Down Sendromlu ve Serebral Palsili Çocuğu Olan Ebeveynlerin Evlilik Uyumu ve Psikolojik Dayanıklılıklarının Değerlendirilmesi

Öz

Amaç: Bu çalışma engelli bireyler olan Down sendromlu ve Serebral Palsili çocuğu olan ebeveynlerin evlilik uyumunu ve psikolojik dayanıklılığını değerlendirmek amacıyla yapılmıştır. Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı tipte olan bu çalışma Bingöl özel eğitim ve rehabilitasyon merkezinde eğitim görmekte olan Down sendromlu ve Serebral palsili çocukların ebeveynleri ile yürütülmüştür. Araştırma Şubat-Mayıs tarihleri arasında; kişisel bilgi formu, Yetişkinler İçin Psikolojik Dayanıklılık Ölçeği, Evlilik Uyumu Ölçeği kullanılarak elde edilmiştir. Veriler bilgisayar ortamında SPSS 26 paket programına aktarılarak analiz edilmiştir. Ki Kare, T testi, Mann Whitney U ve Kruskall- Wallis H kullanılmıştır. İlişkilerin incelenmesinde pearson korelasyon analizi kullanılmıştır. İstatistiksel anlamlılık için p<,05 tercih edilmiştir. Bulgular: Down sendromu ve Serebrali çocuğa sahip ebeveynlerin EUÖ ve YPDÖ puan ortalamaları arasında pozitif yönde korelasyon istatistiksel açıdan anlamlı (p<,001) bulunmuştur. Down sendromu ve Serebrali çocuğa sahip ebeveynlerin EUÖ ve YPDÖ puan ortalaması yapılan bağımsız örneklemler t testi sonucunda iki grup arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir farklılık olmadığı (p>,05) bulunmuştur. DS hastası çocuğa sahip ebeveynler içerisinde eğitim düzeyi arasında yapılan Kruskal Wallis H testi sonucunda gruplar arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir farklılık olduğu (p<,05) bulunmuştur. Tartışma: Down sendromlu ve Serebral palsili çocuğu olan ebeveynlerin evlilik uyumu ve psikolojik dayanıklılıkları arasında demografik özellikler yönünden fark yoktur. Evlilik uyumu ile psikolojik dayanıklılık orantılıdır.

Anahtar Kelimeler

• DOWN
• SEREBRAL PALSİ
• EVLİLİK UYUMU
• PSİKOLOJİK DAYANIKLILIK

Evaluation of Marriage Integration and Psychological Resilience of Parents with Children with Down Syndrome and Cerebral Palsy

Öz

Objective: This study was conducted to evaluate marital adjustment and psychological resilience of parents with children with Down syndrome and cerebral palsy, who are individuals with disabilities. Materials and Method: This descriptive study was conducted with the parents of children with Down syndrome and cerebral palsy who are being educated in Bingöl Special Education and Rehabilitation Center. Personal information form, Psychological Resilience Scale for Adults and Marital Adjustment Scale were used between February and May. The data were analyzed by transferring to SPSS 26 package program in computer environment. Chi-square, T test, Mann Whitney U and Kruskall-Wallis H were used. Pearson correlation analysis was used to analyze the relationships. P<.05 was preferred for statistical significance. Results: A statistically significant (p<,001) positive correlation was found between the mean scores of MAS and PRSA of parents with Down syndrome and Cerebral palsy. As a result of the independent samples t-test, it was found that there was no statistically significant difference between the two groups (p>.05). As a result of the Kruskal Wallis H test between the educational level of the parents with children with DS, it was found that there was a statistically significant difference between the groups (p<.05). Discussion: Marital adjustment of parents with children with Down syndrome and cerebral palsy

Anahtar Kelimeler

• DOWN SYNDROME
• CEREBRAL PALSY
• MARRIAGE HARMONY
• PSYCHOLOGICAL RESISTANCE

Kaynakça

1. 1. Kalaycı Kırlıoğlu Hİ. Zihinsel Engellilere Yönelik Durumun ve Hizmetlerin Uzman Görüşleri Perspektifinde Değerlendirilmesi [Yüksek Lisans Tezi]. Konya: Selçuk Üniversitesi; 2015.
2. 2. Ünal-Karagüven MH, Demirtaş F. Engelli Çocuğu Olan Ailelerde Öz Saygı, Yaşam Doyumu ve Sürekli Kaygı. Academia Eğitim Araştırmaları Dergisi. 2022; 7(1): 92-110.
3. 3. Çayhan S, Özdemir G, Özdemir H. 8-20 Yaş Down Sendromlu Kız Bireylerin Antropometrik Bir Yaklaşımla Temel Beden Kalıplarının Oluşturulması. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi. 2023; 22(88): 2014-2032.
4. 4. Korkmaz S. Down Sendromlu Ergen Çocuk Sahibi Olan Ailelerin Cinsiyete Bağlı Olarak Anksiyete, Depresyon, Baş Etme Yöntemleri ve Yaşam Kalitesi Bakımından İncelenmesi [Yüksek Lisans Tezi]. İstanbul: İstanbul Gelişim Üniversitesi; 2021.
5. 5. Özdemir G. Serebral Palsili Çocuğu Olan Annelere Yaşam Modeli Doğrultusunda Verilen Eğitimin Annelerin Bakım Yükü ve Çocuğun Öz Bakımına Etkisi [Yüksek Lisans Tezi]. İstanbul: İstanbul Cerrahpaşa Üniversitesi; 2019.
6. 6. Wang X, Teh SH, Wang XH. Knowledge mapping of spastic cerebral palsy. A bibliometric analysis of global research (2000–2022). Ital J Pediatr. 2024; 50(1): 9.
7. 7. Sultanoğlu TE, Akyüz EU, Çevikol A, Sultanoğlu A. Serebral Palsili İlaçların Demografik ve Klinik Özellikleri. Ege Tip Dergisi. 2019; (58): 265–73.
8. 8. Soylu Y, Kağnıcı, DY. Evlilik Uyumunun Empatik Eğilim, İletişim ve Çatışma Çözme Stillerine Göre Yordanması. Turk Psychol Couns Guid J. 2015; 5(43): 44-54.

9. 9. Güler M. Engelli Çocuğu Olan Annelerin Evlilik Uyumlarının Sosyo-Demografik Değişkenler Açısından İncelenmesi. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. 2021; (58): 1-18.
10. 10. Diker M. Zihinsel Yetersizliği Olan Çocuğa Sahip Annelerin Evlilik Uyumu, Sosyal Destek Algısı ve Çocuğunu Kabul-Ret Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi [Yüksek Lisans Tezi]. Konya: Necmettin Erbakan Üniversitesi; 2020.
11. 11. Karaman E. Özel Eğitime İhtiyacı Olan Çocuğa Sahip Anne Babaların Psikolojik Dayanıklılıklarının Yordayıcısı Olarak Sosyal Destek Algısı ve Benlik Saygısının İncelenmesi [Yüksek Lisans Tezi]. Konya: Necmettin Erbakan Üniversitesi; 2018.
12. 12. Hassamancıoğlu U, Akın A. Yoldaş C, Şahin S. Özel Gereksinimli Çocuğa Sahip Ailelerde, Aile İçi Roller ve Çocuğu Tanıma Becerilerinin Aile Yılmazlığına Etkisinin İncelenmesi. Toplum ve Sosyal Hizmet. 2020; 31(3): 1176-1200.
13. 13. Togay A, Güçray SS. Zihinsel Yetersizliği olan bireylerin Aileleri ve Psikolojik Danışma: Bir Derleme Çalışması. HAYEF J Educ. 2018; 15(1): 43-62.
14. 14. Aközlü Z, Ekim A. Engelli Çocuklara Sahip Olan Ailelerle Yapılan Hemşirelik Lisansüstü Tezlerinin İncelenmesi: Sistematik Derleme. Tıp Fakültesi Klinikleri Dergisi. 2020; 3(2): 85-98.
15. 15. Avcı N. Otizmli Çocukların Ebeveynlerinin Evlilik Uyumları Sosyal Destek Algıları ve Anksiyete Düzeylerinin Değerlendirilmesi [Tıpta Uzmanlık Tezi]. Diyarbakır: Dicle Üniversitesi; 2017.
16. 16. Balcı S, Kızıl H, Savaşer S, Dur Ş, Mutlu B, Zihinsel Engelli Çocuğu Olan Ailelerin Yaşadığı Güçlüklerin ve Aile Yükünün Belirlenmesi. Psikiyatri Hemşireliği Dergisi. 2019; 10(2): 124-130.
17. 17. Berberoğlu BK, Çalışır H, Serebral Palsili Bir Çocuğun Orem Öz-Bakım Eksikliği Kuramı'na Göre Hemşirelik Bakımı: Olgu Sunumu. Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi. 2020; 4(2): 154-167.
18. 18. Faul F, Erdfelder E, Lang AG, Buchner A. G* Power 3: A flexible statistical power analysis program for the social, behavioral, and biomedical sciences. Behav Res Methods. 2007; 39(2): 175-191.
19. 19. Yavuz S. Normal Gelişim Gösteren Çocuğa Sahip Ebeveynler ile Zihinsel Engelli Çocuğa Sahip Ebeveynlerin Evlilik Uyumu ve Yaşam Doyumu Düzeylerinin İncelenmesi [Yüksek Lisans Tezi]. İstanbul: İstanbul Haliç Üniversitesi; 2016.
20. 20. Göktaş M. Engelli Çocuğa Sahip Çiftlerin Başa Çıkma Davranışlarının Evlilik Uyumları Üzerindeki Diyadik Etkisinin İncelenmesi [Yüksek Lisans Tezi]. Gaziantep: Hasan Kalyoncu Üniversitesi; 2020.
21. 21. Tutarel- Kışlak Ş, Çabukça F. Empati ve Demografik Değişkenlerin Evlilik Uyumu ile İlişkisi. Aile ve Toplum Dergisi. 2002; (2)5: 32-38.
22. 22. Basım HN, Çetin F. Yetişkinler İçin Psikolojik Dayanıklılık Ölçeği’nin Güvenilirlik ve Geçerlilik Çalışması. Türk Psikiyatri Dergisi. 2011; 22(2): 101-114.
23. 23. Kalaycı Ş. SPSS Uygulamalı Çok Değişkenli İstatistik Teknikleri. Asil Yayın Dağıtım. Ankara. 2014, s: 6-7.
24. 24. George D, Mallery M. SPSS for Windows Step by Step: A Simple Guide and Reference. 17.0 Update (10a ed.) Boston; 2010, Pearson
25. 25. Tarsuslu Şimşek T, Taşçı M, Karabulut D. Kronik Engelli Çocuğu Olan Ailelerde Başka Çocuk Yapma İsteği ve Anne-baba Birlikteliğine Etkisi. Türk Pediatri Arşivi. 2015; (50): 163-69.
26. 26. Müller V, Gerdtham U, Alriksson‐Schmidt A, Jarl J. Parental decisions to divorce and have additional children among families with children with cerebral palsy: Evidence from Swedish longitudinal and administrative data. Health Econ. 2022; 31(10): 2170-2186.
27. 27. Friedman C. Family members of people with disabilities’ explicit and implicit disability attitudes. Rehabil Psychol. 2019; 64(2): 203.
28. 28. Çapan AS, Sarıyıldız D. Özel Eğitime Gereksinim Duyan Çocukların Annelerinin Evlilik Uyumunun İncelenmesi. Aydın Sağlık Dergisi. 2017; 3(2): 19-31.
29. 29. Santamaria F, Cuzzocrea F, Gugliandolo MC, Larcan R. Marital satisfaction and attribution style in parents of children with autism spectrum disorder, Down syndrome and non-disabled children. Life Span Disabil. 2012; 15(1): 19-37.
30. 30. Pınar E. Özel Eğitime Gereksinimi Olan Zihinsel Engelli Çocukların Annelerinin Başa Çıkma Becerileri ile Psikolojik Dayanıklılığı Arasındaki İlişkinin İncelenmesi [Yüksek Lisans Tezi]. İstanbul: Haliç Üniversitesi; 2018.
31. 31. Najmi B, Heidari Z, Feizi A, Hovsepian S, Momeni F, Azhar SMM. Do psychological characteristics of mothers predict parenting stress? A cross-sectional study among mothers of children with different disabilities. Arch Psychiatr Nurs. 2018; 32(3): 396-402.
32. 32. Ören B, Aydın R. Engelli Çocuğa Sahip Ebeveynlerde Bakım Veren Yükü ve Depresyon Durumlarının İncelenmesi. Celal Bayar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi. 2020; 7(3): 302-309.
33. 33. Jameel HT, Rafiq SAIMA, Kalsoom UMMAY. A study on level of depression, anxiety and stress among parents of Down syndrome children versus parents of healthy children. Int J Biol Pharm Allied Sci. 2016; 5(7): 1553-1560.
34. 34. Uçar M. Serebral Palsi Tanısı Almış Çocuğa Sahip Annelerin ve Tipik Gelişim Gösteren Çocuğa Sahip Annelerin Psikolojik Dayanıklılık ve Ebeveyn Yeterlilik Düzeylerinin Karşılaştırılması [Yüksek Lisans Tezi]. İstanbul: Gelişim Üniversitesi; 2021.
35. 35. Küçük EE, Küçük Alemdar D. Life satisfaction and psychological status of mothers with disabled children: A descriptive study. Community Ment Health J. 2018; 54(1): 102-106.