Salarha Havzası Akarsuları Fiziko-Kimyasal Su Kalitesinin Araştırılması
Öz
Bu çalışmada, yoğun
yerleşim nedeniyle evsel atıksular ve tarımsal uygulamalar nedeniyle yüzeysel
akış ve çay-gıda işleme fabrikaları atıksuları etkisindeki Salarha havzası
akarsularının fiziko-kimyasal su kalitesinin belirlenmesi amaçlanmış olup; su
sıcaklığı 15,4 °C (6,9-23,4 ºC), pH 7,78 (4,8-9,7), çözünmüş oksijen 9,5 mg/L
(7,09-11,48 mg/L), bulanıklık 15,66 NTU (5,6-13,7 NTU), iletkenlik 134,55 µS/cm
(48,1-1504 µS/cm) ve askıda katı madde 45,03 mg/L (0-389 mg/L) olarak
ölçülmüştür. Diğer taraftan toplam
sertlik 41,7 mg/L (18-115 mg/L), toplam alkalinite 65,42 mg/L (1,3-366 mg/L),
BOI5 1,64 mg/L (0,1-5 mg/l), NO2-N 0,033 mg/L (0-0,91
mg/L), NO3-N 1,73 mg/L (0,1-8,3 mg/L), NH4-N 0,33 mg/L
(0,01-5,11 mg/L) ve o-PO4 1,47 mg/L (0.02-13,7 mg/L) olacak şekilde
değişmişlerdir. Çalışma sonuçlarına göre, Salarha havzasındaki akarsularda su
kalite değişimleri ve su kirliliği problemlerinin mevcut olduğu söylenebilir.
Askıda katı madde veya bulanıklık gibi fiziksel parametreler dışında, inorganik
kirlilik parametrelerinden azotlu (nitrit, nitrat ve amonyum azotu) ve fosfatlı
bileşikler bakımından su kalite bozulması havzada, evsel ve kanalizasyon
atıklarının, endüstriyel tesisler ve fabrika atık sularının ve tarımsal
gübreleme nedeniyle oluşan yüzeysel akış sularındaki gübre kalıntılarının
Salarha havzası akarsularını etkileyebileceğini göstermektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Anonim (2004). T.C. Resmi Gazete Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği. 25687, 31.12.2004,6s.
- Anonim (2012). Ankara Tabip Odası, Aski-Sukader, Zıraat Mühendisleri Odası, Halk Evleri, İnşaat Mühendisleri Odası, Tüketici Dernekleri Federasyonu.
- Anonim (2013). T.C. Kalkınma Bakanlığı Doğu Karadeniz Projesi Bölge Kalkınma Dairesi Başkanlığı, Rize İl Raporu.
- Anonim (2014). Türkiye Su Ayak İzi Raporu, Su, Üretim ve Uluslar Arası Ticaret İlişkisi.
- A.P.H.A. (1998). Standard Methods for the Examination of Water and Wastewater, American Public Health Association, Washington, DC, USA, 1325.
- Fevzioğlu, S. ve Urçuk, H. (2007). Salarha Havzasında Fizikokimyasal Su Kalitesi Üzerine Bir Araştırma, Rize Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi, Lisans Bitirme Tezi.
- Gedik, K., Verep, B., Terzi, E. ve Fevzioğlu, S. (2010). Fırtına Deresi (Rize)'nin Fiziko-Kimyasal Açıdan Su Kalitesinin Belirlenmesi, Ekoloji Dergisi, 19, 76, 25-35.
- Kalyoncu, H., Yorulmaz, B. ve Barlas, M. (2008). Aksu Çayı'nın Su Kalitesi ve Fizikokimyasal Parametrelerinin Makroomurgasız Çeşitliliği Üzerine Etkisi, Fırat Üniv. Fen ve Müh. Bil. Dergisi Science and Eng. J of Fırat Univ. 20 (1), 23-33, 2008.
- Serdar, S. (2015). Doğu Karadeniz Havzası Akarsularının Mevsimsel Fiziko-Kimyasal su Kalitesi Değişiminin İncelenmesi, Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi.
- Selim, S. (2011). Süleyman Demirel Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 15-2, 94-101.