Düzce Mutfak Kültürü Üzerine Bir Çalışma

Öz

Anadolu toprakları geçmişten günümüze farklı kültürlere ev sahipliği yapmıştır. Bu farklılık Türk mutfak kültürünü zenginleştirmiş, yeniliğe açmış ve dinamik hale getirmiştir. Türk mutfak kültürü Balkan ve Orta Doğu mutfaklarından etkilenmiştir. Türk mutfağı pek çok mutfağın birleşimiyle ortaya çıkmasının yanı sıra kendi içerisinde de Karadeniz, Akdeniz, Marmara, Ege, İç Anadolu, Doğu ve Güneydoğu Anadolu mutfağı olarak 7 ye ayrılmaktadır. Düzce mutfağı, Karadeniz mutfağı içerisinde yer almaktadır. Düzce, konumu itibariyle iki büyük ilin (Ankara-İstanbul) arasında yer almaktadır. Bu nedenle çok fazla göç alan bir şehir olmuştur. Düzce’ ye göç edip yerleşen Çerkes, Abaza, Roman, Manav ve Gürcüler farklı mutfak kültürünü buraya getirip Düzce’de mutfak kültürünü zenginleştirmişlerdir. Düzce mutfak kültürü genel olarak tarıma dayalıdır. Bu da yörenin topraklarının verimliliğini bizlere göstermektedir. Düzce köftesi, Konuralp pilavı, kaldirik kavurması ve kabak tatlısı en önemli ürünlerindendir. Toplumun mutfak kültürü o toplumda yaşayanlar hakkında birçok bilgi verir. Her toplumun mutfak kültürü kendine has ve özeldir. Bu çalışma Düzce mutfak kültürüne yönelik bilgilerin ve mevcut durumunun belirlenmesi ayrıca Düzce mutfak kültürü, gelenekleri ve yöresel yemeklerini saptamak ve kayıt altına almak amacıyla yapılmıştır. Nitel araştırma deseninde yapılan çalışmada nitel araştırma modeli olan fenomenolojik yöntem kullanılmış, elde edilen verilerin içerik analizi sonucunda Düzce’de mutfak kültürü açısından bir zenginliği olduğu fakat yöredeki bu zenginlik yörede yaşayanlar tarafından eskisi kadar nesilden nesile aktarılamadığı ve ilginin azaldığı tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Kültür
• Mutfak Kültürü
• Düzce

A Study On Düzce Culinary Culture

Öz

Today's Turkey has hosted different cultures from past to present. This difference has enriched the Turkish culinary culture, opened it to innovation and made it dynamic. Turkish culinary culture has been influenced by Balkan and Middle Eastern cuisines. Turkish cuisine is divided into 7 as Black Sea, Mediterranean, Marmara, Aegean, Central Anatolia, Eastern and Southeastern Anatolia cuisines, as well as emerging with the combination of many cuisines. Düzce cuisine is included in the Black Sea cuisine. Düzce is located between two main cities in regards to its location (Ankara-Istanbul). Therefore, it is a city that has received a lot of immigration. Circassians, Abaza, Roman, Manavs and Georgians who immigrated and settled in Düzce brought different culinary cultures here and enriched the culinary culture in Düzce. Düzce cuisine culture is generally based on agriculture. This shows us the fertility of the lands of the region. Düzce meatballs, Konuralp Pilaf, Kaldirik roast and Pumpkin dessert are among the most important products. The culinary culture of the society gives a lot of information about the people living in that society. The culinary culture of each society is unique and special. This study was carried out in order to determine the information and current situation of Düzce culinary culture, as well as to determine and record Düzce culinary culture, traditions and local dishes. The phenomenological method, which is a qualitative research model, was used in the study conducted in the qualitative research design. As a result of the content analysis of the data obtained, it has been determined that there is a richness in terms of culinary culture in Düzce, but this richness in the region is no longer be transferred from generation to generation as before by the people living in the region and the interest has decreased.

Anahtar Kelimeler

• Culture
• Culinary Culture
• Düzce

Kaynakça

1. Acar, V. & Karaosmanoğlu, K. (2019). Çerkes Mutfak Kültürünü Deneyimlemeye Yönelik Bir Tur Önerisi: Düzce İli Örneği. International Journal of Contemporary Tourism Research, 3(2), 177-197.
2. Adıgüzel, O. (2020). Etnik kökenlerin mutfak kültürlerindeki değişimlerin belirlenmesi: Balıkesir örneği (Yüksek Lisans Tezi. Balıkesir Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Balıkesir.
3. Aksu,S.(2021). Çerkes (Abhaz,Adige) Mutfağının Gastronomi Turizmi Çerçevesinde İncelenmesi. (Yüksek Lisans Tezi).Karabük Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Karabük.
4. Arslanoğlu, İ. (2000). Kültür ve medeniyet kavramları. Türk Kültürü ve Hacı Bektaş Velî Araştırma Dergisi, (15), 1-9. Beşirli, H. (2010). Yemek, kültür ve kimlik. Milli Folklor, 22(87), 159-169.
5. Coşan, D. & Seçim, Y. (2019). Bartın mutfak kültürü içerisinde tatlıların yeri ve önemi üzerine nitel bir çalışma. Karadeniz İncelemeleri Dergisi, 14 (27) , 279-292.
6. Cömert, M., & Özata, E. (2016). Tüketicilerin Yöresel Restoranları Tercih Etme Nedenleri ve Karadeniz Mutfağı Örneği. Journal of International Social Research, 9(42).
7. Çokişler, N. & Türker, A. (2015). Mutfak kültürünün turizm ürünü olarak kullanım etkinliğinin incelenmesi: Ayder turizm merkezi örneği. Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Elektronik Dergisi, 6 (14),123-136.
8. Çoşan, D., & Seçim, Y. (2019). Bartın Mutfak Kültürü İçerisinde Tatlıların Yeri ve Önemi Üzerine Nitel Bir Çalışma. Karadeniz İncelemeleri Dergisi, 14(27), 279-292.

9. Çoşan, D., & Seçim, Y. (2020). Doğu Karadeniz bölgesinde Yaşayan Laz topluluklarının dili, gelenekleri ve mutfak kültürü üzerine bir araştırma. Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi, 1(45), 129-142.
10. Çölbay, Ş. & Sormaz, Ü. (2015). Konya'da geçiş dönemlerinde yapılan yöresel mutfak uygulamaları. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi, 4(4), 1729-1736.
11. Çuhadar, M., Küçükyaman, M. A. & Şaşmaz, M. A. (2018). Geçmişten günümüze Isparta mutfak kültürü: Nitel bir araştırma. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, (3), 125-142.
12. Düzce BelTUR (2021). Düzce’nin kültür mutfakları/kültür aşları-roman mutfağı. (https://duzcebeltur.com.tr/duzce-beltur-duzcenin-kultur-mutfaklari-kultur-aslari-roman-mutfagi/) Erişim Tarihi: 20.11.2021.
13. Düzgün, E. & Özkaya, F. D. (2015). Mezopotamya’dan Günümüze Mutfak Kültürü. Culinary Culture from Mesopotamia to the Present. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 3(1), 45-47.
14. Karaca, E., & Nergiz, H. G. (2020). Yalova Çerkezlerinin mutfak kültürü. Yalova Sosyal Bilimler Dergisi, 10(20), 51-66.
15. Keskin, E., Örgün, E., & Akbulut, B. (2017). Gastronomi kavramının kelime ilişkilendirme testi aracılığıyla analizi. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 5(3), 255-267.
16. Kocadaş, B. (2005). Kültür ve medya. Bilig, (34), 1-13.
17. Oğuz, E. S. (2011). Toplum bilimlerinde kültür kavramı. Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 28(2), 123-139.
18. Öztürk, G.,& Koç,B.(2023). Etnik Mutfak Olarak Türkiye’de Yaşayan Gürcülerinin Mutfak Kültürünü Belirlemeye Yönelik Çalışma; Samsun Gürcüleri Örneği. Sosyal, Beşeri ve İdari Bilimler Dergisi, 6(1):1-16.
19. Solmaz, Y., & Altıner, D. D. (2018). Türk mutfak kültürü ve beslenme alışkanlıkları üzerine bir değerlendirme. Safran Kültür ve Turizm Araştırmaları Dergisi, 1(3), 108-124.
20. Tazebay, İ. & Akpınar, N. (2010). Türk Kültüründe Bahçe. Bilgi Dergisi, 54, 243-253.
21. Vedat, A, & Karaosmanoğlu, K. (2019). Çerkes Mutfak Kültürünü Deneyimlemeye Yönelik Bir Tur Önerisi: Düzce İli Örneği. International Journal of Contemporary Tourism Research, 3(2), 177-197.
22. Yıldız, M. & Yılmaz, M. (2019). Türkiye’de Gastronomi Turizmi Üzerine Bir Literatür İncelemesi. Sivas Interdisipliner Turizm Araştırmaları Dergisi, (4), 51-60.
23. Yılmaz, A. (2019). Sakarya’daki etnik çeşitliliğin mutfak kültürü fotoğraflarıyla temsili (Yüksek Lisans Tezi). Sakarya Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sakarya.
24. Yılmaz, K., & Şahin, T. (2016). Eğitim fakültelerindeki araştırma görevlilerinin mesleki deneyimlerinin incelenmesi: araştırma görevlisi olmanın anlamına ilişkin fenomonolojik bir çalışma. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 44(44), 143-168.