeni doğanlara gerekse insan tüketimine süt üretimiyle önemli fonksiyona sahip olan ve ruminantlarda yavru doğumundan sonra büyüyüp gelişen kompleks bir organdır. MB’nin gelişimi ile sütün sentez ve salgılanması ise laktasyon süreci ile ilişkilidir. MB’nin verimi; beslenme, genetik, ırk ve epigenetik faktörlerin etkisi altındadır. Epigenetik faktörlerin başında gelen mikroRNA’lar (miRNA) ortalama 22 nükleotit (19-24 nt) uzunluğunda, kodlamayan RNA molekülleridir. Hücre çoğalması, farklılaşması ve apopitoz gibi önemli biyolojik süreçlerde rol oynayan miRNA’lar post transkripsiyonel regülatör olarak gen ekspresyonunda görev almaktadır. Karsinogenezden embriyogeneze kadar pek çok alanda yoğun olarak çalışılan miRNA’lar sığır, keçi ve koyun türünde sırasıyla; 1045, 436 ve 153 (olgun) adet tanımlanmıştır. Tanımlanmış miRNA’lar içerisinde kolostrumda 230, sütte ise 213 miRNA tipi tespit edilmiştir. Ayrıca kuru dönemde ve laktasyonun pik evresinde miRNA tipleri ve ekspresyon seviyelerinin farklılık gösterdiği belirlenmiştir. Bir başka çalışmada, sütte tespit edilen miRNA’ların miktar olarak kan serumundan iki kat daha fazla olduğu ve serumdan farklı 47 tip miRNA içerdiği görülürken; MB’nin kendine özgü miRNA’lar sentezlediği sonucuna varılmıştır. Ancak miRNA’ların meme bezi gelişimi ve laktasyon regülasyonundaki spesifik fonksiyonuna ilişkin bilgiler kısıtlıdır. Bu nedenle, miRNA’ların laktogenez mekanizmalarına olan etkilerinin aydınlatılmasına ve laktasyon süt verim ile bileşimine olan etkisinin anlaşılmasına yönelik moleküler çalışmalara ihtiyaç vardır. Bu derlemede çiftlik hayvanlarında miRNA’ların MB gelişimi ve süt üretimine olan etkilerine yönelik güncel bilgiler ve gelecekteki olası çıkarımlar üzerine odaklanılmıştır.