KOAH’lı Hastalarda Sağlık Durumunun Sosyodemografik ve Hastalık İle İlgili Özelliklere Göre İncelenmesi

Öz

Amaç: Çalışma KOAH’lı hastalarda sağlık durumunu sosyodemografik ve hastalık ile ilgili özelliklerine göre incelemek amacı ile gerçekleştirildi.

Gereç ve Yöntem: Kesitsel tanımlayıcı çalışma Haziran - Kasım 2017 tarihleri arasında hastaneye başvuran evre 2 ve 3 200 KOAH’lı hastada gerçekleştirildi. KOAH’lı bireylerden veriler anket formu, KOAH Değerlendirme Testi (CAT), Ölçeği ile toplandı. Verilerin analizinde tanımlayıcı özellikleri için sayı, yüzdelik ve ortalama, standart sapma ve median kullanıldı. İki bağımsız grup arasındaki farklılıklar Mann Whitney U Testi, ikiden fazla bağımsız grup arasındaki farklılıklar Kruskal Wallis testi ile incelndi.

Bulgular: Yaş ortalaması 63,53 olan KOAH’lı bireylerin %50,0’si 60-80 yaş arasında, %51,1’i kadın, olduğu saptandı. Olguların CAT toplam puanı 26,97’olarak saptanmıştır. 80 yaş üzeri bireylerin, erkeklerin, okuryazar olmayanların, bekar/dul olanların, çalışmayanların CAT puanının anlamlı olarak daha yüksek olduğu ve KOAH nedeni ile sağlık durumlarının daha fazla etkilendiği belirlendi. Kronik hastalığı olanların, 10 yıldan daha uzun süredir KOAH’ı olanların, evde oksijen kullananların ve daha önce hastaneye yatan KOAH’lı bireylerin CAT puanının anlamlı olarak daha yüksek olduğu ve sağlık durumlarının daha fazla etkilendiği belirlendi

 Sonuç:  KOAH’lı hastalarda sağlık durumunu sosyodemografik ve hastalık ile ilgili özelliklere göre farklı olarak etkilenmektedir.

Anahtar Kelimeler

• KOAH,Yaşam kalitesi

Examining the State of Health in Patients with COPD According to Sociodemographic and Disease-Related Characteristics

Abstract

Aim: The study was conducted to examine the state of health in patients with COPD according to sociodemographic and disease-related characteristics.

Material and Method: This cross-sectional descriptive study was conducted with 200 patients with stage 2 and 3 COPD, who applied to the hospital between June and November 2017. The data were collected from individuals with COPD via a questionnaire and the COPD Assessment Test (CAT) Scale. Number, percentage and mean, standard deviation and median were used for descriptive characteristics in the data analysis. While differences between two independent groups were examined by using Mann Whitney U Test, the differences between more than two independent groups were examined via Kruskal Wallis test.

Results: It was determined that age average of the individuals with COPD was 63.53 years, 50.0% of them were aged between 60-80 years and 51.1% were female. CAT total score of the patients was found to be 26.97. It was determined that individuals, who were older than 80 years, male, illiterate, single/widow and unemployed, had significantly higher CAT score and their state of health was affected more due to COPD. It was found that individuals with COPD, who had a chronic illness, suffered from COPD for more than 10 years, were using oxygen at home and had been hospitalized before, had significantly higher CAT score and their state of health was affected more.

Conclusion: The state of health in patients with COPD was affected differently according to sociodemographic and disease-related characteristics.

Keywords

• pulmoner disease,copd

Kaynakça

1. 1. Barnes PJ. GOLD 2017: A New Report. Chest. 2017;151(2):245–6.
2. 2. Vogelmeier CF, Criner GJ, Martinez FJ, Anzueto A, Barnes PJ, Bourbeau J, et al. Global Strategy for the Diagnosis, Management and Prevention of Chronic Obstructive Lung Disease 2017 Report. Respirology. 2017;22 (3):575–601.
3. 3. WHO. Chronic obstructive pulmonary disease (COPD) [Internet]. https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/chronic-obstructive-pulmonary-disease-(copd)
4. 4. WHO Burden of COPD. https://www.who.int/respiratory/copd/burden/en/
5. 5. WHO. Top 10 causes of death. https://www.who.int/gho/mortality_burden_disease/causes_death/top_10/en/
6. 6. Miravitlles M, Worth H, Soler Cataluña JJ, Price D, De Benedetto F, Roche N, et al. Observational study to characterise 24-hour COPD symptoms and their relationship with patient-reported outcomes: results from the ASSESS study. Respir Res 2019;15(1):122.
7. 7. Kessler R, Partridge MR, Miravitlles M, Cazzola M, Vogelmeier C, Leynaud D, et al. Symptom variability in patients with severe COPD: a pan-European cross-sectional study. Eur Respir J 2011;37(2):264–72.
8. 8. Stephenson JJ, Cai Q, Mocarski M, Tan H, Doshi JA, Sullivan SD. Impact and factors associated with nighttime and early morning symptoms among patients with chronic obstructive pulmonary disease. Int J Chron Obs Pulmon Dis 2015;10:577–86.

9. 9.Türk Toraks Derneği’nin GOLD 2017 KOAH Raporuna Bakışı.
10. 10. GOLD Pocket Guide 2018. Pocket guied to COPD, Dıagnosıs, Management and prevention A Guide for health Care Professionals 2018 Report.
11. 11. Türk Toraks Derneği’nin GOLD 2017. Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı (KOAH) Raporuna Bakışı.
12. 12. Yenilmez Ö, Gürsoy S., Evyapan F, Kitiş A. KOAH’li bireylerde aktivite katilimi ve yaşam kalitesinin incelenmesi. Yaşlı Sorunları Araştırma Dergisi, 2018(2), 30-36.
13. 13. Çil Akıncı A. Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı Olan Hastalarda Yaşam Kalitesi. Turkiye Klin J Intern Med Nurs 2017;3(3):154–61.
14. 14. Mallouli M, Dardouri M, Ajmi T, Mtiraoui A, Ben Dhiab M, Zedini C. Factors Determining the Quality of Life of Patients With COPD: A Review. Clinical Pulmonary Medicine 2017; 24(6), 227-231. 15.Ünsal A, Yetkin A. Kronik obstruktif akciğer hastalığı olan bireylerin günlük yaşam aktivitelerinin etkilenme durumunun incelenmesi. Atatürk Üniv. Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi 2005; 8(1); 42-53. 16.Özer C. KOAH'lı Hastada Yaşam Kalitesi. Turkiye Klinikleri Journal of Family Medicine Special Topics 2014; 5(3):93‐7.
15. 17. Yorgancioğlu A, Polatli M, Aydemi̇R Ö, Yilmaz Demi̇Rci̇ N, Kirkil G, Nayci Atiş S, et al. Reliability and validity of Turkish version of COPD assessment test. Tuberk Toraks 2012;60(4):314-20.
16. 18. Polatli M, Yorgancioglu A, Aydemir O, Demirci NY. Validity and reliability of Turkish version of St. George’s respiratory questionnaire. Tuberk Toraks 2013; 61(2): 81-87.
17. 19. Cimsit C, Bekir M, Karakurt S, Eryuksel E. Ultrasound assessment of diaphragm thickness in COPD. Marmara Med J 2016;29(1):8–13. 20. Özsoy İ, Kahraman BÖ, Acar S, Özalevli S, Akkoçlu A, Savcı S. Comparison of functional exercise capacity in chronic obstructive pulmonary disease individuals with hypertensive and non-hypertensive. JETR 2017;4(1):26–32.
18. 21. García-Sidro P, Naval E, Martinez Rivera C, Bonnin-Vilaplana M, Garcia-Rivero JL, Herrejón A, et al. The CAT (COPD Assessment Test) questionnaire as a predictor of the evolution of severe COPD exacerbations. Respir Med 2015;109(12):1546–52.
19. 22. Lee S, Huang M, Kang J, Lin C, Park M. The COPD assessment test (CAT) assists prediction of COPD exacerbations in high-risk patients. Respir Med 2014;108(4):600–8.
20. 23. Miravitlles M, García-Sidro P, Fernández-Nistal A, Buendía MJ, Espinosa de los Monteros MJ, Molina J. Course of COPD assessment test (CAT) and clinical COPD questionnaire (CCQ) scores during recovery from exacerbations of chronic obstructive pulmonary disease. Health Qual Life Outcomes 2013;29;11:147.
21. 24. Yıldırım B, Özkahraman Ş, Ersoy S. Yaşlılıkta görülen fizyolojik değişiklikler ve hemşirelik bakımı. Düzce Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi. 2012;2(2):19–23.
22. 25. Gülhan M. Geriatrik Olgu Tanımı ve Epidemiyolojisi; Akciğer Sorunlarına Genel Bakış. Turkiye Klin Pulm Med 2017;10(3):141–7.
23. 26. Tel Aydın H , Tok Yıldız F , Karagözoğlu Ş, Özden D . Hastaların bakış açısıyla kronik obstrüktif akciğer hastalığı ile yaşamak: fenomenolojik çalışma. Florence Nightingale Journal of Nursing 2013; 20(3): 183-177. 27.Kara M, Mirici A. KOAH Öz-Etkililik Ölçeği Türkçe Formu'nun Geçerlilik ve Güvenirliği. AUTD; 34(3):61-6.
24. 28. Sørheim IC, Johannessen A, Gulsvik A, Bakke PS, Silverman EK, DeMeo DL. Gender differences in COPD: Are women more susceptible to smoking effects than men? Thorax 2010;65(6):480–5.
25. 29. Gunen H, Yilmaz M, Aktas O, Ergun P, Ortakoylu MG, Demir A, et al. Categorization of COPD patients in Turkey via GOLD 2013 strategy document: ALPHABET study. Int J Chron Obstruct Pulmon Dis. 2015;13;10:2485-94.
26. 30. Ataseve A, Ertürk E. KOAH’da Yaşam Kalitesinin Değerlendirilmesi. Tüberküloz ve Toraks Dergisi 2003;51(4):446–55.
27. 31. Singh G, Zhang W, Kuo YF, Sharma G. Association of psychological disorders with 30-day readmission rates in patients with COPD. Chest 2016;1;149(4):905–15.
28. 32. Andreassen H, Vestbo J. Chronic obstructive pulmonary disease as a systemic disease: an epidemiological perspective. Eur Respir J 2003; 22:2S–4S.
29. 33. Agusti AGN. Systemic effects of chronic obstructive pulmonary disease. Proc Am Thorac Soc 2005;2:367–370.
30. 34. Machado MC, Krishnan JA, Buist SA, Bilderback AL, Fazolo GP, Santarosa MG, Queiroga F J, Vollmer WM. Sex differences in survival of oxygen-dependent patients with chronic obstructive pulmonary disease. Am J Respir Crit Care Med 2006;174(5):524-9.
31. 35. Sin DD, Man SF. Chronic obstructive pulmonary disease as a risk factor for cardiovascular morbidity and mortality. Proc Am Thorac Soc 2005; 2:8–11.
32. 36. Rennard SI. Kronik obstrüktif akciğer hastalığı ve kardiyovasküler hastalığı olan hastalara klinik yaklaşım. Proc Am Thorac Soc 2005; 2: 94 -100.
33. 37. Düzenli H, Doğan Ö, Berk S, Özşahin SL, Akkurt İ. Kronik solunum yetmezliği olan olgularda uzun süreli oksijen tedavisinin yaşam süresi üzerine etkisi. Tuberküloz ve Toraks 2008;56(2): 179-186.
34. 38. Ahmadi Z, Sundh J, Bornefalk-Hermansson A, Ekström M. Long-Term oxygen therapy 24 vs 15 h/day and mortality in chronic obstructive pulmonary disease. PLOS ONE 2016;11(9):1-11.
35. 39. Pavlov N Haynes AG, Stucki A, Jüni P. and Ott, SR. Long-term oxygen therapy in COPD patients: population-based cohort study on mortality. Int J Chron Obstruct Pulmon Dis 2018;13:979-988.
36. 40. Güell Rous, MR. Long-term oxygen therapy: Are we prescribing appropriately? Int J Chron Obstruct Pulmon Dis 2008;3(2):231-7.