EN
TR
Prediyabetli hastalarda Egzersiz Yarar/Engel Ölçeği Türkçe versiyonunun güvenirliği ve geçerliliği
Öz
Amaç: Bu çalışmanın amacı prediyabet hastalarına uygulanan Egzersiz Yarar/Engel Ölçeği’nin geçerlik-güvenirlik çalışmasını yapmaktır.
Yöntem: Araştırmanın örneklemini 240 prediyabet hastası oluşturdu. (%64.6 kadın ve %35.4 erkek). Metadolojik tipte tasarlanan çalışmada ölçeğin geçerlik çalışması için yapı geçerliğine (açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri) bakıldı. Güvenirlik için zamana karşı değişmezlik (test-tekrar test analizi pearson korelasyonu, t testi), madde analizi (madde toplam puan korelasyonu), iç tutarlık (Cronbach Alfa güvenirlik katsayısı) yöntemleri kullanılmıştır.
Bulgular: Açımlayıcı faktör analizi sonucunda ölçeğin iki alt boyutlu yapıda olduğu belirlenmiştir. Ölçeğin açıklanan toplam varyansın %54.931, yarar alt boyutu için %43.499, engel alt boyutu için %10.780 olduğu Amaç: Bu çalışmanın amacı prediyabet hastalarında Egzersiz Yarar/Engel Ölçeğinin Türkçe güvenirlik ve geçerlilik çalışmasını yapmaktı.
Yöntem: Metodolojik tipte tasarlanan çalışmada örneklemi 240 prediyabet hastası oluşturdu. Egzersiz Yarar/Engel Ölçeği’nin geçerlik çalışması için yapı geçerliği (açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri), güvenirlik için zamana karşı değişmezlik (test-tekrar test analizi, Pearson korelasyonu), madde analizi (madde toplam puan korelasyonu), iç tutarlık (Cronbach Alfa güvenirlik katsayısı) yöntemleri kullanıldı.
Bulgular: Açımlayıcı faktör analizi sonucunda ölçeğin iki alt boyutlu yapıda olduğu belirlendi. Ölçeğin açıklanan toplam varyansı %54,931 olarak saptandı. Güvenirlik çalışması sonucunda ölçeğin yarar alt boyut ölçeği Cronbach α katsayısı 0,980, engel alt boyutunda 0,802 olup ölçek toplam Cronbach α katsayısı 0,960 bulundu. Test-tekrar test güvenirliği değerlendirmesine göre yarar alt boyutu ölçeği ve engel alt boyutu ölçeğinin arasında yüksek düzeyde, pozitif yönlü ve anlamlı ilişki olduğu saptandı (yarar alt boyut r=0,980, p<0,05 ve engel alt boyut r=0,992, p<0,05).
Sonuç: Araştırma sonucunda elde edilen bulgulara göre Egzersiz Yarar/Engel Ölçeğinin prediyabet hastalarında egzersiz yarar ve engel durumunu ölçmede geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu belirlendi.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Prediyabet Tanı ve Tedavi Rehberi, 2020, Türkiye Diyabet Vakfı. https://www.turkdiab.org/admin/PICS/webfiles/Prediyabet_2020.pdf. Erişim Tarihi: 20.02.2022.
- IDF. Diabetes Atlas, 9th Ed, 2019, Bruxelles. https://diabetesatlas.org/atlas/ninth-edition/ Erişim Tarihi:10.02.2022.
- https://www.idf.org/aboutdiabetes/what-is-diabetes/facts-figures.html. Erişim Tarihi:10.02.2022.
- Tabák AG, Herder C, Rathmann W, et al. Prediabetes: A High-Risk State For Diabetes Development. Lancet. 2012;379:2279-2290.
- Chang SC, Yeh HC, Kuo YL. Scale Development And Model Validation For The Process of Exercise Engagement For People With Prediabetes. J Korean Acad Nurs. 2020; 50:298-312.
- Li G, Zhang P, Wang J, et al. The Long-Term Effect of Lifestyle İnterventions to Prevent Diabetes in The China Da Qing Diabetes Prevention Study: A 20- Year Follow-Up Study. The Lancet. 2008;371:1783-1789.
- Lindström J, Ilanne-Parikka P, Peltonen M, et al. Sustained Reduction in The İncidence of Type 2 Diabetes By Lifestyle İntervention: Follow-Up Of The Finnish Diabetes Prevention Study. The Lancet. 2006;368:1.
- Türkiye Fiziksel Aktivite Rehberi, 2014. db/Fiziksel_Aktivite_Rehberi/Turkiye_Fiziksel_Aktivite_Rehberi.pdf. Erişim Tarihi:28.02.2022.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Sağlık Kurumları Yönetimi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
30 Ağustos 2023
Gönderilme Tarihi
27 Mayıs 2022
Kabul Tarihi
5 Ağustos 2023
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2023 Cilt: 10 Sayı: 2
APA
Ortabağ, T., & Öztürk, M. (2023). Prediyabetli hastalarda Egzersiz Yarar/Engel Ölçeği Türkçe versiyonunun güvenirliği ve geçerliliği. Journal of Exercise Therapy and Rehabilitation, 10(2), 147-157. https://doi.org/10.15437/jetr.1122359
AMA
1.Ortabağ T, Öztürk M. Prediyabetli hastalarda Egzersiz Yarar/Engel Ölçeği Türkçe versiyonunun güvenirliği ve geçerliliği. JETR. 2023;10(2):147-157. doi:10.15437/jetr.1122359
Chicago
Ortabağ, Tülay, ve Melek Öztürk. 2023. “Prediyabetli hastalarda Egzersiz Yarar/Engel Ölçeği Türkçe versiyonunun güvenirliği ve geçerliliği”. Journal of Exercise Therapy and Rehabilitation 10 (2): 147-57. https://doi.org/10.15437/jetr.1122359.
EndNote
Ortabağ T, Öztürk M (01 Ağustos 2023) Prediyabetli hastalarda Egzersiz Yarar/Engel Ölçeği Türkçe versiyonunun güvenirliği ve geçerliliği. Journal of Exercise Therapy and Rehabilitation 10 2 147–157.
IEEE
[1]T. Ortabağ ve M. Öztürk, “Prediyabetli hastalarda Egzersiz Yarar/Engel Ölçeği Türkçe versiyonunun güvenirliği ve geçerliliği”, JETR, c. 10, sy 2, ss. 147–157, Ağu. 2023, doi: 10.15437/jetr.1122359.
ISNAD
Ortabağ, Tülay - Öztürk, Melek. “Prediyabetli hastalarda Egzersiz Yarar/Engel Ölçeği Türkçe versiyonunun güvenirliği ve geçerliliği”. Journal of Exercise Therapy and Rehabilitation 10/2 (01 Ağustos 2023): 147-157. https://doi.org/10.15437/jetr.1122359.
JAMA
1.Ortabağ T, Öztürk M. Prediyabetli hastalarda Egzersiz Yarar/Engel Ölçeği Türkçe versiyonunun güvenirliği ve geçerliliği. JETR. 2023;10:147–157.
MLA
Ortabağ, Tülay, ve Melek Öztürk. “Prediyabetli hastalarda Egzersiz Yarar/Engel Ölçeği Türkçe versiyonunun güvenirliği ve geçerliliği”. Journal of Exercise Therapy and Rehabilitation, c. 10, sy 2, Ağustos 2023, ss. 147-5, doi:10.15437/jetr.1122359.
Vancouver
1.Tülay Ortabağ, Melek Öztürk. Prediyabetli hastalarda Egzersiz Yarar/Engel Ölçeği Türkçe versiyonunun güvenirliği ve geçerliliği. JETR. 01 Ağustos 2023;10(2):147-5. doi:10.15437/jetr.1122359
Cited By
Prediyabet hastalarında egzersiz katılım süreci ölçeği geçerlik-güvenirlik çalışması
Health Care Academician Journal
https://doi.org/10.52880/sagakaderg.1387322