Araştırma Makalesi

SPLİNE MİLİ ÜRETİMİNDE SOĞUK ŞEKİLLENDİRME PROSESLERİNİN ÇOK KRİTERLİ KARŞILAŞTIRILMASI

Cilt: 14 Sayı: 2 30 Haziran 2026
PDF İndir
EN TR

SPLİNE MİLİ ÜRETİMİNDE SOĞUK ŞEKİLLENDİRME PROSESLERİNİN ÇOK KRİTERLİ KARŞILAŞTIRILMASI

Öz

Bu çalışma, 1.7227 (42CrMoS4) çeliğinden üretilen kardan mili spline bağlantılarında kullanılan dört soğuk şekillendirme yöntemini—Eksenel Şekillendirme (AF), Darbeli Şekillendirme/Haddeleme (IF), Krameyer Şekillendirme/Haddeleme (PF) ve Profil Şekillendirme/Haddeleme (RF)—çok ölçütlü olarak karşılaştırmaktadır. Değerlendirme, Değerlendirme, DIN 5480’e uygun, geometrik karakteristikleri birbirine yakın iki farklı spline geometrisi için seri üretim koşullarında gerçekleştirilmiş; net çevrim süresi, boyutsal uygunluk, profil ve helis sapmaları, sertlik derinliği ve yüzey pürüzlülüğü nicel olarak incelenmiştir. Sonuçlar, RF’nin net çevrim süresini azaltırken Fα–Fβ sapmalarını ve Ra değerini göreli olarak düşürdüğünü; IF’nin diş sayısı ve eksenel spline uzunluğu değişimlerine karşı yüksek proses esnekliği sunduğunu göstermektedir. AF, fonksiyonel diş kalınlığının karşılanmasında kararlı sonuçlar verirken PF boyutsal doğruluk ve yüzey kalitesi açısından orta düzey performans sergilemiştir. Çalışma, kalite, boyutsal performans ve proses esnekliği etkilerini bütüncül biçimde ortaya koyarak spline mil üretiminde proses seçimine yönelik sistematik bir karar temeli sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

TİRSAN KARDAN SAN. VE TİC. A.Ş.

Teşekkür

Bu çalışma kapsamında gerçekleştirilen sertlik taraması, yüzey pürüzlülüğü, pimler arası ölçüm ile diş profili ve helis sapması ölçümleri (Fα, Fβ) başta olmak üzere tüm teknik ölçümlerde sağladıkları destek için Tirsan Kardan A.Ş. Kalite Laboratuvarı’na ve katkı sunan tüm çalışanlara teşekkür ederiz.

Kaynakça

  1. References
  2. Ben, N.Y., Zhang, Q., Zhang, D.W., 2018. Improvement of Axial Forging Process for Spline Shaft by Die Design. International Journal of Advanced Manufacturing Technology, 99 (9-12), 2727-2741.
  3. Cui, M., Zhao, S., Chen, C., Zhang, D., Li, Y., 2017a. Finite Element Modeling and Analysis for the Integration-Rolling-Extrusion Process of Spline Shaft. Advances in Mechanical Engineering, 9 (2).
  4. Cui, M.C., Zhao, S.D., Chen, C., Zhang, D.W., Li, Y.Y., 2017b. Process Parameter Determination of the Axial-Pushed Incremental Rolling Process of Spline Shaft. International Journal of Advanced Manufacturing Technology, 90 (9-12), 3001-3011.
  5. DIN Deutsches Institut für Normung e.V., 2006. DIN 5480-1:2006-03. Involute Splines Based on Reference Diameters – Part 1: General. Berlin: Beuth Verlag.
  6. Ding, Z.H., Cui, F.K., Liu, Y.B., Li, Y., Xie, K.G., 2017. A Model of Surface Residual Stress Distribution of Cold Rolling Spline. Mathematical Problems in Engineering, 2017 (1), 2425645.
  7. Kanani, J.B., Lalwani, D.I., 2021. An Experimental and FEA Investigation of Near-Net-Shape Cold Forging of Spur Gear. Materials Today: Proceedings, 44, 92-98.
  8. Ku, T.W., 2018. A Study on Two-Stage Cold Forging for a Drive Shaft with Internal Spline and Spur Gear Geometries. Metals, 8 (11), 953.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Katı Mekanik, Malzeme Tasarım ve Davranışları, Makine Mühendisliği (Diğer), Otomotiv Mühendisliği (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2026

Gönderilme Tarihi

24 Aralık 2025

Kabul Tarihi

28 Mayıs 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 14 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Gölbaşı, U. C., & Özbakış, M. (2026). SPLİNE MİLİ ÜRETİMİNDE SOĞUK ŞEKİLLENDİRME PROSESLERİNİN ÇOK KRİTERLİ KARŞILAŞTIRILMASI. Mühendislik Bilimleri ve Tasarım Dergisi, 14(2), 282-296. https://doi.org/10.21923/jesd.1848343
AMA
1.Gölbaşı UC, Özbakış M. SPLİNE MİLİ ÜRETİMİNDE SOĞUK ŞEKİLLENDİRME PROSESLERİNİN ÇOK KRİTERLİ KARŞILAŞTIRILMASI. MBTD. 2026;14(2):282-296. doi:10.21923/jesd.1848343
Chicago
Gölbaşı, Umut Can, ve Murat Özbakış. 2026. “SPLİNE MİLİ ÜRETİMİNDE SOĞUK ŞEKİLLENDİRME PROSESLERİNİN ÇOK KRİTERLİ KARŞILAŞTIRILMASI”. Mühendislik Bilimleri ve Tasarım Dergisi 14 (2): 282-96. https://doi.org/10.21923/jesd.1848343.
EndNote
Gölbaşı UC, Özbakış M (01 Haziran 2026) SPLİNE MİLİ ÜRETİMİNDE SOĞUK ŞEKİLLENDİRME PROSESLERİNİN ÇOK KRİTERLİ KARŞILAŞTIRILMASI. Mühendislik Bilimleri ve Tasarım Dergisi 14 2 282–296.
IEEE
[1]U. C. Gölbaşı ve M. Özbakış, “SPLİNE MİLİ ÜRETİMİNDE SOĞUK ŞEKİLLENDİRME PROSESLERİNİN ÇOK KRİTERLİ KARŞILAŞTIRILMASI”, MBTD, c. 14, sy 2, ss. 282–296, Haz. 2026, doi: 10.21923/jesd.1848343.
ISNAD
Gölbaşı, Umut Can - Özbakış, Murat. “SPLİNE MİLİ ÜRETİMİNDE SOĞUK ŞEKİLLENDİRME PROSESLERİNİN ÇOK KRİTERLİ KARŞILAŞTIRILMASI”. Mühendislik Bilimleri ve Tasarım Dergisi 14/2 (01 Haziran 2026): 282-296. https://doi.org/10.21923/jesd.1848343.
JAMA
1.Gölbaşı UC, Özbakış M. SPLİNE MİLİ ÜRETİMİNDE SOĞUK ŞEKİLLENDİRME PROSESLERİNİN ÇOK KRİTERLİ KARŞILAŞTIRILMASI. MBTD. 2026;14:282–296.
MLA
Gölbaşı, Umut Can, ve Murat Özbakış. “SPLİNE MİLİ ÜRETİMİNDE SOĞUK ŞEKİLLENDİRME PROSESLERİNİN ÇOK KRİTERLİ KARŞILAŞTIRILMASI”. Mühendislik Bilimleri ve Tasarım Dergisi, c. 14, sy 2, Haziran 2026, ss. 282-96, doi:10.21923/jesd.1848343.
Vancouver
1.Umut Can Gölbaşı, Murat Özbakış. SPLİNE MİLİ ÜRETİMİNDE SOĞUK ŞEKİLLENDİRME PROSESLERİNİN ÇOK KRİTERLİ KARŞILAŞTIRILMASI. MBTD. 01 Haziran 2026;14(2):282-96. doi:10.21923/jesd.1848343