Metaphoric Perceptions Of Gifted And Talented Students About School Principal

Abstract

In Turkey, the students who are determined as gifted by the measurement, evaluation and diagnosis processes carried out by the Ministry of National Education, after the regular schools where they are formally educated, receive private education in the Science and Art Centers, which are also affiliated to the ministry. These students, who are identified as gifted, learn faster than their peers, are ahead of their peers in creativity, art and leadership, have a special academic ability, the ability to understand abstract ideas, and have a high performance in educational activities. The point of view of these students, who receive a special education and training program individualized according to their abilities in Science and Art Centers, towards the “school principal” in the institutions they study is important. The aim of this research is to reveal the metaphorical perceptions of the students, who were identified as gifted as a result of the evaluation process made by the Ministry of National Education, about the school principals in the institutions where they study. For this purpose, the phenomenology approach, one of the qualitative research methods, was chosen within the scope of the research. The data used in the study were obtained from gifted students through metaphors. The research was carried out in a science and art center in Antalya in the 2021-2022 academic year. The study was carried out with gifted students studying at the 5th and 6th grades. In the study, “School Principal is like/similar to ………….. to gifted students. Because……………” forms with spaces are presented. All the data obtained were evaluated with the content analysis method and the metaphorical perceptions of the students were determined. Gifted students produced 60 metaphors for the concept of "school principal". 93.34% of these metaphors were positive.

Keywords

• Gifted individuals
• Metaphorical perception
• School principal
• School principal
• Gifted students

Özel Yetenekli Öğrencilerin Okul Müdürü Kavramına Yönelik Metaforik Algıları

Öz

Türkiye’de Millî Eğitim Bakanlığı tarafından gerçekleştirilen ölçme, değerlendirme ve tanılama işlemleri ile özel yetenekli olarak belirlenen öğrenciler, örgün olarak eğitim-öğretim gördükleri normal okullarından sonra, yine bakanlığa bağlı olan Bilim ve Sanat Merkezlerinde özel olarak öğrenim görmektedirler. Özel yetenekli olarak tanılanmış olan bu öğrenciler, yaşıtlarından daha hızlı öğrenmekte, yaratıcılık, sanat ve liderlik alanlarında akranlarından daha ileride yer almakta, özel bir akademik yeteneğe, soyut fikirleri anlama becerisine sahip olan ve eğitim öğretim faaliyetleri içerisinde yüksek bir performansa sahip olan bireylerdir. Bilim ve Sanat Merkezlerinde yeteneklerine göre bireyselleştirilmiş özel bir eğitim ve öğretim programı görmekte olan bu öğrencilerin, öğrenim gördükleri kurumlardaki “okul müdürü”ne bakış açıları önem arz etmektedir. Çünkü bu bireyler sahip oldukları yetenekler açısından akranlarından çok ilerde yer almaktadır. Bu araştırmanın amacı, Millî Eğitim Bakanlığı tarafından yapılan değerlendirme işlemleri sonucunda özel yetenekli olarak tanılanmış olan öğrencilerin, eğitim-öğrenim gördükleri kurumlardaki okul müdürleri hakkındaki metaforik algılarını ortaya çıkarmaktır. Bu amaçla, araştırma kapsamında nitel araştırma yöntemlerinden olgu bilim yaklaşımı seçilmiştir. Çalışmada kullanılan veriler, özel yetenekli öğrencilerden metaforlar aracılığı ile elde edilmiştir. Araştırma 2021-2022 eğitim-öğretim yılı içerisinde, Antalya ilinde bir bilim ve sanat merkezinde uygulanmıştır. Çalışma 5. ve 6. sınıf düzeyinde öğrenim gören özel yetenekli öğrenciler ile gerçekleştirilmiştir. Çalışmada özel yetenekli öğrencilere “Okul Müdürü…….. gibidir/benzer. Çünkü……” şeklinde boşlukların yer aldığı formlar sunulmuştur. Özel yetenekli öğrencilerden gelen cevaplar doğrultusunda elde edilen tüm veriler, içerik analizi yöntemi ile değerlendirilmiş ve özel yetenekli bireylerin okul müdürüne ilişkin metaforik algıları belirlenmiştir. Özel yetenekli öğrenciler “okul müdürü” kavramına yönelik olarak 60 adet metafor üretmişlerdir. Bu metaforların %93,34’ü olumlu olmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Metaforik algı
• Okul müdürü
• Bilim ve Sanat Merkezleri
• Özel yetenekli öğrenciler

Kaynakça

1. Aslan, O. & Bilgili, A. & Kaya, V. (2018). Liselerde okuyan öğrencilerin okul müdürüne ilişkin metaforik algıları. Bilim Armonisi. 1, (1), s. 11-17. https://dergipark.org.tr/tr/pub/bilar/issue/41115/500255 adresinden 15/01/2022 tarihinde erişilmiştir.
2. Ayverdi İ. (2011). Misalli büyük türkçe sözlük. Kubbealtı Neşriyat.
3. Baltacı, A. (2017). Nitel veri analizinde miles-huberman modeli. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 3(1), 1-15. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/318527 adresinden 10/01/2022 tarihinde erişilmiştir.
4. Doğan, Ü. (2021). Bilim sanat merkezlerine devam eden özel yetenekli öğrencilerin müdür kavramına ilişkin metaforik algıları. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi. (39), 104-116. http://dx.doi.org/10.14582/DUZGEF.2021.169
5. Duran, A. & Cemaloğlu, N. (2020). Başarılı okul müdürü kimliği üzerine fenomenolojik bir analiz: Alandan sesler. Necmettin Erbakan Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi. 2(1), 12-39. https://dergipark.org.tr/tr/pub/neueefd/issue/52094/731243 adresinden 16/01/2022 tarihinde erişilmiştir.
6. Güneş, A. (2018). Türkiye’de bilim sanat merkezleri. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi. 5, (6), 185-193. https://dergipark.org.tr/tr/pub/asead/issue/41000/494946 adresinden 10/01/2022 tarihinde erişilmiştir. Güneş, C. & Tezcan, R. (2019). Metafor nedir, ne değildir? B. Kılcan (Ed.), Metafor ve eğitimde metaforik çalışmalar için bir uygulama rehberi. (4. Baskı, ss. 1-14) Pegem Akademi.
7. Kaya, M. & Koca, İ. (2020). Okul müdürü kavramına ilişkin metafor araştırmalarının incelenmesi: bir meta–sentez çalışması. Alanyazın Eleştirel İnceleme Dergisi, Eğitim Bilimleri. 1(1), 23-38. http://dx.doi.org/10.22596/cresjournal.0101.23.38
8. Köksal, M. S. (2006). Kavram öğretimi ve çoklu zekâ teorisi. Kastamonu Eğitim Dergisi. 14(2), 473-480. https://dergipark.org.tr/tr/pub/kefdergi/issue/49104/626623 adresinden 15/12/2021 tarihinde erişilmiştir.

9. Millî Eğitim Bakanlığı Bilim ve Sanat Merkezleri Yönergesi (2019). MEB Tebliğler Dergisi. 82(2747). Aralık 2019.
10. Millî Eğitim Bakanlığı Özel Yetenekli Bireylerin Eğitimi Strateji ve Uygulama Kılavuzu (2013). https://orgm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2013_11/25034903_zelyeteneklibireylerineitimistratejiveuygulamaklavuzu.pdf adresinden 15/01/2022 tarihinde erişilmiştir.
11. Onat Kocabıyık, O. (2015). Olgu bilim ve gömülü kuram: bazı özellikler açısından karşılaştırma. Trakya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. 6(1), 55-66. https://dergipark.org.tr/tr/pub/trkefd/issue/21483/230242 adresinden 10/01/2022 tarihinde erişilmiştir.
12. Şahin, D. & Tüzel, E. (2014). İlköğretim birinci kademe öğrencilerinin okul yöneticilerine ilişkin metaforları. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. (17), 355-396. https://dergipark.org.tr/tr/pub/adyusbd/issue/1404/16608 adresinden 30/04/2022 tarihinde erişilmiştir.
13. Turhan, M. & Yaraş, Z. (2013). Öğretmen ve öğrencilerin öğretmen, disiplin, müdür, sınıf kuralları, ödül ve ceza kavramlarına ilişkin metafor algıları. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 23, (1), 129-145. https://dergipark.org.tr/tr/pub/firatsbed/issue/45177/565617 adresinden 16/01/2022 tarihinde erişilmiştir.
14. Türk Dil Kurumu Sözlüğü, www.sozluk.gov.tr, Erişim Tarihi: 15.01.2022
15. Yalçın, M. (2011). İlköğretim okullarında okul müdürüne ilişkin metaforik algılar. TC Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Bilimsel Araştırma Projeleri Komisyonu Sonuç Raporu. Proje No:2010/29.
16. Yıldırım, N. & Uğur, M. (2011). Öğrencilerin algısından okul müdürü imgelerinin karikatürize ifadeleri. Kastamonu Eğitim Dergisi. 19, (2), 409-426. https://dergipark.org.tr/tr/pub/kefdergi/issue/49052/625755 adresinden 10/01/2022 tarihinde erişilmiştir.