Türkiye’de Kariyer Planlama ve Geliştirmeye Dayalı Hemşirelik Araştırmalarının İncelenmesi

Öz

Kariyer planlama, kariyer yönetimi ve kariyer geliştirme uygulamaları gerek bireysel gerekse örgütsel düzeyde mevcut durumu daha iyiye götürme amaçlı bir yöntem olarak kullanılabilmektedir. Kurumlarda üretken, kaliteli, verimli, bağlılık düzeyi ve motivasyonu yüksek çalışana ulaşma açısından da çoğu zaman ihtiyaç olabilmektedir. Bu tür çalışanlara özellikle hemşirelere en çok ihtiyaç duyabilecek kurumlar hastanelerdir. Bu derleme hemşirelikte kariyer planlama ve geliştirme sistemlerine karşın tutumun belirlenmesi ve hemşirelikte yapılan kariyer planlama ve geliştirme çalışmalarının incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Bu derleme makale Türkiye’ deki mevcut durumu araştırmak adına son 15 yılda hemşirelik ve kariyer alanında yapılan araştırma ve tezlerin incelenmesiyle oluşturulmuştur. Mevcut çalışmalara kariyer, kariyer planlama, kariyer geliştirme, kariyer yönetimi ve hemşirelik anahtar kelimeleriyle, DergiPark, journalegent.com, researchgate.net veri tabanları aracılığıyla dergilere ve YÖK ulusal tez merkezi taranarak tezlere ulaşılmıştır. Literatür taraması sonuçlarına göre kurumlarda kariyer planlama ve geliştirmeye dair yeterli uygulamaların olmadığı ve yapılan uygulamalar ve eğitimlerden de hemşirelerin haberdar olmadıkları, ancak imkân tanınırsa hemşirelerin kariyer planlamaya oldukça olumlu yaklaştıkları sonucu çıkarılabilmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Kariyer
• Kariyer planlama
• Kariyer geliştirme
• Kariyer yönetimi
• Hemşirelik

Investigation of Nursing Research in Turkey Based on Career Planning and Development

Öz

Career planning, career management and career development practices can be used as a method to improve the current situation both on an individual and organizational level. In institutions, it is often needed in terms of reaching productive, high quality, efficient, high level of loyalty and motivated employees. The institutions that may need such employees, especially nurses, are the hospitals. This review was made to determine the attitude towards nursing career planning and development systems and to examine the career planning and development studies in hospitals. This review article in Turkey was established by examination of theses and research done in the last 15 years in order to investigate the current status of nursing and career fields. Current studies include the keywords of career, career planning, career development, career management and nursing, journals and theses have been reached by browsing the YÖK national thesis center through databases of DergiPark, journalegent.com, researchgate. net. According to the results of the literature review, it can be concluded that there are not enough practices regarding career planning and development in the institutions and that the nurses are not aware of the practices and trainings, but that nurses approach the career planning very positively if possible.

Anahtar Kelimeler

• Career
• Career planning
• Career development
• Career management
• Nursing

Kaynakça

1. 1. Çavmak D, Atalay E, Söyler S. Hemşirelikte Kariyer Sorunları: Bir Ölçek Geliştirme Çalışması. İşletme Araştırmaları Dergisi. 2019: 1897-1910.
2. 2. Atay Ş. Kariyer Yönetiminin Örgütsel Bağlılığa Etkisi (Yüksek Lisans Tezi). Afyon Kocatepe Üniversitesi, Afyon. 2006.
3. 3. Yurtseven S. Örgütsel Kariyer Yönetimi Ve Örgütsel Bağlılık İlişkisi: Bankacılık Sektöründe Bir Araştırma (Yüksek Lisans Tezi). Pamukkale Üniversitesi, Denizli. 2019.
4. 4. Sevinç E, Sabuncu N. Kariyer Planlama ve Geliştirme Uygulamalarına İlişkin Bir Özel Hastanede Çalışan Hemşirelerin Görüşleri. İstanbul Gelişim Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 6.2009: 585-606.
5. 5. Sönmez B. Sağlık Kuruluşlarında Kariyer Planlama ve Geliştirme Uygulamalarına İlişkin Hemşire Yöneticilerinin Görüşlerinin Belirlenmesi (Yüksek Lisans Tezi). İstanbul Üniversitesi, İstanbul. 2007.
6. 6. Mutlu A. Hemşirelerin Kariyer Planlamasına İlişkin Görüşlerinin Belirlenmesi (Yüksek Lisans Tezi) Marmara Üniversitesi, İstanbul. 2010.
7. 7. Kır A, Er AS. Organizasyonlarda Kariyer Planlaması Ve Kariyer Engelleri, Electronic Journal Of Vocational Colleges. 2017; 14-23.
8. 8. Aydın Balta, E. Örgütlerde Kariyer Yönetimi, Kariyer Planlaması, Kariyer Geliştirmesi Ve Bir Kariyer Geliştirme Programı Olarak Koçluk Uygulamaları (Yüksek Lisans Tezi). Pamukkale Üniversitesi, Denizli. 2007.

9. 9. Mucur M. Kariyer Planlaması Ve Kariyer Yaşam Aşamalarının İşyerindeki Etkileri: Bir Çalışma Konusu Türk Vakıf Üniversiteleri (Doktora Tezi). İstanbul Aydın Üniversitesi, İstanbul. 2016.
10. 10. Deniz M. İnsan Kaynaklarının Bir Fonksiyonu Olarak Örgütsel Kariyer Yönetimi Ve Bir Uygulama. Social Sciences. 2007; 2(2):101-119.
11. 11. Alaçam B. Akademisyen Hemşirelerin Kariyer Engelleri (Yüksek Lisans Tezi). Atatürk Üniversitesi, Erzurum. 2014.
12. 12. Ata N. Bilgi Çağında Kariyer Ve Liderlik (Yüksek Lisans Tezi). Selçuk Üniversitesi, Konya. 2006.
13. 13. Öge HS.(2017). İnsan Kaynakları Yönetimi. 9. Baskı. Eğitim Yayınevi. Konya 2017: 297-298.
14. 14. Eryiğit N. Örgütsel Kariyer Planlama Sürecinde İnsan Kaynakları Yönetiminin Etkinliği (Yüksek Lisans Tezi). Selçuk Üniversitesi, Konya. 2007.
15. 15. Aytaç S. Çalışma Yaşamında Kariyer Yönetimi Planlaması Gelişimi Ve Sorunları. 2.Baskı. Ezgi Kitabevi. Bursa. 2005: 139.
16. 16. Burke K, Johnson T, Sites C, Barnsteiner J. Creating an Evidence-Based Progression for Clinical Advancement Programs. AJN The American Journal of Nursing. 2017; 117(5): 22-35.
17. 17. Ekim R, Seren AK. Özel Bir Hastanede Çalışan Hemşirelerin Klinik Basamaklandırma Modelinden Memnuniyet Durumları. Sağlık Bilimleri Üniversitesi Hemşirelik Dergisi. 2019; 1(1): 47-52.
18. 18. Erdoğmuş N. Kariyer Geliştirme Kuram ve Uygulama. 1.Baskı. Nobel Yayın Dağıtım. Ankara. 2003: 17-179.
19. 19. Tatar Baykal Ü, Yalçın B. Kariyer Geliştirme. Hemşirelik Hizmetleri Yönetimi. Editör: Ülkü Tatar Baykal, Emine Ercan Türkmen. Akademi Basın. 1. Baskı. İstanbul 2014:, 478-508.
20. 20. Bektemür G, Demiray S, Ürkmez DÖ. Hemşirelerin Kariyer Planlaması: Bir Eğitim ve Araştırma Hastanesi Örneği. Okmeydanı Tıp Dergisi. 2016; 32(1): 7-13.
21. 21. Karaca Ö. Hemşirelerin Kariyer Gelişimleri Ve Yönetimleri Sırasında Karşılaştıkları Cinsiyetçi Yaklaşımlar: Nitel Bir Çalışma (Yüksek Lisans Tezi). Marmara Üniversitesi, İstanbul. 2019.
22. 22. Özelkan E. Uluslararası Akreditasyon Belgesi Almış Hastanelerde Çalışan Hemşirelerin Kariyer Planlama Ve Geliştirme Uygulamaları Hakkındaki Görüşlerinin Belirlenmesi (Yüksek Lisans Tezi). Marmara Üniversitesi, İstanbul. 2019.
23. 23. Sevinç E. Kariyer Planlama Ve Geliştirme Uygulamalarına İlişkin Özel Hastanede Çalışan Hemşirelerin Görüşleri (Doktora Tezi). Marmara Üniversitesi, İstanbul. 2009.
24. 24. Özçelik M. Yönetici Hemşirelerin Hemşirelere Yönelik Kariyer Planlama Faaliyetlerinin Belirlenmesi (Yüksek Lisans Tezi). Marmara Üniversitesi, İstanbul. 2005.