Aydın İli Büyükbaş ve Küçükbaş Hayvancılığının Mevcut Durumu

Öz

Bu çalışmanın amacı, Aydın ilinde büyükbaş ve küçükbaş hayvan yetiştiriciliğinin mevcut durumunu inceleyip, Aydın ili açısından önemini ortaya koymaktır. Türkiye’ye ait son 10 yıllık (2012-2021) koyun varlığı 27.4 milyon baştan 45.1 milyon başa, keçi varlığı 8.3 milyon baştan 12.3 milyon başa ve sığır varlığı da 14 milyon baştan 17.9 milyon başa yükselmiştir. Toplam süt üretimi 22.960.377 ton, yapağı ve tiftik üretimleri sırasıyla 85.915 ton ve 468 ton olarak gerçekleşmiştir. 2021 yılı verilerine göre sığır et üretimi 1 milyon 460 bin ton, koyun eti üretimi 385 bin ton, keçi eti üretimi 94 bin ton olarak gerçekleşmiştir. Türkiye kişi başı yıllık sığır eti tüketimi 13.12 kg, küçükbaş eti tüketimi 5.39 kg ve tavuk eti tüketimi ise 20.65 kg’dır. Aydın ilinde toplam sığır mevcudu içerisinde kültür ırklarının oranı %74.62 Melez ırklarının oranı %17.70 ve Yerli ırkların oranı ise %7.68’dir. Aydın iline ait Kültür ırkı sığır mevcudu Türkiye sığır varlığının %4’ünü kapsamaktadır. İller bazında 364.581 baş ile 4.sırada yer almaktadır. Aydın ilinde 1-5 baş hayvan varlığına sahip süt üretimi yapan hayvancılık işletme sayısı 17.063 adet, 1-5 baş hayvan varlığına sahip büyükbaş besicilik işletme sayısı 1.545 adettir. Aydın ili toplam süt üretimi 566.298,09 ton ile Ege bölgesinde İzmir’den sonra 2. sırada yer almaktadır. Sağmal inek (Kültür) başına ortalama süt verimi bakımından Aydın ili Ege bölgesinde 3.965 kg ile 4. sırada yer almaktadır. Aydın ili geneli koyun başına ortalama süt verimi 83.60 kg’dır. Keçi başına ortalama süt verimi ise 106.98 kg’dır. Sonuç olarak Aydın ili Ülke tarımında önemli bir konumda yer almaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Aydın
• Tarım
• Hayvancılık
• Türkiye

Current Situation of Cattle and Small Ruminant breeding in Aydın Province

Öz

This study examines the current situation of cattle and small ruminant breeding in Aydın and reveals its importance to Aydın province. Given the last 10 years of several animals (2012-2021) in our country, it is seen that our number of sheep has increased from 27.4 million to 45.1 million, a number ogoatsat from 8.3 million to 12.3 million head number of cattle form 14 million to 17.9 million head. The total production of milk was 22.960.377 tons, fleece and mohair, 85.915 tons and 468 tons respectively. According to data from 2021, our beef production was 1 million 460 thousand tons, our sheep meat production was 385 thousand tons, our goat meat production was 94 thousand tons. In Turkey, the annual consumption of beef is 13.12 kg per person, the consumption of small meat is 5.39 kg and the consumption of chicken meat is 20.65 kg. In Aydın province, the ratio of cultural breeds in cattle as a whole is 74.62% of hybrid breeds 17.70 and the ratio of domestic breeds is 7.68%. The cultural breed of Aydın province contains 4% of its presence in Turkey. It is classified as 364.581 heads in 4 provinces. In Aydın Province, the number of dairy farming enterprises producing milk with 1-5 head of animals is 17.063 and the number of beef cattle enterprises with 1-5 head of animals is 1.545. Aydın province ranks second after İzmir in the Aegean region with total milk production of 566.298,09 tons. In terms of average milk yield per milked cow (Culture), Aydın province ranks fourth in the Aegean region with 3.965 kg. The average sheep milk yield is 83.60 kg, average goat milk is 106.98 kg in Aydın province. As a result, Aydın province plays a significant role in the agricultural sector of the country.

Anahtar Kelimeler

• Türkiye
• Aydin
• Agriculture
• Livestock

Kaynakça

1. Alçiçek, A, Kılıç. A, Ayhan, V, Özdoğan, M. 2010. Türkiye’de Kaba Yem Üretimi ve Sorunları. Türkiye Zi¬raat Mühendisliği VII. Teknik Kongresi. 11-15 Ocak 2010, Cilt:2, s. 1071-1080, Ankara.
2. Anonim, 2017. Aydın İli Besicilik Raporu, Güney Ege Kalkınma Ajansı (GEKA), T.C. Kalkınma Bakanlığı.
3. Anonim, 2020. 2020 yılı hayvancılık sektör raporu. T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı Tarım İşletmeleri Genel Müdürlüğü, Ankara, https://www.tigem.gov.tr/DosyaGaleriData/Vi ew/a374cc25-acc1-44e8-a546-63b4c8bce146, Erişim tarihi: 01.03.2022.
4. Anonim, 2021. World Health Organization. https://www.who.int/health-topics/nutrition, Erişim Tarihi: 01.03.2022.
5. Anonim, 2022a. Aydın Tarım Master Planı. https://aydin.tarimorman.gov.tr/Belgeler/Aydın Tarım Master Planı/MASTER PLAN %2816.01.2019%29-converted.pdf. Erişim Tarihi: 01.03.2022.
6. Anonim, 2022b. Wikipedia Özgür ansiklopedi web sayfası Aydın hakkında bilgi https://tr.wikipedia.org/wiki/Ayd%C4%B1n, Erişim Tarihi: 01.03.2022.
7. Anonim, 2022c. Aydın Ticaret Odası web sayfası. Aydın hakkında bilgi https://www.ayto.org.tr/tr/kurumsal/102, Erişim Tarihi: 01.03.2022.
8. Anonim, 2022d. Meteoroloji genel müdürlüğü https://www.mgm.gov.tr/. , Erişim Tarihi: 01.03.2022.

9. Anonim, 2022e. Aydın il tarihi. Aydın Valiliği İl kültür ve Turizm Müdürlüğü https://aydin.ktb.gov.tr/Eklenti/59980,aydin-il-tarihipdf.pdf?0 Erişim tarihi: 01.03.2022.
10. Anonim, 2022f. Süt hayvancılığı verileri. https://ulusalsutkonseyi.org.tr/hayvan-varligi/ Erişim tarihi: 01.03.2022
11. Er S, Özçelik A, 2016. Ankara’da sığır besi işletmelerinin ekonomik yapısının faktör analizi ile incelenmesi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi, 26(1):17-25.
12. Ergün, O.F., Bayram, B. 2021. Türkiye’de Hayvancılık Sektöründe Yaşanan Değişimler. Bahri Dağdaş Hayvancılık Araştırma Dergisi 10 (2): 158-175.
13. FAO, 2020. Food and Agricultute Organization of The United Nations, http://www.fao.org/faostat/en/#data/FS, Erişim tarihi: 01.03.2022
14. Fidan, N. 2021. Kırmızı Et Bakımından Gıda Güvencesi. Uluslararası Anadolu Ziraat Mühendisliği Bilimleri Dergisi, 3 (4), 94-101.
15. Gürer, B. 2021. Türkiye’de nüfusun yeterli ve dengeli beslenmesi açısından hayvansal gıda arz ve talebinin değerlendirilmesi. GIDA (2021) 46 (6) 1450-1466 doi: 10.15237/gida.GD21083
16. Özkan, U., Demirbağ, N.Ş. 2016. Türkiyede Kaliteli Kaba Yem Kaynaklarını Mevcut Durumu. Türk Bilimsel Derlemeler Dergisi 9 (1): 23-27.
17. Topçu, G.D., Özkan, S.S. 2017. Türkiye ve Ege Bölgesi Çayır-Mera Alanları ile Yem Bitkileri Tarımına Genel Bir Bakış. ÇOMÜ Zir. Fak. Derg. 2017: 5 (1): 21–28
18. Turan, Z., Şanver, D., Öztürk, K. 2017. Türkiye’de hayvancılık sektöründen süt inekçiliğinin önemi ve yurtiçi hasılaya katkısı ve de dış ülkelerle karşılaştırılması. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 10(3), 60-74.
19. TÜİK, 2001. Türkiye İstatistik Kurumu, Genel Tarım Sayımı. Erişim adresi: https://data.tuik.gov.tr/Kategori/GetKategori?p=tarim-111.
20. TÜİK, 2021. Hayvancılık İstatistikleri. Türkiye İstatistik Kurumu, Ankara, https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=101&loca le=tr, Erişim tarihi: 01.03.2022.
21. TÜİK, 2022a. Nüfus İstatistikleri, Türkiye İstatistik Kurumu, Ankara, Erişim tarihi: 01.03.2022.
22. TÜİK, 2022b. Bitkisel üretim İstatistikleri. Türkiye İstatistik Kurumu, Ankara, https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=101&loca le=tr, Erişim tarihi: 01.03.2022.