Acil serviste yapılan bilgisayarlı tomografi görüntüleme istemleri ne kadar etkin?

Öz

Amaç: Son yıllarda giderek gelişen radyolojik görüntüleme yöntemleri tanısal süreçte önemli bir araç haline gelmiştir. Kolay ulaşılabilir olmaları nedeniyle görüntüleme yöntemleri acil servislerde hasta değerlendirmede anamnez ve fizik muayenenin önüne geçmiş fakat uygun endikasyon konulmamış, gereksiz tetkik istemleri sayısında artışı beraberinde getirmiştir. Özellikle bilgisayarlı tomografinin fazla miktarda, endikasyon dışı istenmesi günümüzde sağlık harcamalarını giderek arttırmış, bu da bedel-etkinlik konusunu gündeme getirmiştir. Çalışmamızda amaç acil serviste bilgisayarlı tomografi istemi yapılan hastaların istem gerekçelerini ve saptanan mevcut patolojileri değerlendirerek, tetkiklerin uygunluğunu saptamaktır.

Gereç ve Yöntem: Çalışmaya Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi Acil servisine altı aylık sürede başvuran ve tanısal test olarak Bilgisayarlı tomografi görüntüleme istenen 1700 hasta dahil edildi. Bu hastaların kayıtları hastane otomasyonu ve hasta dosyaları kullanılarak retrospektif olarak incelendi. Çalışmaya dahil edilen hastaların yaş grupları, cinsiyeti, travma öyküsü, ön tanıları kaydedildi. Görüntüleme ile saptanan patolojiler kaydedilerek istem gerekçesindeki ön tanılar ile karşılaştırıldı.

Bulgular: Çalışmaya dahil edilen hastaların tanı gruplarına göre sınıflandırılmasında; travma nedeniyle görüntülemeye başvurulan hastaların oranı  %42.9 olarak saptanırken travma nedeniyle maksillofasial BT çekilen olguların %81’ inde omurga BT çekilen olguların %91’ inde patoloji saptandı. Çocukluk yaş döneminde travma nedeniyle yapılan kranial görüntülemelerin %98.5’ inde ise patoloji saptanmadı. Cinsiyete göre abdominopelvik BT sonuçları incelendiğinde erkeklerin %68.6’ sının kadınların ise %63.9’unun acil patoloji saptanmadığı görüldü.

Sonuç: Görüntüleme sonuçları incelendiğinde normal görüntüleme sayısı oldukça yüksekti. Hastalarda tomografi istem gerekçeleri iyi irdelenmeli ve klinik karar verme kılavuzları eşliğinde doğru endikasyonlar ile görüntüleme yapılmalıdır. Bu sayede mevcut yüksek çekim oranları, maliyet ve hastaların radyasyon maruziyeti azaltılabilir.

Anahtar Kelimeler

• Bilgisayarlı tomografi,etkinlik maliyet,acil servis

How effective are the computerized tomography imaging prompts in the emergency department?”

Öz

Aim: In recent years, radiological imaging methods have become an important tool in the diagnostic process. Because of their easy accesible feature, imaging modalities has passed anamnesis and physical axamination in patient evaluation in emergency departments, however, there was no appropriate indication and an increase in the number of unnecessary investigations present. In particular, the demand for out-of-indications for computed tomography has increased health spending, which has raised the issue of cost-effectiveness. The aim of our study was to evaluate the reasons for request of computed tomography in the emergency department and to determine the suitability of the investigations by evaluating the existing pathologies.

Materials and Methods: A total of 1700 patients who were admitted to the emergency department of the Yuksek IhtisasTraining and Research Hospital during a six-month period and who were requested to perform a computed tomography imaging as a diagnostic test were included in the study. The records of these patients were retrospectively examined using hospital automation and patient files. Age groups, gender, history of trauma and preliminary diagnoses of the patients  were recorded. The detected pathologies by imaging were recorded and compared with the preliminary diagnoses.

Results: In the classification of patients included in the study according to diagnostic groups; 42.9% (n: 661) of the patients  were referred for imaging due to trauma. 81% of patients who underwent maxillofacial CT and 91% of patients with spinal CT for trauma, emergent patolojies were detected. 98.5% of the cranial imaging performed for trauma during childhood did not reveal any pathology. According to abdominopelvic CT results  in men 68.6%  and in women 63.9% there was positive result.

Conclusion: Acoording to the imaging results,  the number of normal imaging was really high.. In patients, the rationale for tomography should be examined well and imaging should be performed with the right indications accompanied by clinical decision making guidelines. In this way, current high shots, cost and radiation exposure of patients can be reduced.

Anahtar Kelimeler

• Computed tomography,efficacy cost,emergency department

Kaynakça

1. 1. Hendee WR, Becker GJ, Borgstede JP, Bosma J, Casarella WJ, Erickson BA, et al. Addressing overutilization in medical imaging. Radiology. 2010;257(1):240-5.
2. 2. Carnevale TJ, Meng D, Wang JJ, Littlewood M. Impact of an emergency medicine decision support and risk education system on computed tomography and magnetic resonance imaging use. J Emerg Med. 2015;48(1):53-7. 4.
3. 3. Griffey RT, Jeffe DB, Bailey T. Emergency physicians' attitudes and preferences regarding computed tomography, radiation exposure, and imaging decision support. Acad Emerg Med. 2014;21(7):768-77.
4. 4. Erkoç MF, İmamoğlu H, Dostbil AB, Okur. A Is cranial CT really required in the emergency department for each patient with headache? Ortadoğu Tıp Dergisi.2012,4(3):114-116
5. 5. Freid VM, Bernstein AB. Health care utilization among adults aged 55-64 years: how has it changed over the past 10 years? NCHS data brief. 2010(32):1-8.
6. 6. Dağlar B, Delİalİoğlu ÖM, Ceyhan E ve ark. Acil ortopedi ve travmatoloji polikliniğinde omurga ve pelvis değerlendirmesi için gereksiz bilgisayarlı tomografi kullanımı Acta Orthop Traumatol Turc 2008;42(1):59-63
7. 7. Köse A, Köse B, Öncü MR, Tuğrul F. Bir devlet hastanesi acil servisine başvuran hastaların profili ve başvurunun uygunluğu Gaziantep Tıp Derg 2011;17(2): 57-62
8. 8. Aydın T, Akköse Aydın Ş, Köksal Ö, Özdemir F, Kulaç S, Bulut M. Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Acil Servisine Başvuran Hastaların Özelliklerinin ve Acil Servis Çalışmalarının Değerlendirilmesi JAEM 2010: 163-8.

9. 9. Jennett B,Epidemiology of head injury. J Neurol Neurosurg Psychiatry. 1996 Apr; 60(4): 362–369
10. 10. Cifu DX, Kreutzer JS, Kolakowsky-Hayner SA, et al. The relationship between therapy intensity and rehabilitative outcomes after traumatic brain injury: a multicenter analysis. Arch phys Med Rehabil. 2003; 84: 1441-1448 . 11. Eker C, Schalen W, Asgeirsson B, Grande PO, et al. Reduced mortality after severe head injury will increase the demands for rehabilitation services. Brain Injury 2000; 14: 605-619.
11. 12. Hukkelhoven CW, Steyerberg EW, Rampen AJJ, et al Patient age and outcome following severe traumatic brain injury: an analysis of 5600 patients. J Neurosurg 2003; 99:666-673.
12. 13. Stiell IG, Wells GA, Vandemheen K, Laupacis A, Brison R, Eisenhover MA, Variation in ED use of computed tomography for patients with minor head injury.Ann Emerg Med 1997; 30: 14-22
13. 14. Thomson R, Gray J, Madhok R, Mordue A, Mendelow AD.Effect of guidelines on management of head injury on record keeping and decision making in accident and emergency departments.Qual Health Care. 1994 Jun;3(2):86-91.
14. 15. Ingebrigsten T, Romner B. Routine early CT-scan is cost saving after minor head injury. Acta Neurol Scand 1996; 93: 207-210
15. 16. Ibanez J, Arıkan F, Pedraza S, Sanchez E, Poca MA, Rodriguez D. Reliability of clinical guidelines in the detection of patients at risk following mild head injury:results of aprospective study. J Neurosurg 2004; 100: 825-83
16. 17. Haydel M.J, Preston C.A, Mills TJ, Luber S, Blaudeau BAE, Deblieux P.M.C.Indications For Computed Tomography in Patients With Minor Head İnjury. N Engl J Med, 2000;343:100-105
17. 18. Masson F, Thicoipe M, Mokni T, et al. Epidemiology of traumatic comas: a prospective population-based study. Brain Injury. 2003; 17: 279-293.
18. 19. Hodgson L: Cost Containment in the Emergency Department. CAL/ACEP 1993 Source Guide, 1993:710
19. 20. Ergene Ü, Ergene O, Fowler J. Acil Tıptaki Tanı Testlerinde Bedel-Etkinlik, Süleyman Demirel Üniversitesi Yayınları, Yayın No:3, Mayıs 1999, İzmir.