Bir Üniversite Hastanesine Başvuran Hastalarda Siberkondri ve Sağlık Okuryazarlığı Düzeylerinin Değerlendirilmesi

Cyberchondria is defined as unfounded health concerns arising from searching health information online. This study aims to determine the severity of cyberchondria and health literacy levels among patients admitted to a medical faculty hospital, as well as to examine the relationship between these factors and the patients’ sociodemographic characteristics. A cross-sectional survey study was conducted with 381 participants aged 18-65, utilizing a sociodemographic Information Form, the Cyberchondria Severity Scale, and the Short-Form Health Literacy Scale. The results indicated a mean patient age of 32.55±11.0 (min=18 max=65) years, with 32.54%(n=124) identifying as male and 53.28%(n=219) having attained college/university education. Notably, 57.48%(n=219) of patients frequently researched their health issues online, while 33.85%(n=129) expressed distrust in online health information. Higher cyberchondria severity scores were associated with visits to surgical departments (p=0.045), internet use for selecting healthcare providers (p=0.011), and trust in online health resources (p<0.001). Conversely, health literacy was significantly higher among single individuals (p=0.004), those visiting internal medicine departments (p=0.022), and those with a positive self-assessment of their health (p=0.004). There was a low negative linear correlation between health literacy and Cyberchondria severity (r=-0.165; p=0.001). As cyberchondria increases, a decrease in health literacy is observed, indicating that improving health literacy is the best way to reduce it. Strategies such as reducing internet usage, promoting conscious usage, teaching that the internet is not always a reliable source of information, and increasing trust in doctors can help reduce cyberchondria. This approach can have a positive impact on doctor-patient communication and health outcomes.

Siberkondri genel olarak “sağlık ve tıbbi web sitelerini ziyaret ederek sağlığının durumu ile ilgili asılsız endişe duymak” olarak tanımlanmaktadır. Bu çalışmada amaç bir tıp fakültesi hastanesine başvuran hastalarda siberkondri şiddeti ve sağlık okuryazarlığı düzeylerinin hastaların sosyodemografik özellikleri arasındaki ilişkinin belirlenmesidir. Tanımlayıcı, kesitsel çalışmada hastaneye herhangi bir nedenle başvurmuş 18-65 yaş aralığındaki 381 gönüllü hastaya yüz yüze görüşmeyle sosyodemografik bilgi formu, Siberkondri Şiddeti Ölçeği ve Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği uygulandı. İstatistiksel analizde p<0.05 değeri anlamlı kabul edildi. Katılımcıların ortalama yaşı 32.55±11.0 (min=18 maks=65) yıl, %32.54’ü (n=124) erkek, %53.28’i (n=203) yüksekokul/üniversite mezunuydu. Katılımcıların %57.48’i (n=219) hastalık ve şikayetleri ile ilgili internette her zaman araştırma yapıyor ve %33.85’i (n=129) internetten sağlıkla ilgili edinilen bilgilere güvenmiyordu. Cerrahi bir bölüme başvurmuş olanların (p=0.045), hastane ve doktor seçiminde internetten yararlananların (p=0.011), şikayetiyle ilgili internette araştırma yapanların (p<0.001), internetteki sağlıkla ilgili bilgilere güvenenlerin (p<0.001), tanısı konulmamış bir hastalığı olduğunu düşünenlerin (p=0.032) siberkondri şiddeti ölçeğinden aldığı puan daha yüksekti. Bekar olanlarda (p=0.004), dahili bir bölüme başvurmuş olanlarda (p=0.022), tanısı konulmamış bir hastalığı olmadığını düşünenlerde (p=0.002) ve genel sağlığını iyi tanımlayanlarda (p=0.004) sağlık okuryazarlığı daha yüksek idi. Sağlık okuryazarlığı ile siberkondri şiddeti arasında düşük derecede negatif yönde lineer bir korelasyon vardı (r=-0.165; p=0.001). Siberkondri şiddeti arttıkça sağlık okuryazarlığının azalması, siberkondriyi azaltmanın en iyi yolunun sağlık okuryazarlığını arttırmak olduğunu göstermektedir. İnternet kullanımının azaltılması ve bilinçli kullanımının teşvik edilmesi, internetin her zaman güvenilir bir bilgi kaynağı olmadığının öğretilmesi, hekime olan güvenin arttırılması siberkondriyi azaltmaktadır. Böyle bir yaklaşımın hekim hasta iletişiminde ve sağlık çıktılarında önemli etkiye sahip olabileceğini düşünmekteyiz.