Angelo Giuseppe Roncalli’nin İstanbul Günleri

Öz

Zaman zaman “Türk papa” olarak adlandırılan Angelo Giuseppe Roncalli 1958-1963 yılları arasında papalık makamında bulunmuştur. Türkiye-Vatikan ilişkileri açısından önemli bir kişiliktir. Zira papa olmadan önce, 1935’ten 1944’e kadar Papalık Temsilcisi olarak İstanbul'da görev yapmıştır. Katolik ibadetlerinde ilk kez Türkçe kullanılması, Türk siyasetçi ve bürokratları ile kurduğu ilişkiler, Avrupa’dan Nazilerden kaçan birçok yahudiye yardım etmesi onun Türkiye’deki günlerindeki önemli faaliyetleri arasındadır. Roncalli’nin Doğu tecrübesi onun papalık dönemine de etkide bulunmuş bir arka planı oluşturmaktadır. Elinizdeki çalışma daha çok kendine ait metinler ışığında Roncalli’nin İstanbul günlerini mercek altına almak amacındadır. 

Anahtar Kelimeler

• Angelo Giuseppe Roncalli,Papa XXIII. John,Papalık,Vatikan

Angelo Giuseppe Roncalli’s Istanbul Days

Öz

 Angelo Giuseppe Roncalli, sometimes called “Turkish pope”, was seat on the papal chair between 1958-1963. He is an important person in terms of Turkey-Vatican relations. Because, before he became pope, he served in Istanbul as a Papal Representative from 1935 to 1944. First use of Turkish in the Catholic rituals; his relations with Turkish politicians and bureaucrats; helping many Jews escaping from Nazis in Europe are his important activities during his days in Turkey. The Eastern experience of Roncalli has also established an influential background in his papacy. This work aims examining Roncalli’s Istanbul days in the light of his own texts.

Anahtar Kelimeler

• Angelo Giuseppe Roncalli,Pope John XXIII,Papacy,Vatican

Kaynakça

1. Alberigo, Angelina e Guiseppe, Giovanni XXIII, Profezianellafedeltá (Editrice Queriniana: Brescia, 1978).
2. Algisi, Leone, John thetwenty-third, trans. by Peter Ryde (Newmann Press: London, 1966).
3. Altındal, Aytunç, Vatikan ve Tapınak Şövalyeleri (Yeni Avrasya Yayınları: Ankara, 2002).
4. Capovilla, Loris F., XV anniversario della mortedi papa Giovanni, 1963 -3 giugno- 1978(Edizioni di Storia e Letteratura: Roma, 1978).
5. Capovilla, Loris F., The Heart and Mind of John XXIII, trans. by Patrick Riley, (Hawthorn Books: New York, 1964).
6. Conetti, Giorgio, “MonsignorRoncalli, laterPope John XXIII andTurkishneutrality in thefirstperiod of the Second World War (September 1939-June 1941)”,
7. Milletlerarası Münasebetler Türk Yıllığı / TheTurkish Yearbook of International Relations, vol. IX, 1968, 64–74.
8. DellaRocca, RobertoMorozzo, “Roncallidiplomatico in turchia e greca”, Christianesimonellastoria, VIII/2, giugnio 1987, 33-72.

9. Giovanni XXIII, Lettereaifamiliari 1901-1962 (a cura di Loris Francesco Capovilla, vol. I-II, Edizioni di Storia e Letteratura: Roma, 1968).
10. Hoffmann, P., “Roncalli in the Second World War: PeaceInitiatives, The Grek famineandthePersecution of theJews”, Journal of EcclesiasticalHistory, XL (1989), 74–99.
11. Küng, Hans, TheChurch (Image Books: New York, 1976).
12. Marmara, Rinaldo, “Papa 23. John Aziz İlan Ediliyor”, çev. S. Öztürk, Toplumsal Tarih, S. 80 (Ağustos 2000), 50–54.
13. Marmara, Rinaldo, “Papa Roncalli: Ölçek Sokak’ın Yeni Adı”, çev. S. Özen, Toplumsal Tarih, S. 85 (Ocak 2001), 57–59.
14. Marmara, Rinaldo, Türk Dostu Papa XIII. Jean, çev. Dominik Pamir, (İstanbul, 2000).
15. Melloni, Alberto,FraIstanbul, Atene e la guerra (1935-1944) (Casa Editrice Marietti: Genova, 1992).
16. Pope John XXIII, Journal of a Soul: The Autobiography of Pope John XXIII, trans. by Dorothy White (Image Books Doubleday: New York, 1980).
17. Pope John XXIII, Letters to His Family, trans. by Dorothy White (McGraw–Hill Book Company: New York, 1970).
18. Porat, Dina, “Tears, Protocols and Actions in a Wartime Triangle: Pius XII, Roncalli and Barlas”, Cristianesimo nella storia, XXVII/2, maggio 2006, 599-632.
19. Porat, Dina, The Blue and the Yellow Stars of David: The Zionist Leadership in Palestine and the Holocaust, 1939–1945 (Harvard University Press: Massachusetts, 1990).
20. Reisman, Arnold, Nazizmden Kaçanlar ve Atatürk’ün Vizyonu, çev. Gül Çağalı Güven (Türkiye İş Bankası Yayınları: İstanbul, 2011).
21. Righi, VittoreUgo, Papa Giovanni XXIII, sullerive del Bosforo (Edizioni, Messaggero: Padova, 1971).
22. Roncalli, A. G. (Giovanni XXIII), La predicazione a İstanbul: Omelie, discorsi e note pastorali (1935-1944) (Olschki, Leo S. (ed.), Biblioteca della Rivista di Storia e Letteratura Religiosa, testi e documenti, vol. XV: Firenze, 1993).
23. Roncalli, Angelo Giuseppe, Giovanni XXIII, Anni di Francia, Agende del Nunzio 1: 1945-1948 (Edizione critica e annotazione a cura di Étienne Fouilloux, Istituto per le Scienze Religiose di Bologna: Bologna, 2004).
24. Roncalli, Angelo Giuseppe, Giovanni XXIII, Il Giornale dell’anima, Soliloqui, note e dairi spirituali (Edizione critica e annotazione a cura di Alberto Melloni, Istituto per le Scienze Religiose di Bologna: Bologna, 2003).
25. Roncalli, Angelo Giuseppe, Giovanni XXIII, La mia vita in Oriente, Agende del delegato apostolico 1: 1935-1939 (Edizione critica e annotazione a cura di Valeria Martano, Istituto per le Scienze Religiosedi Bologna: Bologna, 2006).
26. Roncalli, Angelo Giuseppe, Giovanni XXIII, La mia vita in Oriente, Agende del delegato apostolico 2: 1940-1944 (Edizione critica e annotazione a cura di Valeria Martano, Istituto per le Scienze Religiose di Bologna: Bologna, 2008).
27. Roncalli, Angelo Giuseppe, Giovanni XXIII, Tener da conto, Agende di Bulgaira 1925-1934 (Edizione critica e annotazione a cura di Massimo Faggioli, Istituto per le Scienze Religiosedi Bologna: Bologna, 2008).
28. Shaw, S.J., Turkey and the Holocost: Turkey’s Role in Rescuing Turkish and European Jewry from Nazi Persecution, 1933-1945 (New York: 1994).
29. Trevor, Meriol, Pope John, Blessed John XXIII (MPG Boks: London, 2000).
30. Trinchese, Stefano, “Roncallidiplomatico in Grecia e in Turchia”, Pio XII, Editori Laterza, Bari, 1984, 231-264
31. Trinchese, Stefano, Roncalli e von Papen: rapporti diplomatici e strategied’impegno comune di dueprotagonisti del XX secolo (Societá Editrice Internazionale: Torino, 1996).