ASSISTANT PHARMACIST PRACTICES IN TURKEY: PHARMACISTS’ PERSPECTIVES

Öz

Objective: In tis study, it was aimed to evaluate the opinions of pharmacists who are the owners and responsible managers of community pharmacy and pharmacists who graduated after 2018 and were exposed to restrictions on the "Assistant Pharmacy Practices" in the Law No. 6308.

Material and Method: The study was carried out in two stages, for pharmacists who graduated before 2018 and are practicing community pharmacy, and for pharmacists who graduated after 2018. Questionnaire forms created by the researchers were used in both stages. The data were analyzed in the IBM SPSS 21 package program. Data were analyzed with T test, Anova and Post-hoc tests and scores were calculated.

Result and Discussion: In the first stage of the study, 413 community pharmacists were reached, and in the second stage, 395 pharmacists were reached. The rate of those who do not support the assistant pharmacist practices among community pharmacists was found to be 30.8%. 53.0% of this group stated that the application should be improved. In the study, the mean of the pharmacists who graduated after 2018 for the statement "I am satisfied with the current co-pharmacy practice" was found to be the lowest average value of 1.96±1.19 (1 strongly disagree, 5 strongly agree). The high number of pharmacy faculties, the closure of inadequate faculties, the provision of state support for assistant pharmacist practices and the increase in employment were the subjects with high participation rates for both groups participating in the research. It was considered that it would be appropriate to take steps in line with the opinions of all stakeholders in terms of the sustainability and efficiency of the assistant pharmacist practices.

Anahtar Kelimeler

• Assistant pharmacist practices
• pharmacist
• pharmacy management
• Turkey

TÜRKİYE’DE YARDIMCI ECZACILIK UYGULAMASI: ECZACILARIN PERSPEKTİFİ

Öz

Amaç: Bu araştırmada Türkiye’de toplum eczanesi sahibi ve mesul müdürü olan eczacılar ile 2018 yılından itibaren mezun olup kısıtlamalara maruz kalan eczacıların 6308 sayılı kanunda yer alan “Yardımcı Eczacılık Uygulaması” hakkındaki görüşlerini değerlendirmek amaçlanmıştır.

Gereç ve Yöntem: Araştırma 2018 yılından önce mezun olup toplum eczacılığı yapmakta olan ve 2018 yılından sonra mezun olan eczacılara yönelik olmak üzere iki aşamada gerçekleştirilmiştir. Her iki aşamada araştırmacılar tarafından oluşturulan anket formları kullanılmıştır. Veriler IBM SPSS 21 paket programında analiz edilmiştir. Veriler T testi, Anova ve Post-hoc testleri ile analiz edilmiş ve puanlamalar hesaplanmıştır.

Sonuç ve Tartışma: Araştırmanın 1. aşamasında 413 toplum eczacısına, 2. aşamasında ise 395 eczacıya ulaşılmıştır. Toplum eczacıları içinde yardımcı eczacılık uygulamasını desteklemeyenlerin oranı %30,8 olarak bulunmuştur. Bu grubun %53,0’ü ise uygulamanın geliştirilmesi gerektiğini belirtmiştir. Araştırmada 2018 yılından sonra mezun olan eczacıların “yürürlükteki yardımcı eczacılık uygulamasından memnunum” ifadesi için katılım düzeyi ortalaması 1,96±1,19(1 kesinlikle katılmıyorum, 5 kesinlikle katılıyorum)şeklinde en düşük ortalama değer olarak bulunmuştur. Araştırmada eczacılık fakültesi sayısının fazlalığı, yetersiz fakültelerin kapatılması, yardımcı eczacılık uygulaması için devlet desteğinin sağlanması ve istihdamın artırılması, araştırmaya katılan her iki grup için de ifade edilen ve katılım derecesi yüksek konular olmuştur. Yardımcı eczacılık uygulamasının sürdürülebilirliği ve verimliliği açısından tüm paydaşların görüşleri doğrultusunda adımların atılmasının uygun olacağı değerlendirilmiştir. 

Anahtar Kelimeler

• Yardımcı eczacılık uygulaması
• eczacı
• eczacılık işletmeciliği
• Türkiye

Kaynakça

1. 1. Karayaman M. (2008). Türkiye’de eczane sayılarının sınırlandırılmasına ilişkin düzenlemeler ve sonuçları, Osmanlı Bilimi Araştırmaları,10(1):115-135
2. 2. Arslan M, Tarhan N, Şar S. (2020). Yardımcı Eczacılık Uygulamasının, Eczacılık Fakültesi Öğrencileri Perspektifinden GZFT Analizi ile Değerlendirilmesi: Odak Grup Çalışması, Lokman Hekim Dergisi, 10 (1): 70-76, Doi:10.31020/mutftd.612203
3. 3. https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.3.1262.pdf (erişim tarihi 04.04.2021)
4. 4. http://www.istanbulsaglik.gov.tr/w/sb/ecz/mevzuat/mevzuatPdf/6197kanun.pdf (erişim tarihi 04.04.2021)
5. 5. T.C. Resmi Gazete (2012). Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Kanun ile Uyuşturucu Maddelerin Murakabesi Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun., Kanun no: 6308. 17 Mayıs 2012. Sayı: 28309. Başbakanlık Basımevi. Ankara
6. 6. http://www.ilachaberaktuel.com/fakulte-sayisi-artiyor-istihdam-yerinde-sayiyor/ (erişim tarihi: 08.04.2021)
7. 7.http://www.aeo.org.tr/DuyuruModulu/Duyurular/Details/41258?AspxAutoDetectCookieSupport=1 (erişim tarihi: 08.04.2021)
8. 8. https://www.teb.org.tr/news/8401/50-OLDU-ECZACILIK-MESLE%C4%9E%C4%B0-%C4%B0%C3%87%C4%B0N-TEHL%C4%B0KE-%C3%87ANLARI-%C3%87ALIYOR(erişim tarihi: 08.04.2021)

9. 9. https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2012/05/20120531-3.htm (erişim tarihi: 08.04.2021)
10. 10. Vermeulen LC, Rough SS, Thielke TS, Shane RR, Ivey MF, Woodward BW, et al. (2007). Strategic approach for improving the medication-use process in health systems: the high-performance pharmacy practice framework. Am J Health Syst Pharm, 64:1699-1710. doi:10.2146/ajhp060558
11. 11. Massachusetts Collage of Pharmacy and Health Sciences (MCPHS) University Course Catalog (2020-2021). Sayfa 299-305
12. 12. The legal and regulatory framework for community pharmacies in the WHO European Region. (2019), WHO
13. 13. Çalıkuşu, M. Özçelikay, G. (2020). Türkiye’de Eczacılık Mesleğinin Gelecek İşgücü Kapasitesinin Analizi, Editör: Gülbin Özçelikay& İlkay Yıldız, Eczacılıkta Yenilikler-3 (145 -156). Ankara: Ankara Üniversitesi Basımevi. ISBN:978-605-136-491-9.
14. 14. Bilgener E, Ünal A. (2019). Eczacılık Hizmetlerinden Memnuniyetin Belirlenmesi Çorum İli Örneği. Journal of Faculty of Pharmacy of Ankara University, 43 (3) , 259-273. DOI: 10.33483/jfpau.480903
15. 15. Adepu R, Nagavi BG. (2006). General practitioners’ perceptionsabout the ex-tendedroles of the communitypharmacists in the State of Karnataka: A study. Indian J PharmSci; 68: 36-40
16. 16. Van Wijk BLG, Klungel O.H, Heerdink E.R, de Boer A. (2005).Effectiveness of interventionsbycommunitypharmaciststoimprovepatientadherencetochronicmedication: Asystematicreview. Annals Pharmacotherapy,39,319-328
17. 17. Karaca G, Kıran B. (2016). Occupational Problems of Public Hospital Pharmacists. Marmara Pharm. J; 20(2): 191-198. http://dx.doi.org/10.12991/mpj.20162037389