Derleme

İNSÜLİN DİRENCİ VE ALZHEİMER HASTALIĞI ARASINDAKİ PATOJENİK BAĞLANTI: FARMAKOLOJİK MÜDAHALELER

Cilt: 49 Sayı: 3 19 Eylül 2025
PDF İndir
EN TR

İNSÜLİN DİRENCİ VE ALZHEİMER HASTALIĞI ARASINDAKİ PATOJENİK BAĞLANTI: FARMAKOLOJİK MÜDAHALELER

Öz

Amaç: Alzheimer hastalığı, dünya çapında milyonlarca insanı etkileyen, en zorlu ve yıkıcı nörodejeneratif hastalıklardan biridir. Bu hastalık, hastaları ve ailelerini derinden etkileyen önemli bir halk sağlığı yükü oluşturmaktadır. Alzheimer hastalığının patofizyolojisini çeşitli genetik ve çevresel faktörler etkilemektedir. Ayrıca, Alzheimer hastalığı, metabolik sendrom, obezite ve tip 2 diyabet gibi insülin direnci bozukluklarıyla yüksek oranda ilişkilidir. Bu durum, Alzheimer hastalığı ile insülin direnci bozuklukları arasında, hem genetik hem de genetik olmayan faktörlerden kaynaklanabilecek potansiyel bir patofizyolojik bağlantının varlığını işaret etmektedir. Sonuç ve Tartışma: Bugüne kadar, Alzheimer hastalığının farmakolojik tedavileri, hastalığın patofizyolojik faktörlerini durdurmaktan ziyade semptomları yönetmeye odaklanmıştır. Bununla birlikte, Alzheimer hastalığının tedavisinde umut verici bir yaklaşım olarak, hastalık ile insülin direnci bozuklukları arasındaki ortak patojenik yolakların farmakolojik müdahalelerle hedeflenmesine yönelik ilgi giderek artmaktadır. Bu derleme, Alzheimer hastalığı ile insülin direnci arasındaki patofizyolojik bağlantı ve bu bağlantıyı hedef alan farmakolojik tedaviler hakkındaki literatürü incelemektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. 1. Centers for disease control and prevention, national center for health statistics: US. (2024). Mortality 2018-2021. Erişim adresi https://wonder.cdc.gov/ucd-icd10-expanded.html. Erişim tarihi: 29.03.2024.
  2. 2. Alzheimer's Association. (2024). 2024 Alzheimer's disease facts and figures. Alzheimer's & Dementia, 20(5), 3708-3821. [CrossRef]
  3. 3. World Health Organization. (2020). Fact Sheets Dementia. Erişim adresi https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/dementia. Erişim tarihi: 01.01.2021.
  4. 4. d‘Errico, P., Meyer-Luehmann, M. (2020). Mechanisms of pathogenic Tau and Aβ protein spreading in Alzheimer’s disease. Frontiers in Aging Neuroscience, 12, 265. [CrossRef]
  5. 5. Alzheimer's association. (2021). 2021 Alzheimer's disease facts and figures. Alzheimer's and Dementia, 17(3), 327-406. [CrossRef]
  6. 6. Kumar, A., Singh, A., Ekvali. (2015). A review on Alzheimer's disease pathophysiology and its management: An update. Pharmacological Reports, 67(2), 195-203. [CrossRef]
  7. 7. Stoyanova, II. (2014). Ghrelin: A link between ageing, metabolism and neurodegenerative disorders. Neurobiology of Disease, 72(Part A), 72-83. [CrossRef]
  8. 8. Pini, L., Pievani, M., Bocchetta, M., Altomare, D., Bosco, P., Cavedo, E., Galluzzi, S., Marizzoni, M., Frisoni, G.B. (2016). Brain atrophy in Alzheimer's Disease and aging. Ageing Research Review, 30, 25-48. [CrossRef]

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Klinik Eczacılık ve Eczacılık Uygulaması, Klinik Farmakoloji ve Terapötikler

Bölüm

Derleme

Erken Görünüm Tarihi

3 Eylül 2025

Yayımlanma Tarihi

19 Eylül 2025

Gönderilme Tarihi

20 Mayıs 2024

Kabul Tarihi

18 Nisan 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 49 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
M. Amin, A. (2025). İNSÜLİN DİRENCİ VE ALZHEİMER HASTALIĞI ARASINDAKİ PATOJENİK BAĞLANTI: FARMAKOLOJİK MÜDAHALELER. Journal of Faculty of Pharmacy of Ankara University, 49(3), 963-980. https://doi.org/10.33483/jfpau.1487011
AMA
1.M. Amin A. İNSÜLİN DİRENCİ VE ALZHEİMER HASTALIĞI ARASINDAKİ PATOJENİK BAĞLANTI: FARMAKOLOJİK MÜDAHALELER. Ankara Ecz. Fak. Derg. 2025;49(3):963-980. doi:10.33483/jfpau.1487011
Chicago
M. Amin, Arwa. 2025. “İNSÜLİN DİRENCİ VE ALZHEİMER HASTALIĞI ARASINDAKİ PATOJENİK BAĞLANTI: FARMAKOLOJİK MÜDAHALELER”. Journal of Faculty of Pharmacy of Ankara University 49 (3): 963-80. https://doi.org/10.33483/jfpau.1487011.
EndNote
M. Amin A (01 Eylül 2025) İNSÜLİN DİRENCİ VE ALZHEİMER HASTALIĞI ARASINDAKİ PATOJENİK BAĞLANTI: FARMAKOLOJİK MÜDAHALELER. Journal of Faculty of Pharmacy of Ankara University 49 3 963–980.
IEEE
[1]A. M. Amin, “İNSÜLİN DİRENCİ VE ALZHEİMER HASTALIĞI ARASINDAKİ PATOJENİK BAĞLANTI: FARMAKOLOJİK MÜDAHALELER”, Ankara Ecz. Fak. Derg., c. 49, sy 3, ss. 963–980, Eyl. 2025, doi: 10.33483/jfpau.1487011.
ISNAD
M. Amin, Arwa. “İNSÜLİN DİRENCİ VE ALZHEİMER HASTALIĞI ARASINDAKİ PATOJENİK BAĞLANTI: FARMAKOLOJİK MÜDAHALELER”. Journal of Faculty of Pharmacy of Ankara University 49/3 (01 Eylül 2025): 963-980. https://doi.org/10.33483/jfpau.1487011.
JAMA
1.M. Amin A. İNSÜLİN DİRENCİ VE ALZHEİMER HASTALIĞI ARASINDAKİ PATOJENİK BAĞLANTI: FARMAKOLOJİK MÜDAHALELER. Ankara Ecz. Fak. Derg. 2025;49:963–980.
MLA
M. Amin, Arwa. “İNSÜLİN DİRENCİ VE ALZHEİMER HASTALIĞI ARASINDAKİ PATOJENİK BAĞLANTI: FARMAKOLOJİK MÜDAHALELER”. Journal of Faculty of Pharmacy of Ankara University, c. 49, sy 3, Eylül 2025, ss. 963-80, doi:10.33483/jfpau.1487011.
Vancouver
1.Arwa M. Amin. İNSÜLİN DİRENCİ VE ALZHEİMER HASTALIĞI ARASINDAKİ PATOJENİK BAĞLANTI: FARMAKOLOJİK MÜDAHALELER. Ankara Ecz. Fak. Derg. 01 Eylül 2025;49(3):963-80. doi:10.33483/jfpau.1487011

Kapsam ve Amaç

Ankara Üniversitesi Eczacılık Fakültesi Dergisi, açık erişim, hakemli bir dergi olup Türkçe veya İngilizce olarak farmasötik bilimler alanındaki önemli gelişmeleri içeren orijinal araştırmalar, derlemeler ve kısa bildiriler için uluslararası bir yayım ortamıdır. Bilimsel toplantılarda sunulan bildiriler supleman özel sayısı olarak dergide yayımlanabilir. Ayrıca, tüm farmasötik alandaki gelecek ve önceki ulusal ve uluslararası bilimsel toplantılar ile sosyal aktiviteleri içerir.