EN
TR
Farklı Karbonhidrat Kaynaklarının Bombus (Bombus terrestris L.) Ana Arılarının Çiftleşme ve Diyapoz Performansına Etkisi
Öz
Dünyada sayıca en çok üretimi yapılan bombus türü olan Bombus terrestris arıları hem doğal hem de kültüre alınmış çiçekli bitkilerin tozlaşmasına önemli katkılar sunmaktadır. Kontrollü koşullarda yapılan B. terrestris yetiştiriciliğinde çiftleşme ve diyapoz aşamaları diğer tüm aşamalar gibi kritik öneme sahiptir. Bu aşamaların başarılı olmasında kolonilerin ve ana arıların beslemesinin payı oldukça fazladır. Kontrollü koşullarda yetiştiricilikte protein kaynağı olarak polen, karbonhidrat kaynağı olarak ise farklı şekillerde hazırlanan şeker şurubu besleme amacıyla kullanılmaktadır. Bu çalışma, dört farklı karbonhidrat kaynağı (i) bal arılarının ilave beslenmesinde kullanılan endüstriyel besleme şurubu (fruktoz %37-40, glikoz %27-30, sükroz %30-36), (ii) yüksek fruktozlu mısır şurubu (fruktoz %42-45, glikoz %50-54), (iii) arılar için doğal besin kaynağı olan bal (çiçek balı) ve (iv) çay şekeri) ile beslemenin B. terrestris ana arılarının çiftleşme ve diyapoz performansları üzerine etkilerinin belirlenmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmada ana arıların çiftleşme performansı (çiftleşme yaşına kadar ölüm oranı, çiftleşme öncesi süre, çiftleşme oranı ve çiftleşme süresi) ve diyapoz performansı (diyapoz dönemindeki ölüm oranları ve haftalık ağırlık kayıpları) ile ilgili bazı özellikler belirlenmiştir. Elde edilen bulgulara göre çiftleşme yaşına kadar en düşük ana arı ölüm oranı (%3.33) yüksek fruktozlu mısır şurubu ile beslenen grupta, en yüksek çiftleşme oranı (%84.91) bal ile hazırlanan şurup ile beslenen grupta, diyapozdaki en düşük ana arı ölüm oranı (%2.44) ise çay sükroz şurubu ile beslenen grupta elde edilmiştir. Sonuçlar, B. terrestris arılarının kitlesel üretiminde, besleme amacıyla kullanılan karbonhidrat kaynağının kalitesinin ana arıların çiftleşme ve diyapoz performansları üzerine etkili olabileceğini göstermiştir.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
TÜBİTAK
Proje Numarası
2209-A
Teşekkür
Bu çalışma Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) tarafından 2209-A kapsamında desteklenmiştir.
Kaynakça
- Amin, M. R., Bussière, L. F., Goulson, D., 2012. Effects of male age and size on mating success in the bumblebee Bombus terrestris. Journal of Insect Behavior, 25(4): 362-374.
- Amin, M. R., Than, K. K., Kwon, Y. J., 2010. Mating status of bumblebees, Bombus terrestris (Hymenoptera: Apidae) with notes on ambient temperature, age and virginity. Applied Entomology and Zoology, 45(3): 363-367.
- Arbetman, M. P., Gleiser, G., Morales, C. L., Williams, P., Aizen, M. A., 2017. Global decline of bumblebees is phylogenetically structured and inversely related to species range size and pathogen incidence. Proceedings of the Royal Society B: Biological Sciences, 284(1859): 20170204.
- Baer, B., 2003. Bumblebees as model organisms to study male sexual selection in social insects. Behavioral Ecology and Sociobiology, 54(6): 521-533.
- Beck, S. D. 1980. Insect Photoperiodism (2. Basım). Sydney, Australia: Academic Press.
- Beekman, M., van Stratum, P., 2000. Does the diapause experience of bumblebee queens Bombus terrestris affect colony characteristics?. Ecological Entomology, 25(1): 1-6.
- Beekman, M., van Stratum, P., Lingeman, R., 1998. Diapause survival and post‐diapause performance in bumblebee queens (Bombus terrestris). Entomologia Experimentalis et. Applicata, 89(3): 207-214.
- Cameron, S. A., Sadd, B. M., 2020. Global trends in bumble bee health. Annual Review of Entomology, 65: 209-232.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Hayvansal Üretim (Diğer)
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
26 Aralık 2022
Gönderilme Tarihi
3 Ağustos 2022
Kabul Tarihi
1 Eylül 2022
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2022 Cilt: 5 Sayı: 2
APA
Çatal, E. B., Buluş, İ. Y., & Gösterit, A. (2022). Farklı Karbonhidrat Kaynaklarının Bombus (Bombus terrestris L.) Ana Arılarının Çiftleşme ve Diyapoz Performansına Etkisi. Hayvan Bilimi ve Ürünleri Dergisi, 5(2), 62-70. https://doi.org/10.51970/jasp.1154064
AMA
1.Çatal EB, Buluş İY, Gösterit A. Farklı Karbonhidrat Kaynaklarının Bombus (Bombus terrestris L.) Ana Arılarının Çiftleşme ve Diyapoz Performansına Etkisi. HBÜD. 2022;5(2):62-70. doi:10.51970/jasp.1154064
Chicago
Çatal, Esra Bahar, İsmail Yaşhan Buluş, ve Ayhan Gösterit. 2022. “Farklı Karbonhidrat Kaynaklarının Bombus (Bombus terrestris L.) Ana Arılarının Çiftleşme ve Diyapoz Performansına Etkisi”. Hayvan Bilimi ve Ürünleri Dergisi 5 (2): 62-70. https://doi.org/10.51970/jasp.1154064.
EndNote
Çatal EB, Buluş İY, Gösterit A (01 Aralık 2022) Farklı Karbonhidrat Kaynaklarının Bombus (Bombus terrestris L.) Ana Arılarının Çiftleşme ve Diyapoz Performansına Etkisi. Hayvan Bilimi ve Ürünleri Dergisi 5 2 62–70.
IEEE
[1]E. B. Çatal, İ. Y. Buluş, ve A. Gösterit, “Farklı Karbonhidrat Kaynaklarının Bombus (Bombus terrestris L.) Ana Arılarının Çiftleşme ve Diyapoz Performansına Etkisi”, HBÜD, c. 5, sy 2, ss. 62–70, Ara. 2022, doi: 10.51970/jasp.1154064.
ISNAD
Çatal, Esra Bahar - Buluş, İsmail Yaşhan - Gösterit, Ayhan. “Farklı Karbonhidrat Kaynaklarının Bombus (Bombus terrestris L.) Ana Arılarının Çiftleşme ve Diyapoz Performansına Etkisi”. Hayvan Bilimi ve Ürünleri Dergisi 5/2 (01 Aralık 2022): 62-70. https://doi.org/10.51970/jasp.1154064.
JAMA
1.Çatal EB, Buluş İY, Gösterit A. Farklı Karbonhidrat Kaynaklarının Bombus (Bombus terrestris L.) Ana Arılarının Çiftleşme ve Diyapoz Performansına Etkisi. HBÜD. 2022;5:62–70.
MLA
Çatal, Esra Bahar, vd. “Farklı Karbonhidrat Kaynaklarının Bombus (Bombus terrestris L.) Ana Arılarının Çiftleşme ve Diyapoz Performansına Etkisi”. Hayvan Bilimi ve Ürünleri Dergisi, c. 5, sy 2, Aralık 2022, ss. 62-70, doi:10.51970/jasp.1154064.
Vancouver
1.Esra Bahar Çatal, İsmail Yaşhan Buluş, Ayhan Gösterit. Farklı Karbonhidrat Kaynaklarının Bombus (Bombus terrestris L.) Ana Arılarının Çiftleşme ve Diyapoz Performansına Etkisi. HBÜD. 01 Aralık 2022;5(2):62-70. doi:10.51970/jasp.1154064
