GÜVENLİ HAVACILIK: UÇAK KABİN İÇİ BAKIM ATÖLYELERİNDE İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ YÖNETİMİ

Öz

Bu çalışmada, uçak kabin içi bakım atölyelerinde iş sağlığı ve güvenliği yönetiminin, havacılık sektöründeki kritik bir konu olduğunu ele almaktadır. EASA, FAA ve SHGM onaylı bir atölyede yapılan gözlemlere dayanarak, çeşitli hizmetler sunan bir atölyenin iş sağlığı ve güvenliği uygulamalarını detaylı bir şekilde incelemiştir. Atölye, ISO 14001 ve OHSAS 18001 sertifikalarına sahip olup, çevre ve çalışan sağlığına büyük bir önem vermektedir. İş sağlığı ve güvenliği konusunda titiz bir yaklaşım benimseyen atölye, gözetim tutanakları aracılığıyla uyumsuzlukları kayıt altına almakta ve acil durum planları ile güvenli çalışma ortamını sağlamaktadır. Kimyasal, ergonomik, fiziksel ve mekanik tehlikelerle başa çıkabilmek adına çeşitli güvenlik önlemleri alınmaktadır. Ayrıca levhalar ve işaretler, çalışanları bilinçlendirmek ve gerekli önlemleri almalarını sağlamak amacıyla etkili bir şekilde kullanılmaktadır. Bu önlemler, iş kazalarını önleme ve çalışan sağlığını koruma hedefini taşıyarak, uçak kabin içi bakım atölyelerinde güvenli çalışma ortamının sürdürülebilirliğine önemli bir katkı sağlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Kabin İçi Bakım Atölyesi
• İş Sağlığı ve Güvenliği
• Uçak Bakımı

ENSURING SAFETY IN AVIATION: OCCUPATIONAL HEALTH AND SAFETY MANAGEMENT IN AIRCRAFT CABIN MAINTENANCE WORKSHOPS

Öz

This study addresses the critical issue of occupational health and safety management in aircraft cabin maintenance workshops within the aviation sector. Based on observations conducted in an EASA, FAA, and SHGM-approved facility, the study extensively examines the health and safety practices of a workshop providing various services. The workshop, holding ISO 14001 and OHSAS 18001 certifications, places significant emphasis on environmental sustainability and employee well-being. Adopting a meticulous approach to occupational health and safety, the workshop records discrepancies through surveillance logs and ensures a secure working environment with emergency action plans. Various safety measures are implemented to address chemical, ergonomic, physical, and mechanical hazards. Additionally, signs and labels are effectively used to raise employee awareness and prompt necessary precautions. These measures, geared towards preventing workplace accidents and preserving employee health, make a significant contribution to the sustainability of a safe working environment in aircraft cabin maintenance workshops.

Anahtar Kelimeler

• Cabin Interior Maintenance Workshop
• Occupational Health and Safety
• Aircraft Maintenance

Kaynakça

1. 5510 Sayılı Kanun, Madde 14, (2006)T.C. Resmi Gazetesi
2. Background to the development of annex 1-personnel licensing. Training Manual (ICAO) PartD-1 Aircraft maintenance. http://www.aviationchief.com/uploads/9/2/0/9/92098238/icao_doc_7192_-_training_manual_-_part_d1_-_acft_maintenance_-_2nd_edition_-_2004.pdf. Erişim: 20.01.2024
3. Bil, C. (2019). Maintenance in aeronautics in an Industry 4.0 context: The role of Augmented Reality and Additive Manufacturing. Journal of Computational Design and Engineering, 6, 516-526.
4. Ceruti, A., Marzocca, P., Liverani, A., Bil, C. (2019). Maintenance in aeronautics in an Industry 4.0 context: The role of Augmented Reality and Additive Manufacturing. Journal of Computational Design and Engineering, 6, 516-526.
5. Chandola, D. C., Verma, S., Jaiswal, K., Chandola, P., Goyat, M., & Narvekar, N. (2023). An exploratory study on the significance and challenges of aircraft base maintenance engineering in the aviation industry. 2023 International Conference on Computational Intelligence and Knowledge Economy (ICCIKE), 420-425. doi:10.1109/ICCIKE58312.2023.10131844
6. Chetan, S., & Prof. Rahul Malaviya. (2023). Review of Occupational Health and Safety Management System and Hazards Controls in the Motion & Industrial Automation Products Manufacturing Industries. International Journal of Advanced Research in Science, Communication and Technology (IJARSCT), 3(3), 341. https://doi.org/10.48175/IJARSCT-11456.
7. De Graaff, A. (2001). Aviation safety, an introduction. Air & Space Europe, 3(3-4), 203-205. https://doi.org/10.1016/s1290-0958(01)90095-4
8. European Union. (2024). Air safety statistics in the EU. Erişim: 20.01.2024. https://ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/index.php/Air_safety_statistics_in_the_EU

9. Erol, A. E., & Kanbur, E. I. (2017). Uçak Bakım Örgütlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetimi: Çalışma Sahalarından Örnekler. Al-Farabi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, 1(2), 180-192.
10. FAA. (2024). Technical implementation procedures for airworthiness and environmental certification.
11. FAA. (2024). Continuous airworthiness maintenance program (CAMP) guidance and policy. Erişim: 20.01.2024. https://www.faa.gov/documentLibrary/media/Notice/N_8900.516.pdf
12. FAA. (2024). Maintaining airworthiness with a strong aircraft maintenance program. Erişim: 20.01.2024. https://www.intelligent-aerospace.com/commercial/article/16544919/maintaining-airworthiness-
13. Friend, C. H. (1992). Aircraft Maintenance Management. Longman Group UK. Ltd.
14. Güneş, T. (2016). Hava aracı Bakım Dokümanlarının Kullanımında Emniyet ve Etkinliğin Artırılmasına Yönelik Bir Yaklaşım [Yüksek lisans tezi, Anadolu Üniversitesi]. Eskişehir, Türkiye.
15. Igdi Sen, M. (2021). Apron Üzerindeki Uçak Bakımının İş Sağlığı ve Güvenliği Açısından İncelenmesi. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, 27, 747-754.
16. İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, Madde 3. (2013)
17. Kaplancan, B. (2014). İş sağlığı ve güvenliği uygulamalarının işgörenlerin tutumuna etkisi. Yüksek Lisans Tezi, Bahçeşehir Üniversitesi.
18. Karakavuz, H., & Gerede, E. (2018). Türkiye’deki Yer Hizmeti İşletmelerinde Uygulanan İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemlerinin Başarı Faktörlerinin Belirlenmesine Yönelik Bir Çalışma. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 173-189.
19. Karakavuz, H. (2015). Yer hizmeti işletmelerinde uygulanan iş sağlığı ve güvenliği yönetim sistemleri başarı faktörlerinin ve uygulamadaki sorunların belirlenmesine yönelik bir araştırma (Yüksek Lisans Tezi). Anadolu Üniversitesi, Sivil Havacılık Yönetimi Anabilim Dalı, Eskişehir.
20. Karaoglanli, A.C., Grund, T., Turk, A., Lampke, T. (2019). A comparative study of oxidation kinetics and thermal cyclic performance of thermal barrier coatings (TBCs). Surface & Coatings Technology, 371, 47-67.
21. Korul, V., & Küçükönal, H. (2003). Türk Sivil Havacılık Sisteminin Yapısal Analizi. Ege Academic Review, 3(1), 24-38. https://dergipark.org.tr/tr/pub/eab/issue/39834/472278
22. Lei, G., Shuguang, Z., Peng, T., Lu, Y. (2014). An integrated graphic–taxonomic–associative approach to analyze human factors in aviation accidents. Chinese Journal of Aeronautics, 27(2), 226-240.
23. Marqueze, E.C., de Sá e Benevides, E.A., Russo, A.C., Fürst, M.S.G., Roscani, R.C., Guimarães, P.C.V., & Salim, C.A. (2023). Organizational Risk Factors for Aircrew Health: A Systematic Review of Observational Studies. International Journal of Environmental Research and Public Health, 20, 3401. https://doi.org/10.3390/ijerph20043401
24. Marx, D.A., Graeber, R.C. (1993). Human error in aircraft maintenance. Seattle, Washington: Boeing Commercial Airplane Group.
25. Mert, A. (2023). COVID-19 Pandemisi'nde hizmete devam eden kargo sektörü çalışanlarında iş sağlığı ve güvenliği (İSG) algısı ve tutumları (Doktora Tezi). Gazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Kazaların Çevresel ve Teknik Araştırması Ana Bilim Dalı.
26. Nazlıoğlu A. (2014). Havaalanı Bakım Onarım Hangarında Tehlike Kaynaklarının Belirlenmesi ve Kontrol Listesi Hazırlanması. İş Sağlığı ve Güvenliği Uzmanlık Tezi, T.C. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğü, Ankara.
27. Neitzel, R. L., Seixas, N. S., Harris, M. J., & Camp, J. (2008). Exposure to fall hazards and safety climate in the aircraft maintenance industry. Journal of Safety Research, 39(4), 391-402.
28. Nezer, O. (2016). Uçak bakım-onarımlarında İSG temel eğitimleri ve saha uygulamalarının planlanması (Yüksek Lisans Tezi). Gedik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İş Sağlığı ve Güvenliği Programı.
29. Öztürk, O., Can, A., & Kartum, G. (2022). MRO Faaliyetlerinde Dış Kaynak Kullanımının Havacılık İşletmeleri Açısından Önemi. 1st International Congress of Ege Social Sciences Graduate Students.
30. Öztürk, O., & Körpe, D. S. (2012). 2010 Yılında Esenboğa Havaalanında Emisyondaki Kalkış ve İniş Süreçlerinde Uçakların Emisyon Salınımının Yolcu Başına Hesaplanması. Ulusal Havacılık Teknolojisi ve Uygulamaları Kongresi- UHAT.
31. Öztürk, O., Köklü, F., & Can, D. (2020a). Havacılık Sisteminde Kullanılan Eğitim Hangarlarının İş Sağlığı Güvenliği Açısından Değerlendirilmesi. 3. Uluslararası Erciyes Bilimsel Araştırmalar Kongresi.
32. Öztürk, O., Köklü, F., & Can, D. (2020b). Uçak Bakım Alanında Kalite Yönetiminin Önemi. 3. Uluslararası Erciyes Bilimsel Araştırmalar Kongresi.
33. Özkılıç, Ö. (2005). İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemleri ve Risk Değerlendirme Metodolojileri. TİSK Yayınları.
34. Polat, M. M., & Yılmaz, İ. (2023). Havacılık sektöründe yer hizmetleri iş sağlığı ve güvenliği eğitimlerinde sanal gerçeklik teknolojisinin kullanılması üzerine bir araştırma. Ergonomi, 6(2), 117–131. DOI: 10.33439/ergonomi.1239288
35. Regattieri, A., Gamberi, M., Gamberini, R., Manzini, R. (2005). Managing lumpy demand for aircraft spare parts. Journal of Air Transport Management, 11(6), 426-431.
36. SHGM. (2018). Sürekli Uçuşa Elverişlilik ve Bakım Sorumluluğu Talimatı (SHT-M Rev.03). Ankara.
37. Lipset S. M. (2023). Analysis and improvement of the management system on the example of the organization of the aerospace industry. Nucleation and Atmospheric Aerosols, doi: 10.1063/5.0124896
38. Şahin, İ. (2015). Bakım ve Onarım İşlerinde İş Güvenliği Uygulamaları (Yüksek Lisans Tezi). Gediz Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Endüstri Mühendisliği Anabilim Dalı, İş Güvenliği ve Sağlığı Programı.
39. Şimşek, G. A. (2014). Çalışma Yaşamında Sağlık Güvenlik. Fişek Enstitüsü Çalışan Çocuklar Bilim ve Eylem Merkezi Vakfı Yayını, Ankara.
40. Şimşek, S., & Uslu, H. (2023). Uçak Bakım - Onarım Hangarlarında İş Sağlığı ve Güvenliği Uygulamaları ve Etkileri. European Journal of Science and Technology, 50, 178-189.
41. Taşyürek, M. (2014). İş Hijyeni ve Kimyasal Etkenler. Fişek Enstitüsü Çalışan Çocuklar Bilim ve Eylem Merkezi Vakfı Yayını, Ankara.
42. Tarım, M. (2017). Kimya Sektöründe İş Kazaları ve Meslek Hastalıkları. İstanbul Ticaret Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 16(32), 49-64.
43. Vildan Durmaz, E., Yazgan, E., & Kucuk Yılmaz, A. (2021). Ergonomic Risk Factors in Ground Handling Operations to Improve Corporate Performance. International Journal of Aviation Science and Technology, 2(2), 82-90.
44. Wieher, R. C. (2014). Florida Community Colleges Consortium for Pollution Prevention Education, Hazardous Waste Curriculum For Aviation Maintenance.
45. Yiğit, A. (2013). İş Güvenliği, (2. Basım). Bursa: Dora Yayıncılık.
46. Yılmaz, F. (2020). Türkiye’de Sivil Havacılık Sektörünün Tarihsel Gelişimi ve 2003-2018 Yılları Arasında Sektörün Değerlendirilmesi. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 7(1), 113-129