Derleme

NİGELLA SATİVA’NIN (ÇÖREK OTU) SAĞLIK ÜZERİNE ETKİSİ

Cilt: 3 Sayı: 1 8 Temmuz 2024
PDF İndir
TR EN

NİGELLA SATİVA’NIN (ÇÖREK OTU) SAĞLIK ÜZERİNE ETKİSİ

Öz

Oksidatif stres, vücutta reaktif oksijen türlerinin (ROS) birikmesi sonucunda ortaya çıkan bir durumdur. ROS, hücrelerde lipid peroksidasyonu, DNA hasarı ve protein bozulması gibi olumsuz etkilere yol açabilmektedir. Bu durum çeşitli hastalıkların oluşumuna, var olan hastalıkların prognozunda ağırlaşmaya sebep olabilmektedir. Yaşam tarzı, beslenme ve doğal antioksidanların kullanımı gibi önlemler, oksidatif stresin etkilerini azaltmada önemli olabilmektedir. Nigella Sativa (Çörek otu) bitkisi, antik çağlardan beri çeşitli medeniyetlerde kullanılmaktadır ve sağlık üzerinde olumlu etkileri olduğuna inanılmaktadır. Bu bitkiyle ilgili yapılan araştırmalar, sağlık faydalarını destekleyebilecek kanıtlar sunmaktadır. N. Sativa tohumları ve yağı, oksidatif stres, hipertansiyon, epilepsi, yağlı karaciğer, astım, artrit gibi birçok hastalık üzerinde olumlu etkiler gösterebilir. Aynı zamanda anti-kanserojen, anti-diyabetik, antibakteriyel, anti-hepatotoksik, antifungal ve diğer terapötik etkilere sahip olduğu düşünülmektedir. N. Sativa, tek yıllık çiçekli bir bitki olup genellikle Batı Asya, Akdeniz Kuzey Denizi bölgesi ve batı-güney Avrupa'da yetişir. Çiçeklerinin renkleri beyaz, pembe, sarı veya lavantadır ve meyveleri siyah tohum içeren kapsüllerden oluşur. N. Sativanın fitokimyasal bileşimi yetiştirme koşullarına, olgunluk aşamasına ve işleme yöntemlerine bağlı olarak değişir. Timokinon, flavonoidler, alkaloidler, tanenler gibi bileşenler N. Sativanın aktif fitokimyasal bileşenleridir. N. Sativa, içerdiği timokinon ve diğer fitokimyasal bileşenler aracılığıyla oksidatif stresi azaltmada etkili olabilmektedir. Timokinon, antioksidan etkileriyle serbest radikallerle etkileşime girerek ve çoklu hücresel sinyal sistemlerini modüle ederek oksidatif hasarı engellemektedir. Ayrıca, N. Sativa'nın anti-inflamatuar etkileri ve hücresel mekanizmaları düzenlemesi de oksidatif stresi azaltmada rol oynayabilmektedir. Bu çalışmanın amacı N. Sativanın oksidatif stres, hastalıklar ve sağlık üzerine etkisi ile ilişkili literatürdeki çalışmaları incelemektir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Referans1. Ahmad, A., Husain, A., Mujeeb, M., Khan, S. A., Najmi, A. K., Siddique, N. A., Damanhouri, Z. A., & Anwar, F. (2013). A review on therapeutic potential of Nigella sativa: A miracle herb. Asian Pacific journal of tropical biomedicine, 3(5), 337–352. https://doi.org/10.1016/S2221-1691(13)60075-1
  2. Referans2. Gali-Muhtasib, H., El-Najjar, N., & Schneider-Stock, R. (2006). The medicinal potential of black seed (Nigella sativa) and its components. Advances in Phytomedicine, 2, 133-153. https://doi.org/10.1016/s1572-557x(05)02008-8
  3. Referans3. Mohsen, Z. A., Gheni, S. W., & Hussein, J. M. (2009). Study of the effect of black seed extract in some bacteria that cause urinary tract infection. J. Kerbala Univ, 7, 156-160.
  4. Referans4. Hannan, M. A., Rahman, M. A., Sohag, A. A. M., Uddin, M. J., Dash, R., Sikder, M. H., ... & Kim, B. (2021). Black cumin (Nigella sativa L.): A comprehensive review on phytochemistry, health benefits, molecular pharmacology, andsafety. Nutrients, 13(6), 1784 . https://doi.org/10.3390/nu13061784
  5. Referans5. Montazeri, R. S., Fatahi, S., Sohouli, M. H., Abu‐Zaid, A., Santos, H. O., Găman, M. A., & Shidfar, F. (2021). The effect of nigella sativa on biomarkers of inflammation and oxidative stress: A systematic review and meta‐analysis of randomized controlled trials. Journal of Food Biochemistry, 45(4), e13625. https://doi.org/10.1111/jfbc.13625
  6. Referans6. Malekian, S., Ghassab-Abdollahi, N., Mirghafourvand, M., & Farshbaf-Khalili, A. (2021). The effect of Nigella sativa on oxidative stress and inflammatory biomarkers: A systematic review and meta-analysis. Journal of Complementary and Integrative Medicine, 18(2), 235-259. https://doi.org/10.1515/jcim-2019-0198
  7. Referans7. Hallajzadeh, J., Milajerdi, A., Mobini, M., Amirani, E., Azizi, S., Nikkhah, E., ... & Mirhashemi, S. M. (2020). Effects of Nigella sativa on glycemic control, lipid profiles, and biomarkers of inflammatory and oxidative stress: A systematic review and meta‐analysis of randomized controlled clinical trials. Phytotherapy Research, 34(10), 2586-2608. https://doi.org/10.1002/ptr.6708
  8. Referans8. Betul, A. Y., & Semin, G. (2019). Wound healing effects of Nigella sativa L. essential oil in streptozotocin induced in diabetic rats. GSC Biological and Pharmaceutical Sciences, 7(3). https://doi.org/10.30574/gscbps.2019.7.3.0095

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Beslenme Bilimi

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

8 Temmuz 2024

Gönderilme Tarihi

13 Kasım 2023

Kabul Tarihi

3 Nisan 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 3 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Aygün, S. B., & Karataş, E. (2024). NİGELLA SATİVA’NIN (ÇÖREK OTU) SAĞLIK ÜZERİNE ETKİSİ. Toros University Journal of Food, Nutrition and Gastronomy, 3(1), 83-98. https://doi.org/10.58625/jfng-2477
AMA
1.Aygün SB, Karataş E. NİGELLA SATİVA’NIN (ÇÖREK OTU) SAĞLIK ÜZERİNE ETKİSİ. JFNG. 2024;3(1):83-98. doi:10.58625/jfng-2477
Chicago
Aygün, Sultan Bilgesu, ve Ezgi Karataş. 2024. “NİGELLA SATİVA’NIN (ÇÖREK OTU) SAĞLIK ÜZERİNE ETKİSİ”. Toros University Journal of Food, Nutrition and Gastronomy 3 (1): 83-98. https://doi.org/10.58625/jfng-2477.
EndNote
Aygün SB, Karataş E (01 Temmuz 2024) NİGELLA SATİVA’NIN (ÇÖREK OTU) SAĞLIK ÜZERİNE ETKİSİ. Toros University Journal of Food, Nutrition and Gastronomy 3 1 83–98.
IEEE
[1]S. B. Aygün ve E. Karataş, “NİGELLA SATİVA’NIN (ÇÖREK OTU) SAĞLIK ÜZERİNE ETKİSİ”, JFNG, c. 3, sy 1, ss. 83–98, Tem. 2024, doi: 10.58625/jfng-2477.
ISNAD
Aygün, Sultan Bilgesu - Karataş, Ezgi. “NİGELLA SATİVA’NIN (ÇÖREK OTU) SAĞLIK ÜZERİNE ETKİSİ”. Toros University Journal of Food, Nutrition and Gastronomy 3/1 (01 Temmuz 2024): 83-98. https://doi.org/10.58625/jfng-2477.
JAMA
1.Aygün SB, Karataş E. NİGELLA SATİVA’NIN (ÇÖREK OTU) SAĞLIK ÜZERİNE ETKİSİ. JFNG. 2024;3:83–98.
MLA
Aygün, Sultan Bilgesu, ve Ezgi Karataş. “NİGELLA SATİVA’NIN (ÇÖREK OTU) SAĞLIK ÜZERİNE ETKİSİ”. Toros University Journal of Food, Nutrition and Gastronomy, c. 3, sy 1, Temmuz 2024, ss. 83-98, doi:10.58625/jfng-2477.
Vancouver
1.Sultan Bilgesu Aygün, Ezgi Karataş. NİGELLA SATİVA’NIN (ÇÖREK OTU) SAĞLIK ÜZERİNE ETKİSİ. JFNG. 01 Temmuz 2024;3(1):83-98. doi:10.58625/jfng-2477