EN
TR
BETY - Biyopsikososyal Ölçeği’nin romatoit artrit tanısı alan bireylerde geçerliği, güvenirliği ve duyarlılığının belirlenmesi
Öz
Amaç: Bu çalışma romatoid artrit (RA) tanılı bireylerde Bilişsel Egzersiz Terapi Yaklaşımı ölçeğinin (BETY-BQ) geçerlik, güvenirlik ve duyarlılığının belirlenmesi amacıyla planlandı.
Yöntem: Çalışmaya yaş ortalaması 50,6±9,3 yıl olan 150 birey dahil edildi. BETY-BQ geçerliği için, Sağlık Değerlendirme Anketi, Romatoid Artrit Yaşam Kalite Ölçeği, Kısa Form-36 ve Hastane Anksiyete ve Depresyon Skalası ölçekleri kullanıldı. Güvenirlik için test-tekrar test yöntemi ile Sınıf İçi Güvenirlik (ICC) katsayısına ayrıca iç tutarlılık için Cronbach alfa katsayısına bakıldı. Ölçeğin duyarlılığı için 3 ay sonra tüm ölçeklerle BETY-BQ’nun zamana bağlı değişimlerinin korelasyonuna bakıldı.
Bulgular: BETY-BQ’nun diğer ölçeklerle arasındaki korelasyon katsayısı (r) [-0,361; 0,814] arasında, p<0,001 bulundu. 1 hafta arayla 30 bireyin BETY-BQ’ya verdiği yanıtların Pearson korelasyon katsayısı (r= 0,834; p<0,001), ICC katsayısı (0,833, p<0,001) ve ölçeğin iç tutarlılığının oldukça yüksek olduğu (Cronbach alfa=0,937) bulundu. Ölçeğin değişime duyarlılığında özellikle Romatoid Artrit Yaşam Kalite ölçeği ile yüksek ilişkili (r= 0,619; p <0,001) bulundu. 3 ay boyunca rutin yapılmakta olan BETY grubuna dahil olan bireylerde değişime duyarlı olduğu sonucuna varıldı.
Sonuç: Çalışmamızın sonucunda BETY-BQ’nun RA’lı bireylerde geçerli, güvenilir ve duyarlı bir değerlendirme aracı olduğu görüşüne varıldı.
Yöntem: Çalışmaya yaş ortalaması 50,6±9,3 yıl olan 150 birey dahil edildi. BETY-BQ geçerliği için, Sağlık Değerlendirme Anketi, Romatoid Artrit Yaşam Kalite Ölçeği, Kısa Form-36 ve Hastane Anksiyete ve Depresyon Skalası ölçekleri kullanıldı. Güvenirlik için test-tekrar test yöntemi ile Sınıf İçi Güvenirlik (ICC) katsayısına ayrıca iç tutarlılık için Cronbach alfa katsayısına bakıldı. Ölçeğin duyarlılığı için 3 ay sonra tüm ölçeklerle BETY-BQ’nun zamana bağlı değişimlerinin korelasyonuna bakıldı.
Bulgular: BETY-BQ’nun diğer ölçeklerle arasındaki korelasyon katsayısı (r) [-0,361; 0,814] arasında, p<0,001 bulundu. 1 hafta arayla 30 bireyin BETY-BQ’ya verdiği yanıtların Pearson korelasyon katsayısı (r= 0,834; p<0,001), ICC katsayısı (0,833, p<0,001) ve ölçeğin iç tutarlılığının oldukça yüksek olduğu (Cronbach alfa=0,937) bulundu. Ölçeğin değişime duyarlılığında özellikle Romatoid Artrit Yaşam Kalite ölçeği ile yüksek ilişkili (r= 0,619; p <0,001) bulundu. 3 ay boyunca rutin yapılmakta olan BETY grubuna dahil olan bireylerde değişime duyarlı olduğu sonucuna varıldı.
Sonuç: Çalışmamızın sonucunda BETY-BQ’nun RA’lı bireylerde geçerli, güvenilir ve duyarlı bir değerlendirme aracı olduğu görüşüne varıldı.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
Yok
Proje Numarası
Yok
Kaynakça
- 1. Meisters, R, Putrik P, Ramiro, S, et al. "EULAR/eumusc. net standards of care for rheumatoid arthritis: cross-sectional analyses of importance, level of implementation and care gaps experienced by patients and rheumatologists across 35 European countries Ann. Rheum. Dis. 2020;79:1423-1431.
- 2. Frade-Sosa B, Narváez J, Salman-Monte TC, et al. A comparative study on clinical and serological characteristics between patients with rhupus and those with systemic lupus erythematosus and rheumatoid arthritis. Lupus. 2020;29:1216-1226.
- 3. Yamanaka H. Diagnosis and treatment of rheumatoid arthritis: toward the best practice. How to use the guideline in the management of rheumatoid arthritis. Clin. Calcium. 2018;28:607-610.
- 4. Nash P. 2019 update: EULAR RA management recommendations, efficacy and safety systematic literature reviews. Ann Rheum Dis. 2020;79:679-680.
- 5. Geenen R, Dures E. A biopsychosocial network model of fatigue in rheumatoid arthritis: a systematic review. Rheumatology. 2019;58:10-21.
- 6. Keefe FJ, Smith SJ, Buffington AL, et al. Recent advances and future directions in the biopsychosocial assessment and treatment of arthritis. J. Consult. Clin. Psychol. 2002;70:640-655.
- 7. Uhlig T, Loge JH, Kristiansen IS, et al. Quantification of reduced health-related quality of life in patients with rheumatoid arthritis compared to the general population. J Rheumatol. 2007;34:1241-1247.
- 8. Saketkoo LA, Pauling JD. Qualitative Methods to Advance Care, Diagnosis, and Therapy in Rheumatic Diseases. Rheum Dis Clin N Am. 2018;44:267-284.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Sağlık Kurumları Yönetimi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
7 Mayıs 2021
Gönderilme Tarihi
3 Mart 2020
Kabul Tarihi
16 Ekim 2020
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2021 Cilt: 8 Sayı: 1
APA
Kumbaroğlu, F. B., Karakaya Karabulut, J., Apraş Bilgen, Ş., & Ünal, E. (2021). BETY - Biyopsikososyal Ölçeği’nin romatoit artrit tanısı alan bireylerde geçerliği, güvenirliği ve duyarlılığının belirlenmesi. Journal of Exercise Therapy and Rehabilitation, 8(1), 90-98. https://izlik.org/JA36AC33ZP
AMA
1.Kumbaroğlu FB, Karakaya Karabulut J, Apraş Bilgen Ş, Ünal E. BETY - Biyopsikososyal Ölçeği’nin romatoit artrit tanısı alan bireylerde geçerliği, güvenirliği ve duyarlılığının belirlenmesi. JETR. 2021;8(1):90-98. https://izlik.org/JA36AC33ZP
Chicago
Kumbaroğlu, Fatma Birgül, Jale Karakaya Karabulut, Şule Apraş Bilgen, ve Edibe Ünal. 2021. “BETY - Biyopsikososyal Ölçeği’nin romatoit artrit tanısı alan bireylerde geçerliği, güvenirliği ve duyarlılığının belirlenmesi”. Journal of Exercise Therapy and Rehabilitation 8 (1): 90-98. https://izlik.org/JA36AC33ZP.
EndNote
Kumbaroğlu FB, Karakaya Karabulut J, Apraş Bilgen Ş, Ünal E (01 Mayıs 2021) BETY - Biyopsikososyal Ölçeği’nin romatoit artrit tanısı alan bireylerde geçerliği, güvenirliği ve duyarlılığının belirlenmesi. Journal of Exercise Therapy and Rehabilitation 8 1 90–98.
IEEE
[1]F. B. Kumbaroğlu, J. Karakaya Karabulut, Ş. Apraş Bilgen, ve E. Ünal, “BETY - Biyopsikososyal Ölçeği’nin romatoit artrit tanısı alan bireylerde geçerliği, güvenirliği ve duyarlılığının belirlenmesi”, JETR, c. 8, sy 1, ss. 90–98, May. 2021, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA36AC33ZP
ISNAD
Kumbaroğlu, Fatma Birgül - Karakaya Karabulut, Jale - Apraş Bilgen, Şule - Ünal, Edibe. “BETY - Biyopsikososyal Ölçeği’nin romatoit artrit tanısı alan bireylerde geçerliği, güvenirliği ve duyarlılığının belirlenmesi”. Journal of Exercise Therapy and Rehabilitation 8/1 (01 Mayıs 2021): 90-98. https://izlik.org/JA36AC33ZP.
JAMA
1.Kumbaroğlu FB, Karakaya Karabulut J, Apraş Bilgen Ş, Ünal E. BETY - Biyopsikososyal Ölçeği’nin romatoit artrit tanısı alan bireylerde geçerliği, güvenirliği ve duyarlılığının belirlenmesi. JETR. 2021;8:90–98.
MLA
Kumbaroğlu, Fatma Birgül, vd. “BETY - Biyopsikososyal Ölçeği’nin romatoit artrit tanısı alan bireylerde geçerliği, güvenirliği ve duyarlılığının belirlenmesi”. Journal of Exercise Therapy and Rehabilitation, c. 8, sy 1, Mayıs 2021, ss. 90-98, https://izlik.org/JA36AC33ZP.
Vancouver
1.Fatma Birgül Kumbaroğlu, Jale Karakaya Karabulut, Şule Apraş Bilgen, Edibe Ünal. BETY - Biyopsikososyal Ölçeği’nin romatoit artrit tanısı alan bireylerde geçerliği, güvenirliği ve duyarlılığının belirlenmesi. JETR [Internet]. 01 Mayıs 2021;8(1):90-8. Erişim adresi: https://izlik.org/JA36AC33ZP