Cerrahi Girişim Geçiren Hastalarda Yabancı Cisim Unutulması: 20 yılda Türkiye Medyasında Yer Alan Haberler

Öz

Amaç: Ameliyathaneler karmaşık birimlerdir ve yapılan hatalar iyileşme sürecini olumsuz etkileyerek beklenmedik sorunlara ve hastalıklara neden olmakta, yaşam kalitesini bozmaktadır. Cerrahi işlemlerde en sık karşılaşılan hatalar yabancı cisim unutulmalarıdır. Bu çalışmanın amacı, Türkiye’de yayın yapan ulusal gazetelerin internet arşivlerinde yer alan ameliyat sırasında yabancı cisim unutulması haberlerinin belli bir düzende incelenmesidir. Gereç-Yöntem: Tanımlayıcı ve retrospektif olarak yapılan çalışmada veriler, Türkiye’de yayınlanan ve arşiv taraması yapılabilen, en çok ziyaret edilen 12 haber sitesinden toplandı. 2003-2023 yılları arasında yayımlanan 183 haberden 76 haber örneklem grubunu oluşturdu. Haber içerikleri araştırmacılar tarafından oluşturulan 17 soruluk bilgi formuna göre gruplandırıldı. SPSS 25 programında; kategorik değişkenler için frekans dağılımı, sayısal değişkenler için tanımlayıcı istatistikler yapıldı. Bulgular: Yabancı cisim unutulması ile ilişkili haberlerin %82,9’unun yurtiçinde; %48,7’sinin kamu hastanelerinde ve en fazla Akdeniz-Ege bölgesinde (%34) meydana geldiği, ilkbahar mevsiminde (%28,9) ve Şubat ayında (%15,8) yayınlandığı görüldü. Yabancı cisim unutulmaları en fazla kadın hastalıkları ve doğum anabilim dalında (%30,3) gerçekleşmiş olup yüksek oranda batında (%59,2), sıklıkla gazlı bez (%52,6), makas (%14,5), sargı bezi (%7,9) unutulmuştur. Bu hastaların yaş ortalaması 41,76±20,65; çoğu 60 yaş üstü (%72,4) ve kadındır (%59,2). Tekrar hastaneye başvuru süresi ortalama 5,25±8,15 yıldır (en uzun süre 36 yıl). Yabancı cisim unutulan hastaların %38,2’si tekrar ameliyat yapılarak sağlığına kavuşmuş olsa da %28,9’u kalıcı sakatlık yaşamış, %11,8’i vefat etmiştir. Sonuç: Haberlerin incelenmesi sonucunda; kadın cinsiyette, 60 yaş üzeri bireylerde, batın operasyonlarında, kamu hastanelerinde, kadın doğum kliniklerinde daha yüksek oranda ameliyatta yabancı cisim unutulma vakalarının olduğu tespit edildi.

Anahtar Kelimeler

• cerrahi
• ameliyat
• gossypiboma
• yabancı cisim

Forgotten Foreign Body in Patients Undergoing Surgical Procedure: News in Turkish Media in 20 Years

Abstract

Aim: Errors made in operating rooms negatively affect the healing process. The most common errors encountered in surgical procedures are foreign body omissions. The aim of this study was to analyze the news on foreign body omission during surgery in the internet archives of national newspapers published in Turkey. Methods: In this descriptive and retrospective study, data were collected from the 12 most visited news websites published in Turkey, which could be archived. Out of 183 news articles published between 2003 and 2023, 76 news articles constituted the sample group. The news content was grouped according to the 17-question information form created by the researchers. Frequency distribution for categorical variables and descriptive statistics for numerical variables were performed in SPSS 25 program. Result: It was observed that 82.9% of the news related to foreign body amnesia occurred in Turkey, 48.7% in public hospitals, and most frequently in the Mediterranean-Aegean region (34%), and were published in the spring season (28.9%) and February (15.8%). Forgotten foreign bodies occurred most frequently in the department of gynecology and obstetrics (30.3%), with a high rate in the abdomen (59.2%), gauze (52.6%), scissors (14.5%), and bandages (7.9%). The mean age of these patients was 41.76±20.65 years; most of them were over 60 years of age (72.4%) and female (59.2%). The mean duration of readmission was 5.25±8.15 years (the longest duration was 36 years). Although 38.2% of the patients with a foreign body were reoperated and regained their health, 28.9% suffered permanent disability and 11.8% died. Conclusions: As a result of the analysis of the news, it was determined that there were more cases of forgotten foreign body in surgery in female gender, individuals over 60 years of age, abdominal operations, public hospitals, gynecology clinics.

Keywords

• surgery
• operation
• foreign body
• gossypiboma

Kaynakça

1. Franklin BJ, Gandhi TK, Bates DW, Huancahuari N, Morris CA, Pearson M, et al. Impact of multidisciplinary team huddles on patient safety: A systematic review and proposed taxonomy. BMJ Qual Saf. 2020;29(10):844–53.
2. Tunçel K, Sökmen SM. Hemşirelerin hasta güvenli̇ği̇ kültürünü algılama düzeyi̇ ve olay bi̇ldi̇rim eği̇li̇mi̇. YOBU Sağlık Bilim Fakültesi Dergisi. 2021;2(2):70–7.
3. World Health Organization. 10 facts on patient safety [Internet]. WHO. 2019. Available from: https://www.who.int/news-room/photo-story/photo-story-detail/10-facts-on-patient-safety
4. Giap TTT, Park M. Implementing patient and family ınvolvement ınterventions for promoting patient safety: A systematic review and meta-analysis. J Patient Saf. 2021;17(2):131–40.
5. Çelik H, Akin IB, Altay C, Bisgin T, Obuz F. Giant gossypiboma presenting as a pelvic mass. Radiol Case Reports [Internet]. 2021;16(11):3308–10. Available from: https://doi.org/10.1016/j.radcr.2021.07.075
6. Eslek S, Kırbaş Ç, Aktaşçı B, Baştimur F, Çarıkçı F. Günlük gazetelere yansıyan tıbbi uygulama hataları üzerine retrospektif bir inceleme. J Med Sci. 2021;2(4):59–66.
7. Sağlık İstati̇sti̇kleri̇ Yıllığı. T.C. Sağlık Bakanlığı Sağlık İstati̇sti̇kleri̇ Yıllığı 2021 [Internet]. T.C. Sağlık Bakanlığı. 2021. 301 p. Available from: https://www.saglik.gov.tr/TR,84930/saglik-istatistikleri-yilliklari.html
8. Fırat Kılıç H, Cevheroğlu S. Patient safety competencies of nursing students. Nurse Educ Today. 2023;121(August 2022).

9. Grant EK, Gattamorta KA, Foronda CL. Reducing the risk of unintended retained surgical sponges: A quality improvement project. Perioper Care Oper Room Manag [Internet]. 2020;21(March):100099. Available from: https://doi.org/10.1016/j.pcorm.2020.100099
10. Kılınç Akman E, Balcı F, Kanan N. Robot yardımlı cerrahi gi̇ri̇şi̇mlerde ı̇ki̇nci̇ güvenli̇ cerrahi̇ kontrol li̇stesi̇ kullanımının önemi̇ (the second “time-out”). Fenerbahçe Üniversitesi Sağlık Bilim Derg. 2022;2(2):539–47.
11. Doğan A, Doğan R. Cerrahi hasta güvenliğinin sağlanmasında mobil uygulamalar. In: Ü. DY, Editor. Türkiye Klinikleri. 2022. p. 86–90.
12. Xu Y, Tong X, Mao Y, Griffin WB, Kannan B, Derose LA. A vision-guided robot manipulator for surgical instrument singulation in a cluttered environment. Proc - IEEE Int Conf Robot Autom. 2014;(September 2014):3517–23.
13. Ergen B, Yıldırım Tank D. Ameliyathanede hayati̇ bi̇r li̇ste:Güvenli̇ cerrahi̇ kontrol li̇stesi̇. Sağlık Profesyonelleri Araştırma Derg. 2023;5(2):146–51.
14. Akalın B, Modanlıoğlu A. Ameli̇yathane hemşi̇resi̇ olmak:Ni̇tel bi̇r çalışma. J Anatolia Nurs Heal Sci. 2020;23(1):100–8.
15. Özşaker E. Ameliyathanede ergonomik faktörler ve çalışan güvenliği. HSP. 2018;5(3):476–84.
16. Baz ANS, İlçe A. Ameliyathanelerde fiziksel, kimyasal ve psikososyal ergonomik risk faktörlerinin belirlenmesi. Sağlık, Bakım ve Rehabil Derg. 2023;2(2):1–11.
17. Yılmaz Y, Kandemir B, Gökçe Ş, Ergül T, Dağcı M. Ameliyathanede hasta güvenliği konusunda Türkiye’de yaşanmış olayları bildiren haberlerin retrospektif analizi. Artuklu Int J Heal Sci. 2022;2(3):36–41.
18. Zejnullahu VA, Bicaj BX, Zejnullahu VA, Hamza AR. Retained surgical foreign bodies after surgery. Open Access Maced J Med Sci. 2017;5(1):97–100.
19. Özbayır T. Cerrahi Süreç:Ameliyat Sırası Bakım ve Ameliyathane Hemşireliği. In: Eti Aslan F (Ed. )., editor. Cerrahi Bakım Vaka Analizleri İle Birlikte. Akademisyen Tıp Kitabevi.; 2016. p. 347–404.
20. Öcel Y, Eş A, Oğuz Alramazanoğlu B. Sağlık haber algısının sağlık çalışanlarının imajına etkisi. Türkiye İletişim Araştırmaları Dergisi. 2023;(42):84–102.
21. Gökmen V, Ayoğlu T, Demir Gökmen B. Cerrahi girişim geçiren hastaların sağlık bilgisine ulaşmada internet kullanımı ve e-sağlık okuryazarlığının belirlenmesi. Sakarya Üniversitesi Holistik Sağlık Dergisi. 2022;5(3):312–26.
22. Ömerbaşoğlu BBY. COVİD - 19 Pandemisi döneminde Sakarya ilinde Türk ailesi. Sakarya Üniversitesi; 2023.
23. Çiçek A, Kilis K, Üniversitesi A, Serefoğlu Y, Yüksekokulu S. Geçmişten günümüze hasta güvenli̇ği̇. Cilt. 2018;6(1):2147–7892.
24. Amodeo S, Di Simone N, Chiantera V, Scambia G, Masciullo V. Hysteroscopic removal of a gauze inadvertently retained in uterus for two years following caesarean section. J Obstet Gynaecol (Lahore) [Internet]. 2021;41(3):481–3. Available from: https://doi.org/10.1080/01443615.2020.1828317
25. Mosa MM, Bukhari M, Alanazi SM, Alorwan A. “Gossipyboma” a retained post-operative intra-abdominal surgical sponge can lead to septicemia and septic shock: A case report. Med Sci. 2022;26(5(5)):1–6.
26. Çaytemel B, Çelik M, Öztürk İE, Türel MNK. Unusual foreign body in nasal cavity for 40 years after septoplasty. Ear, Nose Throat J. 2021;100(6):423–4.
27. Sonarkar R, Wilkinson R, Nazar Z, Gajendra G, Sonawane S. Textiloma presenting as a lump in abdomen: A case report. Int J Surg Case Rep [Internet]. 2020;77:206–9. Available from: https://doi.org/10.1016/j.ijscr.2020.10.081
28. Ertem G, Oksel E, Akbıyık A. Hatalı tıbbi uygulamalar (malpraktis) ile ilgili retrospektif bir inceleme. Dirim Tıp Gazetesi. 2009;84(1):1–10.
29. Sushel C, Khanzada TW, Samad A. Retained surgical foreign bodies: Can these be prevented? Pakistan J Med Sci. 2010;26(1):15–20.
30. JCI. For the benefit of all [Internet]. 2024. Available from: https://www.jointcommissioninternational.org/
31. de la Fuente López E, Muñoz García Á, Santos del Blanco L, Fraile Marinero JC, Pérez Turiel J. Automatic gauze tracking in laparoscopic surgery using image texture analysis. Comput Methods Programs Biomed. 2020;190.
32. Weprin S, Crocerossa F, Meyer D, Maddra K, Valancy D, Osardu R, et al. Risk factors and preventive strategies for unintentionally retained surgical Sharps: A systematic review. Patient Saf Surg. 2021;15(24):1–10.
33. Molina GA, Fuentes G, Jimenez A, Proaño EJ, Chango PE, Uzcategui MI, et al. Gossypiboma discovered 24 years after prostate surgery, a forgotten but never forgiven complication. J Surg Case Reports. 2022;2022(10):1–3.
34. Yamaguchi S, Soyama A, Ono S, Hamauzu S, Yamada M, Fukuda T, et al. Novel computer-aided diagnosis software for the prevention of retained surgical ıtems. J Am Coll Surg [Internet]. 2021;233(6):686–96. Available from: https://doi.org/10.1016/j.jamcollsurg.2021.08.689
35. Susmallian S, Barnea R, Azaria B, Szyper-Kravitz M. Addressing the important error of missing surgical items in an operated patient. Isr J Health Policy Res [Internet]. 2022;11(1):1–10. Available from: https://doi.org/10.1186/s13584-022-00530-z
36. Zarenezhad M, Gholamzadeh S, Hedjazi A, Soltani K, Gharehdaghi J, Ghadipasha M, et al. Three years evaluation of retained foreign bodies after surgery in Iran. Ann Med Surg [Internet]. 2017;15:22–5. Available from: http://dx.doi.org/10.1016/j.amsu.2017.01.019
37. Kanat BH, Kutluer N, Bozan MB, Aksoy N, Öztürk T. A forgotten status: Gossypiboma. Arq Bras Cir Dig. 2021;34(1):10–2.
38. Kyle E. Preventing unintentionally retained surgical ıtems. AORN J. 2023;117(3):192–9.
39. Wu JH, Yuan Y, Jiang LQ, Xia Y, Wang Y, Xu SG, et al. Removing a metal foreign object successfully from a patient’s retroperitoneal space using laparoscopy and a novel navigation system. Ann R Coll Surg Engl. 2018;100(5):e114–7.