Ortaçağda Dristian Rahiplerinin Noterler ve Hakimler Olarak Rolü

Öz

Drisht (Latin: Drivastum) was a small medieval city located in northern part of Albania. The settlement of Drisht is known to have existed before the tenth century AD. During the ages Drisht became point of confrontation between Ragusian, Serbian, Albanian and Venetian rulers. Definitively Drisht was conquered by the Ottoman Empire in 1478. In this article, as far as the gathered data allowed us, we have presented some of the secular services provided by Drisht priests in and outside the city during the medieval period. The involvement of the Drisht priests in various secular services was an indication that they had exercised a strong influence on secular power. If analysing their secular-civil character activities, it appears that Drisht priests were involved in many directions: in the field of judiciary either as a judge or a participant in an ecclesiastical or secular trial; as a notary; in politics – signing political agreements, as it was the event of 1442 when Drishti came under the Venetian rule. Furthermore, they provided even notorious services outside of Drisht, as it was the case of priest Andrea, who in the early XIV century was mentioned as a notary in the island of Lagosta.

Anahtar Kelimeler

• Drishti
• Middle age
• priests
• notary
• judges

The Role of Dristian Priests as Notaries and Judges during the Middle Ages

Öz

Bu çalışmada, dönemiın kaynakları izin verdiği kadar Drişt (Katolik) din adamlarının bazı laik görevlerin Drişt’te ve onun haricinde olanları sunduk. Orta Çağ Drişt din adamlarının farklı laik görevlerde faliyetleri neredeyse bütün laik hakimiyetinde tesirli olduğunu bir göstergesidir. Drişt din adamların laik-sivil karakterli konularda aktivitelerinin analizinden faliyetleri şu konularda destekte bulundular: adalet alanında yargıç olarak ve ya katılımcı olarak hem kilisie mahkemelerinde hem de laik olanlarında, yada noter gibi görevlerde bulundular; siyasette, siyasi anlaşmaların imzalanmalarına katılarak misal 1442 yılında olduğu gibi Drişt’in Venedik egemenliğine girdiği sırasında. Drişt din adamların Drişt'teki laik-sivil hizmetlere ek olarak, bu etkinliklerde özellikle noter olarak Drişt dışında da rastlayabiliris örneğin rahip Andreasın durumunda olduğu gibi, o XIV. yüzyılın başlarında Lagosta adasında noter olarak kaydageçmiştir. Bütün bunlar açıkça gösterir ki laik faliyetlerinde Drişt din adamların angajmanı çok boyutluydu.

Anahtar Kelimeler

• Drişt
• orta çağlar
• noterler
• hakemler

Kaynakça

1. Dokumente për historinë e Shqipërisë të shek.XV, vol. II (1406-1410), Akademia e Studimeve Albanologjike-Instituti i Historisë, Tiranë, 2019.
2. Eubel, Conrad, Hierarchia catholica medii aevi, sive Summorum pontificum, S.R.E. cardinalium, ecclesiarum antistitum series ab anno 1198 usque ad annum 1431 perducta e documentis tabularii praesertim Vaticani collecta, digesta, I. Monasterii, 1913.
3. Farlato, Daniele; Coleto, Jacobo, et. al. Illyrici Sacri, vol. VII, Venetiis, 1817.
4. Jireček, Konstantin , “Skutari und sein Gebiet im Mittelalter”, Illyrisch-albanische Forschungen. Bd. 1, Wien, 1916.
5. Ljubić, Sime ,Listine, Listine o odnosajih izmedju juznoga Slavenstva i mletacke republike. Knjiga IV: od godine 1358 do 1403, Zagrebu, 1874.
6. Malltezi, Luan, Qytetet e bregdetit shqiptar gjatë sundimit venedikas 1392-1478(Aspekte të jetës së tyre), Akademia e Shkencave e RPS të Shqipërisë-Instituti i Historisë, Tiranë, 1988.
7. Nadin, Lucia , Shqiptarët në Venedik. Mërgim dhe Integrim 1479-1552”, Shtëpia Botuese “55”, Tiranë, 2009. Schmitt, Oliver Jenes, Arbëria Venedike 1392-1479, K&B, Tiranë, 2007.
8. Statutet dhe urdhëresat e kapitullit të kishës katedrale të Drishtit, përgatitur nga Musa Ahmeti & Etleva Lala, OMBRA GVG, Tiranë, 2009.

9. Šufflay, Milan, Qytetet dhe kështjellat e Shqipërisë kryesisht në mesjetë, Onufri, Tiranë. 2009.
10. Thalloczy, Ludovicus – Jeriček, Costantinus - Sufflay, Emilianus, Acta et diplomata res Albaniae mediae aetatis illustrantia, vol. II,Vindobonae, 1913-1918.
11. Valentini, Giuseppe [Josephi] , Acta Albaniae Veneta saeculorum XIV et XV, 25 vol., Archivio di Stato di Venezia, Palermo-Napoli-Roma-Venezia-München, 1967-1972.