TÜRKİYE’DE KONAKLAMA İŞYERLERİ ÖZELİNDE TURİZM SEKTÖRÜNDE ASGARİ İŞÇİLİK UYGULAMALARI

Öz

Kayıt dışı istihdam az gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerin en önemli sorunlarından birisidir. Türkiye de kayıt dışı istihdamın yıllardır kronik bir şekilde mevcut olduğu bir ülkedir. Kayıt dışı istihdamın en yoğun yaşandığı sektörlerden birisi de turizm sektörüdür. Kayıtdışılıkla mücadelede farklı yöntemler kullanılabilmektedir. Türkiye açısından bu yöntemlerden en spesifik olanı ise asgari işçilik uygulamasıdır. Asgari işçilik uygulaması ile bir işyerinde işin yürütümü için gerekli olan minimum işçi sayısı farklı teknikler kullanılarak hesaplanmakta ve devletin kayıt dışı istihdamdan kaynaklanan sigorta prim kaybı önlenmektedir. Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından yürütülen asgari işçilik incelemeleri konaklama işyerlerinde de sıkça yapılmaktadır. Bu çalışmamızda amacımız turizm sektörünün en önemli unsurunu oluşturan konaklama işyerlerindeki kayıt dışı istihdam sorununu ortaya koymak ve asgari işçiliğin bu işyerlerinde nasıl uygulanması gerektiğini açıklamaktadır. Turizm sektöründe asgari işçilik uygulaması akademik bir çalışmada ilk defa konu edileceğinden makalemiz özgün bir niteliğe sahiptir.

Anahtar Kelimeler

• Asgari işçilik
• kayıt dışı istihdam
• sosyal güvenlik
• turizm sektörü
• konaklama işyeri

MINIMUM WORKMANSHIP PRACTICES IN THE TOURISM SECTOR IN TURKEY: IN TERMS OF ACCOMMODATION WORKPLACES

Abstract

Informal employment is one of the most important problems of underdeveloped and developing countries. Turkey is a country where informal employment has been chronically present for years. One of the sectors where informal employment is most intense is the tourism sector. Different methods can be used in the fight against informal employment. The most specific of these methods for Turkey is the minimum workmanship practice. With the minimum workmanship practice, the minimum number of workers required to run the business in a workplace is calculated using different techniques and premium erosion caused by informal employment is prevented. Minimum workmanship inspections carried out by the Social Security Institution are also frequently carried out in accommodation establishments. In this study, our aim is to reveal the problem of informal employment in accommodation workplaces, which constitute the most important element of the tourism sector, and explain how minimum workmanship should be applied in these workplaces. Since the minimum workmanship practice in the tourism sector will be examined for the first time in an academic study, our article has a unique quality.

Keywords

• Minimum workmanship
• informal employment
• social security
• tourism sector
• accommodation workplace

Kaynakça

1. Acun, S. (2021). Türkiye’de Ücretlilerin Kayıtlı Çalışma Olasılığını Belirleyen Faktörlerin Analizi. Journal of Social Policy Conferences, 80, 423-450.
2. Akbulut, A. (2020). Türkiye Ekonomisinde Suriyeli Sığınmacıların Kayıt Dışı İstihdama Etkisi. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 7(3), 131-145.
3. Aslantürk, O. & Tunç, Y. E. (2018). Yabancıların Türkiye'de Kayıtdışı İstihdamı. Aksaray Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 10(4), 13-20.
4. Bölükbaş M. (2018). Kayıt Dışı İstihdam ve Genç İşsizlik Ekonomik Büyüme ile İlişkili Olabilir mi? Türkiye İçin Ekonometrik Bir Analiz. Sosyal Güvenlik Dergisi, 8(2), 75-90.
5. Bulut, M. (2017). Asgari İşçilik Uygulamaları Usul ve Esasları. On İki Levha Yayınevi, İstanbul.
6. Cesur, E. E. (2017). İşgücü İstemini Etkileyen Ücret Dışı Bir Unsur Olarak Kayıt Dışı İstihdam ve Türkiye İşgücü Piyasasına Etkisi. Hukuk ve İktisat Araştırmaları Dergisi, 9(2), 44-58.
7. Çavuş, Ö. H. (2016). Sosyal Güvenlik Mevzuatına Göre Devamlı ve Geçici İşyerlerinde Asgari İşçiliğin Saptanmasına Yönelik Denetim. Sosyal Güvenlik Dergisi, 6(2), 68-92.
8. Çelik, R., Keskin, A. & Keskin, A. (2021). Türkiye’de Ekonomik Büyüme, İşsizlik ve Enflasyonun Kayıt Dışı İstihdam Üzerindeki Etkisi: ARDL Sınır Testi Yaklaşımı. Journal of Social Policy Conferences, 80, 451-474.

9. Dağlıoğlu, S. (2019). Kayıt Dışı İstihdamın Azaltılmasında Asgari İşçilik Uygulaması. Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 12(2), 99-110.
10. Daştan, H. & Mola, H. (2020). Türkiye’de Kayıt Dışı İstihdama Etki Eden Mikro Faktörlerin Analizi: Bölgeler Arası Bir Karşılaştırma. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 34(3), 789-808.
11. Demirtaş, S. & Erol, H. (2020). Küçük ve Orta Ölçekli İşletmelerde (KOBİ) Kayıt Dışı İstihdam Sorunu: Aydın İli Örneği. Sosyal Güvenlik Dergisi, 10(2), 431-454.
12. Eker, D. (2020). Türk Sosyal Güvenlik Hukukunda Asgari İşçilik Uygulaması. Uyuşmazlık Mahkemesi Dergisi, 0(16), 163-201.
13. Ekiz Gökmen, Ç. (2018). Turizm Sektöründe Göçmen Emeği: Nitelikli Emek mi? Ucuz Emek mi? Çalışma ve Toplum Dergisi, 2018(1), 139-165.
14. Fidan, H. & Genç, S. (2014). Kayıtdışı İstihdam ve Kayıtdışı İstihdama Etki Eden Mikro Faktörlerin Analizi: Türkiye Özel Sektör Örneği. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 5(9), 137-150.
15. GİB (Gelir İdaresi Başkanlığı). (2009). 11.08.2009 tarihli 077532 nolu ve B.07.1.GİB.0.03.43/4313-872 sayılı Özelge.
16. Işığıçok, Ö. (2014). İstihdam ve İşsizlik. Dora Yayınevi, Bursa.
17. Kaptangil, K. & Kırca, M. (2020). Türkiye’de Kayıt Dışı İstihdam ve Turizm Talebi Arasındaki Simetrik ve Asimetrik Nedensellik İlişkilerinin Analizi. Maliye Dergisi, 178, 19-36.
18. Karagöz, S. (2020). Sosyal Politika Açısından Kayıt Dışı Ekonominin Önemi. İstanbul İktisat Dergisi, 70(2), 481-507.
19. Kılıç, Y. (2014). Turizm Sektörü İstihdamının Eğitim Durumu ve İnsangücü Planlaması. Eğitim Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 4(1), 419-436.
20. Koca, G., Eğilmez, Ö. & Güler, S. (2021). Kayıt Dışı İstihdama Neden Olan Faktörlerin DEMATEL Tabanlı Analitik Ağ Süreci Yöntemi ile Değerlendirilmesi. Sosyoekonomi, 29(48), 249-270.
21. Öztürk, Ş. (2021). Türkiye’de Turizm Sektöründe İstihdam Sorunları. Çalışma İlişkileri Dergisi, 12(2), 1-38.
22. SGK. (2013). Otel İşletmeleri Asgari İşçilik Rehberi. Ankara.
23. SGK. (2019). 2019-2023 Stratejik Planı. Ankara.
24. SGK. (2021). Sosyal Güvenlik Kurumu 2021 Faaliyet Raporu. Ankara.
25. SGK. (2022). İstatistik Veri Tabanı. http://www.sgk.gov.tr/wps/portal/sgk/tr/kurumsal/istatistik (Erişim Tarihi: 01.04.2022).
26. Şahin, M. (2018). İşverenler Perspektifinden Türkiye’de Kayıt Dışı İstihdamın Temel Belirleyicileri: Bir Anketten Sonuçlar. Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 11(3), 2055-2071.
27. Şenel, D. (2019). İnşaat Sektöründe Kayıt Dışı İstihdamın İncelenmesi: Denizli İli Örneği. Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi, 10(23), 66-83.
28. Tellioğlu, S. (2021). İş Güvencesizliğinin Gelecek Kaygısı Üzerindeki Etkisi: Turizm Sektörü Çalışanlarına Yönelik Bir Araştırma. Safran Kültür ve Turizm Araştırmaları Dergisi, 4(1), 41-56.
29. TÜİK (2022). İşgücü İstatistikleri. https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Isgucu-Istatistikleri-Subat-2022-45646 (Erişim Tarihi: 01.04.2022).
30. Yıldırım, S. (2017). İşsizlik Sigortasıyla Kayıt Dışı İstihdamın Etkileşimi. Fırat Üniversitesi Uluslararası İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 1(1), 1-28.