Life from the Eyes of the Children at Ankara Castle: Street Photography

Öz

This study explores how children perceive street photography and interpret historical spaces, focusing on the experiences of eleven volunteer participants aged 12 to 18 residing at the Ankara Child Education House. Drawing upon Roland Barthes’ semiotic framework—particularly the concepts of studium and punctum—the research analyzes the photographs taken by these children in and around Ankara Castle. The study further seeks to document the site's rich architectural and cultural heritage, and to examine how disadvantaged children engage with urban and historical environments through street photography. It also aims to position their artistic expressions as a form of social participation. Within this framework, the research investigates how children internalize their lived experiences at Ankara Castle, how they visually represent their historical consciousness through photography, and the role of street photography in mediating these processes. The findings offer valuable insights into children's interpretations of urban dynamics and daily life, as well as their perception of historical elements. Ultimately, the study contributes to understanding Ankara's historical landscape from the unique and often underrepresented perspective of children. The 27 photographs produced by the participants (three works per child) are considered to provide a meaningful academic contribution to the discourse on urban memory, cultural heritage, and spatial perception. It is argued that engaging in street photography enables disadvantaged children to connect with their cultural environment, thereby fostering their artistic, social, and emotional development.

Anahtar Kelimeler

• Art of Photography
• Street Photography
• Cultural Heritage
• Disadvantaged Children
• Ankara Castle

Ankara Kalesi’nde Çocuk Gözüyle Yaşam: Sokak Fotoğrafçılığı

Öz

Bu çalışmanın amacı; çocukların sokak fotoğrafçılığını algılama ve tarihsel mekânı yorumlama biçimlerini Ankara Çocuk Eğitim Evi’nde kalan 12-18 yaş arası altı gönüllü çocuğun katılımıyla ve çocukların Ankara Kalesi çevresinde çektikleri fotoğrafları aracılığıyla Roland Barthes’ın göstergebilimi (studium ve punctum) çerçevesinde incelemektir. Ayrıca, Ankara Kalesi’nin zengin mimari ve kültürel mirasını belgelerle desteklemek; dezavantajlı çocukların sokak fotoğrafçılığı aracılığıyla kentsel ve tarihsel mekânları yorumlama süreçlerine katkıda bulunmak, sanatsal üretimlerini toplumsal katılımın bir aracına dönüştürmek de hedeflenmektedir. Bu doğrultuda Ankara Kalesi’nde çocukların yaşam deneyimlerini nasıl gördükleri ve onların tarihe dair algılarını nasıl fotoğraflara aktardıkları, bu süreçte sokak fotoğrafçılığının nasıl bir işlev üstlendiği de detaylı bir şekilde incelenmiştir. Bu inceleme sonucunda bu çalışma ile çocukların gözünden şehrin dinamikleri ve günlük hayatlarıyla birlikte, tarihi unsurların nasıl algılandığına dair önemli veriler toplanmış, Ankara'nın tarihi dokusunu çocukların gözünden anlamak için önemli bir kaynak oluşturmaya çalışılmıştır. Çocukların çektiği altı fotoğrafın (her çocuktan 1 eser), kentsel hafıza, kültürel miras ve çocuk gözüyle mekân algısı arasındaki ilişkiyi akademik bir perspektifle ortaya koyduğu düşünülmektedir. Çalışma kapsamında dezavantajlı çocukların Ankara’nın tarihsel ve kültürel dokusunu sokak fotoğrafçılığı aracılığıyla keşfetmeleri sayesinde sürecin onların sanatsal, sosyal ve duygusal gelişimlerine katkıda bulunacağı düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Fotoğraf Sanatı
• Sokak Fotoğrafçılığı
• Kültürel Miras
• Dezavantajlı Çocuklar
• Ankara Kalesi

Kaynakça

1. Ayataç, H. ve Genç, Z. P. (2015). Çocuk gözüyle Esenler. Herkes için dost kentler İstanbul Esenler ilçesi üzerine değerlendirmeler. Esenler Belediyesi, Şehir Düşünce Merkezi Şehir Yayınları. H. Ayataç (Ed.). Yayın No: 10, 18-57. ISBN: 978-605-9917-07-0 https://esenler.bel.tr/wp-content/uploads/2019/12/herkes-icin-dost-kentler.pdf (E:T: 2.2.2025)
2. Bakar, K. A. (2021). Learning and practising to use digital cameras in early childhood classrooms. Creative Education, 12(6), 1323-1332. https://doi.org/10.4236/ce.2021.126100(Erişim Tarihi: 17.04.2025)
3. Barthes, R. (2015) Bir deneme bir ders: Eiffel kulesi ve açılış dersi. Çev., Mehmet Rifat, Sema Rifat. 2. Baskı. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
4. Barthes, R. (2016) Göstergebilimsel serüven, Çev. Mehmet Rifat-Sema Rifat, 8.Baskı. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
5. Beilin, H. (1982). Children’s comprehension of photographic representation. Review of research in visual arts education, 15, 55–60.
6. Beilin, H. (1991). Developmental aesthetics and the psychology of photography, R.M. Downs, L.S. Liben and D.S. Pelermo (Der.), In Visions of aesthetics, the environment and development, (ss. 45–86). Hillsdale, NJ: Erlbaum.
7. Britsch, S. (2019). Exploring science visually: Science and photography with pre-kindergarten children. In Journal of Early Childhood Literacy, 19(1), 55-81. https://doi.org/10.11.77/1468798417700704(Erişim Tarihi: 08.03.2025)
8. Colin Westerback, and J. Meyerowitz. (1994). A History of street photography, Little Brown and Company, USA.

9. Doğan, İ. T., ve Kavgaoğlu, D. (2020). Okul öncesinde fotoğrafçılık: Bir atölye tasarımı uygulaması. Istanbul Gelisim University Journal of Health Sciences, (11), 178-201.
10. Eskidemir Meral, S., Tutkun Yaşar, F. ve Gül Yıldırımoğlu, L.Ş. (2023). Çocukların gözünden doğa. Educatıone, 2(1), 34-53. https://doi.org/10.58650/educatione.1277089(Erişim Tarihi: 20.05.2025)
11. Fasoli, L. (2003). Reading photographs of young children: Looking at practices. Contemporary issues in early childhood, 4(1), 32–47. https://doi.org/10.2304/ciec.2003.4.1.5 (Erişim Tarihi: 11.01.2025)
12. Fiske, John (2017) İletişim çalışmalarına giriş. Çev. Süleyman İrvan. 5. Basım. Ankara:Bilim ve Sanat Yayınları.
13. Gülaçtı, İ. E. (2020) Üç farklı yaş grubundaki çocukların fotoğraf çekme alışkanlıkları ile fotoğrafçılık algılarının incelenmesi. Yıldız journal of art and design, 7(1), 61-83.
14. Kind, S. (2013). Lively entanglements: The doings, movements and enactments of photography. Global studies of childhood, (3), 427–441. http://dx.doi.org/10.2304/gsch.2013.3.4.427(Erişim Tarihi: 12.04.2025)
15. Klapper, Z.S. ve Birch, H.B. (1969). Perceptual and action equivalence to objects and photographs in children, Perceptual and motor skills, 29, 763–71.
16. Kose, G. (1985). Children’s knowledge of photography: A study of the developing awareness of a representational medium, In British journal of developmental psychology, 3(4), 373–84.
17. Kose, G., Beilin, H. ve O’Connor, J.M. (1983). Children’s comprehension of actions depicted in photographs, Developmental psychology, 19(4), 636–43.
18. Lee, C., & McConnell, C. (2017). Children as photographers: Joyful exploration. In New Zealand international research in early childhood education, 20(1), 69-80. https://search.informit.org/doi/10.3316/informit.675257322622765(Erişim Tarihi: 12.03.2025)
19. Öztürk Kasar, S. (2016). Roland Barthes, Honoré de Balzac ve gösterge okuryazarlığı. Roland Barthes, S/Z içinde. (S. Öztürk Kasar, Çev.). İstanbul: SEL Yayıncılık.
20. Pyle, A. (2013). Engaging young children in research through photo elicitation. In early child development and care, 183(11), 1544-1558. https://doi.org/10.1080/03004430.2012.733944 (Erişim Tarihi: 27.01.2025)
21. Rıfat, M. (2013). Açıklamalı göstergebilim sözlüğü: Kavramlar, yöntemler, kuramcılar, okullar. İstanbul:Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.
22. Rutherford. (2019). Is this photograph taken? The active (act of) collaboration with photography. Journal of visual art practice, 18 (1), 37–63. https://doi.org/10.1080/14702029.2018.1488927(Erişim Tarihi: 8.02.2025)
23. Share, J. (2015). Cameras in classrooms: Photography’s pedagogical potential. In Essentials of teaching and integrating visual and media literacy. 97-118. https://doi.org/10.1007/978-3-319-05837-5_5 (Erişim Tarihi: 16.02.2025)
24. Sığırcı, İ. (2016). Göstergebilim uygulamaları, metinleri, görselleri ve olayları okuma. Ankara: Seçkin Yayıncılık.
25. Templeton, T. N. (2021). Whose story is it? Thinking through early childhood with young children’s photographs.In Occasional paper series, (45), Article 8. https://doi.org/10.58295/2375-3668.1391 (Erişim Tarihi: 18.02.2025)
26. Traub C. H., H., Beller. (2012), Fotoğrafçının eğitimi, Espas Sanat Kuram Yayınları,
27. Wong, K. M. (2020). How do young children learn about photography? In Journal of education and human development, 9(1), 103-110. https://doi.org/10.15640/jehd.v9n1a10 (Erişim Tarihi: 13.02.2025)