Araştırma Makalesi

OECD ÜLKELERİNİN SAĞLIK PROFİLLERİ

Sayı: 1 30 Eylül 2026
PDF İndir
EN TR

OECD ÜLKELERİNİN SAĞLIK PROFİLLERİ

Öz

Amaç: Bu çalışmanın amacı, seçili OECD ülkelerinin sağlık harcamaları, algılanan sağlık durumu, yaşlı nüfus, obezite, yaşam beklentisi ve beş yaş altı mortalite göstergelerine göre sağlık profillerini karşılaştırmaktır. Yöntem: 2023 yılı verileri kullanılarak gerçekleştirilen bu kesitsel, tanımlayıcıı araştırmada 26 OECD ülkesine ait ikincil veriler incelenmiştir. Ülkeler; kişi başına cari sağlık harcaması, sağlık durumunu iyi/çok iyi olarak algılayan nüfus oranı, 65 yaş ve üzeri nüfus oranı, yetişkin obezite prevalansı, doğuşta beklenen yaşam süresi ve beş yaş altı mortalite hızı açısından değerlendirilmiştir. Göstergelerin birlikte değerlendirilmesiyle ülkeler dört farklı sağlık profiline ayrılmıştır. Bulgular: Ülkelerin dört farklı sağlık profili oluşturduğu belirlenmiştir. Birinci profil yüksek sağlık harcaması, yüksek algılanan sağlık, yüksek yaşam beklentisi ve düşük mortalite ile karakterize edilmiştir. İkinci profilde yüksek sağlık harcamaları ve yaşam beklentisine karşın algılanan sağlık ve obezite göstergelerinde farklılıklar görülmüştür. Üçüncü profil, düşük/orta sağlık harcamalarına rağmen görece olumlu sağlık sonuçlarıyla öne çıkmıştır. Dördüncü profil ise düşük sağlık harcaması, yüksek obezite, düşük yaşam beklentisi ve yüksek beş yaş altı mortalite ile karakterize edilmiş ve yalnızca Türkiye bu profilde yer almıştır. Sonuç: OECD ülkelerinin sağlık performansının yalnızca sağlık harcaması düzeyiyle açıklanamayacağı, sağlık göstergelerinin farklı bileşimlerinin ülkelerin sağlık profillerini şekillendirdiği görülmüştür. Bulgular, sağlık sistemlerinin değerlendirilmesinde çok boyutlu yaklaşımların önemini ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Bu çalışma, OECD tarafından kamuya açık yayımlanan ikincil verilere dayandığından etik kurul onayı alınmamıştır.

Kaynakça

  1. Ahmed, S. K., & Mohammed, R. A. (2025). Obesity: Prevalence, causes, consequences, management, preventive strategies and future research directions. Metabolism Open, 27, 100375.
  2. Alqahtani, J., & Alqahtani, I. (2022). Self-care in the older adult population with chronic disease: Concept analysis. Heliyon, 8(7), e09903.
  3. Bähler, C., Huber, C. A., Brüngger, B., & Reich, O. (2015). Multimorbidity, health care utilization and costs in an elderly community-dwelling population: A claims data based observational study. BMC Health Services Research, 15(1), 23. https://doi.org/10.1186/s12913-015-0698-2
  4. Balkhi, B., Alshayban, D., & Alotaibi, N. M. (2021). Impact of healthcare expenditures on healthcare outcomes in the Middle East and North Africa (MENA) region: A cross-country comparison, 1995–2015. Frontiers in Public Health, 8, 624962. https://doi.org/10.3389/fpubh.2020.624962
  5. Bardage, C., Pluijm, S. M., Pedersen, N. L., Deeg, D. J., Jylhä, M., Noale, M., ... & Otero, Á. (2005). Self-rated health among older adults: A cross-national comparison. European Journal of Ageing, 2(2), 149-158. https://doi.org/10.1007/s10433-005-0034-x
  6. Black, R. E., Walker, N., Laxminarayan, R., & Temmerman, M. (2016). Reproductive, Maternal, Newborn, and Child Health: Key messages of this volume. In Disease Control Priorities (Vol. 2: Reproductive, Maternal, Newborn, and Child Health, p. 1680). World Bank.
  7. Blavet, T., Lorenzoni, L., & Rapp, T. (2026). Future long-term care expenditure trajectories across OECD countries (Doctoral dissertation, OECD Publishing, Paris).
  8. Buttorff, C., Ruder, T., & Bauman, M. (2017). Multiple chronic conditions in the United States (Vol. 10). RAND Corporation.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sağlık Kurumları Yönetimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Eylül 2026

Gönderilme Tarihi

21 Ağustos 2026

Kabul Tarihi

11 Eylül 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Bolukçu, F. (2026). OECD ÜLKELERİNİN SAĞLIK PROFİLLERİ. Journal of Academic Perspective on Social Studies, 1, 40-54. https://doi.org/10.35344/japss.2023469
AMA
1.Bolukçu F. OECD ÜLKELERİNİN SAĞLIK PROFİLLERİ. Journal of Academic Perspective on Social Studies. 2026;(1):40-54. doi:10.35344/japss.2023469
Chicago
Bolukçu, Ferhat. 2026. “OECD ÜLKELERİNİN SAĞLIK PROFİLLERİ”. Journal of Academic Perspective on Social Studies, sy 1: 40-54. https://doi.org/10.35344/japss.2023469.
EndNote
Bolukçu F (01 Eylül 2026) OECD ÜLKELERİNİN SAĞLIK PROFİLLERİ. Journal of Academic Perspective on Social Studies 1 40–54.
IEEE
[1]F. Bolukçu, “OECD ÜLKELERİNİN SAĞLIK PROFİLLERİ”, Journal of Academic Perspective on Social Studies, sy 1, ss. 40–54, Eyl. 2026, doi: 10.35344/japss.2023469.
ISNAD
Bolukçu, Ferhat. “OECD ÜLKELERİNİN SAĞLIK PROFİLLERİ”. Journal of Academic Perspective on Social Studies. 1 (01 Eylül 2026): 40-54. https://doi.org/10.35344/japss.2023469.
JAMA
1.Bolukçu F. OECD ÜLKELERİNİN SAĞLIK PROFİLLERİ. Journal of Academic Perspective on Social Studies. 2026;:40–54.
MLA
Bolukçu, Ferhat. “OECD ÜLKELERİNİN SAĞLIK PROFİLLERİ”. Journal of Academic Perspective on Social Studies, sy 1, Eylül 2026, ss. 40-54, doi:10.35344/japss.2023469.
Vancouver
1.Ferhat Bolukçu. OECD ÜLKELERİNİN SAĞLIK PROFİLLERİ. Journal of Academic Perspective on Social Studies. 01 Eylül 2026;(1):40-54. doi:10.35344/japss.2023469