GEBELERDE PRENATAL BAĞLANMA VE DURUMLUK ANKSİYETE DÜZEYİNİN BELİRLENMESİ

Öz

Amaç: Bu çalışma gebelerde prenatal bağlanma ve durumluk anksiyete düzeyini belirlemek amacıyla tanımlayıcı olarak yapılmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma, Sivas Numune Hastanesi Doğum ve Kadın Hastalıkları polikliniğine başvuran 20 hafta ve üzeri gebe kadınlar ile yürütülmüştür. Çalışmanın örneklemini, örnekleme alınma kriterlerine uygun 267 gebeyle oluşturmuştur. Araştırmanın verileri Kişisel Bilgi Formu, Prenatal Bağlanma Envanteri (PBE) ve Durumluk Kaygı Ölçeği (DKÖ) ile toplanmıştır. Bulgular: Gebelerin PBE puan ortalaması 63.98±9.57 olduğu belirlenmiştir. 17-26 yaş grubunda bulunan (p=0.035), eğitim durumu lise ve üstü olan (p=0.010), il ve ilçede yaşayan (p=0.007), çekirdek aile tipine sahip (p=0.002), evlilik süresi 0-5 yıl arasında olan (p=0.004), 35-39 gebelik haftasında (p=0.015) ve primigravida olan (p=0.001), yaşayan çocuğu olmayan (p=0.001), fetüsle dokunarak ve konuşarak iletişim kuran (p=0.001) gebelerin prenatal bağlanmalarının yüksek olduğu saptanmıştır (p<0.05). Çalışmaya katılan gebelerin %48.3’ünün düşük, %22.1’inin orta, %29.6’sının yüksek düzeyde anksiyete yaşadığı tespit edilmiştir. Gebelerin anksiyete düzeylerinin sosyodemografik ve obstetrik özelliklere göre yapılan analizlerde anksiyete düzeyinin anlamlı bir değişiklik göstermediği bulunmuştur (p>0.05). Anksiyete düzeyi düşük olan gebelerin Prenatal Bağlanma Envanteri puan ortalamaları 65.17±9.18, orta düzeyde anksiyete yaşayan gebelerin Prenatal Bağlanma Envanteri puan ortalamaları 62.10±9.73, yüksek düzeyde anksiyete yaşayan gebelerin Prenatal Bağlanma Envanteri puan ortalamaları 63.46±9.93 olduğu tespit edilmiştir. Gebelerin anksiyete düzeyine göre Prenatal Bağlanma Envanteri puan ortalaması incelenmiş ve istatistiksel olarak negatif yönde anlamlı bir fark olmadığı bulunmuştur (r = -0.092 p=0.133). Sonuç: Çalışmaya katılan gebelerin prenatal dönemde yaşadığı anksiyetenin anne ve fetüs arasındaki bağlanmayı etkilemediği tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Prenatal Bağlanma

Destekleyen Kurum

Cumhuriyet Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri (CÜBAP)

Proje Numarası

SBF-061

Teşekkür

Çalışmaya maddi destek sağlayan CÜBAP'a teşekkürlerimi sunarım.

Kaynakça

1. 1. Abası E, Tahmasebi H, Zafari M, Nasırı Takamı G. Assessment On Effective Factors Of Maternal-Fetal Attachment İn Pregnant Women. Life Science Journal 2012; 9: 68-75 2. Akbarzadeh M, Moattari M, Abootalebi M. Effect Of The Basnef Model On Maternal-Fetal Attachment İn The Pregnant Women Referring To The Prenatal Clinics Affiliated To Shiraz University Of Medical Sciences. Iranian Journal Of Neonatology 2017;8 (3). 3. Aktaş S, Yeşilçiçek Çalık K, Dinçkol M, Kara H, Budak S, Güney S. Gebelikte Depresyon, Depresyona Etki Eden Faktörler Ve Gebelik Depresyonu İle Sosyal Destek Arasında İlişki. Uludağ Jinekoloji Ve Obstetri Kış Kongresi 2008; 459-460 4. Alan Dikmen H, Çankaya S. Maternal Obezitenin Prenatal Bağlanma Üzerine Etkisi. Acu Sağlık Bilimleri Dergisi 2018;9(2):118-123 5. Alhusen JL, Gross D, Hayat MJ, Rose L, Sharps PW. The Role Of Mental Health On Maternal-Fetal Attachment İn Low-İncome Women Journal Of Obstetric, Gynecologic and Neonatal Nursing 2013; 41: 71-81. 6. Arslan B, Arslan A, Kara S, Öngel K, Mungan MT. Gebelik Anksiyete Ve Depresyonunda Risk Faktörleri: 452 Olguda Değerlendirme. Tepecik Eğititim Ve Araştırma Hastanesi Dergisi 2011; 21 (2): 79-84 7. Aydın Kartal Y, Karaman T. Doğuma Hazırlık Eğitiminin Gebelerde Prenatal Bağlanma ve Depresyon Riskı Üzerine. Zeynep Kamil Tıp Bülteni 2018;. 49(1): 85-91 8. Balaban S. Gebelerin Psikososyal Sağlık Durumlarının Prenatal Bağlanma İle İlişkisi Etkileyen Faktörler. Atatürk Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ebelik Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi. Erzurum. 2016. 9. Bekmezci H. Gebelerin Psikososyal S ağlık Durumlarının Prenatal Bağlanma İle İlişkisi. Atatürk Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Ebelik Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi. Erzurum. 2015. 10. Bekmezci H, Özkan H. Gebelikte Psikososyal Sağlık Bakım, Prenatal Bağlanma Ve Ebe-Hemşirenin Sorumlulukları. Uluslararası Hakemli Kadın Hastalıkları ve Anne Çocuk Sağlığı Dergisi 2016; 50-62 11. Bhagwanani S, Seagraves G, Dierker LJ. Ve Lax M. Relationship Between Prenatal Anxiety and Perinatal Outcome in Nulliparous Women: A Prospective Study. Journal of the Naational Medical Association 1997; 89 (2), 93-98. 12. Börü F. Primipar Kadınların Doğum Anksiyetesı İle Doğum ŞekliniSeçmeleri Arasındaki İlişki. Haliç Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Hemşirelik Ana Bilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi. İstanbul. 2016. 13. Buko G, Özkan H. Gebelerin Duygusal Zekâları İle Prenatal Bağlanma Düzeyleri Arasındaki İlişki. Anadolu Hemşirelik Ve Sağlık Bilimleri Dergisi, 2016; 19:4 14. Chen CJ, Chen YC. Perinatal Attachment İn Naturally Pregnant And İnfertilitytreated Pregnant Women İn Taiwan. Journal Of Advanced Nursing 2011; 67 (10), 2200- 2208 15. Çakır Koçak Y. İlk Kez Anne-Baba Olacaklara Antenatal Dönemde Verilen Eğitimin Anksiyete Düzeylerine Etkisi. Ege Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü. Ebelik Anabilim Dalı Programı, Yüksek Lisans Tezi. İzmir. 2014 16. Dağlı K. Gebelikte Bebeğe Yönelik Yapılan Hazırlıkların Prenatal Bağlanma İle İlişkisi. Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ebelik Ana Bilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi. Aydın. 2017. 17. Dereli Yılmaz S. Prenatal Anne - Bebek Bağlanması. Hemsirelikte Egitim Ve Araştırma Dergisi 2013; 10 (3): 28-33 18. Dereli Yılmaz S, Kızılkaya Beji N. Gebelerin Stresle Başa Çıkma, Depresyon Ve Prenatal Bağlanma Düzeyleri Ve Bunları Etkileyen Faktörler Genel Tıp Dergisi 2010. 20(3) 19. Dereli Yılmaz S, Kızılkaya Beji N. Prenatal Bağlanma Envanterinin Türkçe’ye Uyarlanması: Güvenilirlik Ve Geçerlilik Çalışması. Anadolu Hemşirelik Ve Sağlık Bilimleri Dergisi 2013; 16: 2 20. Dönmez, S, Yeniel ÖA, Kavlak O. Vajinal Doğum ve Sezaryen Doğum Yapan Gebelerin Durumluk Anksiyete Düzeylerinin Karşılaştırılması. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 2014; 3 (3) 21. Elkin N. Gebelerin Prenatal Bağlanma Düzeyleri Ve Bunları Etkileyen Faktörler. Sürekli Tıp Eğitim Dergisi 2015; Cilt 24 Sayı 6: 230-236 22. Erdem Ö, Erten Bucaktepe G, Özen Ş, Kara İH. Prepartum Ve Postpartum Dönemde Annelerin Depresyon Ve Anksiyete Düzeylerinin İncelenmesi. Düzce Tıp Dergisi 2010; 12(3): 24-31 23. Erkal Aksoy Y, Dereli Yılmaz S, Aslantekin F. Riskli Gebeliklerde Prenatal Bağlanma Ve Sosyal Destek. Turkiye Klinikleri J Health Science 2016; 1(3):163-9 24. Eswi A, Khalil A. Prenatal Attachment And Fetal Health Locus Of Control Among Low Risk And High Risk Pregnant Women. World Applied Sciences Journal, 2012;18 (4): 462-471 25. Evcen Janbakhıshov C. Gebelerde Anksiyete, Depresyon, Yetişkin Bağlanma Özellikleri, Prenatal Bağlanma Düzeyleri Ve Fetusun İntrauterin İyilik Hali İlişkisinin Değerlendirilmesi: Prospektif Bir Çalışma. Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Ve Ergen Ruh Sağlığı Ve HastalıklarıAnabilim Dalı, Uzmanlık Tezi. İzmir 2013 26. Fairsal CA, Rossi MP. Prevalence Of Anxiety And Depression During Pregnancy In A Private Setting Sample. Woman’s Mental Health 2007 10(1): 25-32 27. Georgsson Öhman S, Grunewald C, Waldenström U. Women's Worries During Pregnancy: Testing The Cambridge Worry Scale On 200 Swedish Women. Scandinavian Journal Of Caring Science, 2003; 17, 148-152. 28. Hassan NMM, Hassan FMAE. Predictors Of Maternal Fetal Attachment Among Pregnant Women. Journal Of Nursing And Health Science. Www.İosrjournals.Org. 2017; Volume 6, Pp 95 - 106 29. Höbek Akarsu R, Oskay Ü. Yüksek Riskli Gebelerin Tehlike Belirtileri Hakkında Bilgi Ve Prenatal Bağlanma Düzeylerinin Belirlenmesi. Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi 2017; 33(2):16-26 30. Höbek Akarsu R, Rathfisch G. Mindfulness Moderates Depression And Quality Of Prenatal Attachment İn Expectant Parents. İndian Journal Of Traditional Knowledge 2018; Vol: 17 (4),732-740 31. Kaplan S, Bahar A, Sertbaş G. Gebelerde Doğum Öncesi ve Doğum Sonrası Dönemlerde Durumluk Anksiyete Düzeylerinin İncelenmesi. Atatürk Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi 2007; 10: 1 32. Kesebir S, Özdoğan Kavzoğlu S, Üstündağ MF. Bağlanma Ve Psikopatoloji. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar 2011;3(2):321-342 33. Kılışarslan S. Edirne Şehir Merkezindeki Son Trimester Gebelerin Sosyodemografik Özellikleri, Yaşam Kaliteleri, Anksiyete Düzeyleri. Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Aile Hekimliği Anabilim Dalı, Uzmanlık Tezi. Edirne 2008. 34. Koçak V, Ege E. Prenatal Tarama Testi Uygulanan Gebelerin Anksiyete Düzeyi Ve İlişkili Faktörler Genel Tıp Dergisi 2016; 26 (4) :113-120 35. Lindgren K. Relationships Among Maternal-Fetal Attachment, Prenatal Depression, And Health Practices İn Pregnancy. Res Nurs Health 2001; 24(3):203-217. 36. Lobel M, Cannella DL, Graham JE, Devincent C, Schneider J, Meyer BA. Pregnancy Specific Stress, Prenatal Health Behaviors, And Birth Outcomes. Health Psychology, 2008; 27:604-615 37. Maddahi MS, Dolatian M, Khoramabadi M, Talebi A. Correlation Of Maternal-Fetal Attachment And Health Practices During Pregnancy With Neonatal Outcomes. Electronic Physician Http://Www.Ephysician.İr, 2016; 8 (7): 2639-2644. 38. Metin A, Pasinlioğlu T. Gebelerin Algıladıkları Sosyal Destek İle Prenatal Bağlanma Arasındaki İlişki. Uluslararası Hakemli Kadın Hastalıkları ve Anne Çocuk Sağlığı Dergisi 2016; 49-66 39. Ossa X, Bustos L, Fernandez L. Prenatal Attachment And Associated Factors During The Third Trimester Of Pregnancy İn Temuco, Chile. Midwife. 2012: 28, 689- 696 40. Öner N, Lecompte A. Durumluk Sürekli Anksiyete Envanteri El Kitabı. Boğaziçi Üniversitesi Yayınları 1982; İstanbul 41. Parsa P, Saeedzadeh N, Masoumi SZ, Roshanaei G. The Effectiveness Of Counseling İn Reducing Anxiety Among Nulliparous Pregnant Women. Journal Of Family And Reproductive Health 2016; Vol. 10, No. 4 42. Rubertsson C, Pallant J, Sydsjöc G, Haines HM, Hildingssona I. Maternal Depressive Symptoms Have A Negative İmpact On Prenatal Attachment – findings From A Swedish Community Sample. Journal Of Reproductive And Infant Psychology 2015; Vol. 33, No. 2, 153–164 43. Seven M. Akyüz A. Postpartum Depresyon Gelisiminde Etkisi Az Bilinen Bir Faktör: Infertilite. Hemsırelikte Egitim Ve Araştırma Dergisi 2013;. 10 (3): 7-11 44. Şolt Kırca A, Savaşer S. Doğum Sayısının Anne-Bebek Bağlanmasına Etkisi. Hsp 2017; 4(3):236-243 45. Tabur F. Düşük Risk Olan Kadınlardaki Anksiyete Düzeyleri. Afyon Kocatepe Ünversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü. Doğum Kadın Sağlığı Ve Hastalıkları Hemşireliği Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi. Afyon 2007. 46. Tani F, Castagna V, Ponti L. Women Who Had Positive Relationships With Their Own Mothers Reported Good Attachments To Their first Child Before And After Birth. Acta Pædiatrica 2017 47. Topaç Tunçel N, Kahyaoğlu Süt H. Gebelikte Yaşanan Anksiyete, Depresyon Ve Prenatal Distres Düzeyinin Doğum Öncesi Bebeğe Bağlanmaya Etkisi. Jinekoloji - Obstetrik Ve Neonatoloji Tıp Dergisi 2019; Volume: 16, Sayı: 1, Sayfa: 9-17 48. Vırıt O, Akbaş E, Savaş HA, Sertbaş G, Kandemir H. Gebelikte Depresyon Ve Anksiyete Düzeylerinin Sosyal Destek İle İlişkisi. Nöropsikiyatri Arşivi 2008; 45: 9-13 49. Yarcheski A, Mahon NE, Yarcheski TJ, Hanks MM, Cannella BL. A meta-analytic study of predictors of maternal-fetal attachment. International Journal of Nursing Studies 2009; 46; 708–715. 50. Yıldız H. Gebelikte Psikososyal Sağlığı Değerlendirme Ölçeği Geliştirme Çalışması. Maltepe Üniversitesi Hemşirelik Bilim Ve Sanatı Dergisi 2011; 4(1): 63-74 51. Yiğit Günay E, Gül A. Reliability And Validity Of The Cambridge Worry Scale İn Pregnant Turkish Women. Midwifery 2015; 31: 359–364