Van Gölü Havzasında Şekerpancarı Üretimi Üzerine Bir Araştırma

Öz

Bu araştırma Van Gölü havzasında şekerpancarı üretim durumu ve üretim potansiyelinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Şeker pancarı üreten işletmelerin seçiminde tabakalı örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Bu çalışmada, 117 şekerpancarı üreten işletmeden toplanan veriler kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre; şekerpancarı yetiştiren işletmelerde ortalama kişi sayısı 8.47 ve müteşebbislerin eğitim süresi 7.46 yıldır. Üreticiler bölgede ortalama 24.35 yıldan beri şekerpancarı yetiştirmektedirler. Araştırma kapsamında görüşülen işletmelerin ortalama şekerpancarı ekim alanı 30.14 dekar olarak tespit edilmiştir. Bu değer 1. Grup işletmelerde 9.12 da, 2. Grup işletmelerde 28.52 da ve 3. Grup işletmelerde 70.95 da olarak tespit edilmiştir. İşletmelerin şekerpancarı ekimi yaptıkları arazinin % 74.45’i mülk arazidir. Şekerpancarı üretiminde dekara ortalama verimin 4.301 kg olduğu saptanmıştır. Araştırmada işletmelere ait genel bilgiler ile şekerpancarı üretimine ait teknik ve ekonomik bilgiler verilmiştir. Üreticilerin şekerpancarı tohumu ve kullanımı ile ilgili bilgileri azdır. Çünkü şekerpancarı tohumunu şeker şirketi temin etmekte ve ekimini yapmaktadır

Anahtar Kelimeler

• Şekerpancarı üretimi, Van Gölü havzası

A Research on Sugar beet Production in Van Lake Basin

Öz

This study was conducted to determine potential and sugar beet production state in Van Lake Basin.

In selection of district to be studied, strafed sampling method was used taking into sugar beet production area. The

data used in the study were collected from 117 farms. According to the results obtained in the research: average

number of people on the sugar beet farms are 8.47 and average education period was 7.46 year. Their average sugar

beet production experience was 24.35 year. The average size of all farms groups was 30.14 decare. The average

size of the farm was 9.12 decare in first group, 28.52 decare in the second group and 70.95 decare in the third group.

The owned land covered the 74.45% of the total land. It has been found that the average productivity in the sugar

beet is 4.301 kg per decare. The research initially covers the general information about farms and technical and

economic information concerning sugar beet production. The producers have very little knowledge in keeping and

using sugar beet seeds. However, sugar firm provides the seeds and the planting of seeds is being done by this firm.

Anahtar Kelimeler

• Sugar beet production,Van Lake Basin

Kaynakça

1. Acar, İ., 2001. Mandıra İşleten Dönerdere Tarımsal Kalkınma Ko- operatifi İle Üyelerinin Ekonomik Yapısı ve Kooperatif Or- tak İlişkileri. Y.Y.Ü Fen Bilimleri Enstitüsü, Tarım Ekonomisi Anabilim Dalı (basılmamış Yüksek Lisans Tezi), Van.
2. Açıl, F., Demirci, R., 1984, Tarım Ekonomisi, Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayınları No: 880, Ders Kitabı No: 245, An- kara, 372 s.
3. Anonim, 2006a. Van İli 2005 Yılı Tarım Master Planı.
4. Anonim, 2006b. Bitlis İli 2005 Yılı Tarım Master Planı.
5. Anonim, 2009. Karlı Fabrikaların Özelleştirilmesi Halinde Yaşana- bilecek Olumsuz Gelişmeler, EK 5. Şeker-İş Sendikası Genel Merkezi, Ankara.
6. Dedeoğlu, M., 2005. Emek Tarımsal Kalkınma Kooperatifine Ortak İşletmelerin Ekonomik Analizi. Y.Y.Ü Fen Bilimleri Enstitü- sü, Tarım Ekonomisi Anabilim Dalı (basılmamış Yüksek Li- sans Tezi), Van.
7. İnan, İ. H., 1994. Tarım Ekonomisi, Hasad Yayıncılık (Genişletilmiş Üçüncü Baskı) İstanbul, 264 s.
8. Koç, B., 1997. Van İli Gevaş İlçesinde Seçilmiş Bazı Şekerpanca- rı İşletmelerinin Ekonomik Analizi. Y.Y.Ü Fen Bilimleri Ens- titüsü, Tarım Ekonomisi Anabilim Dalı (basılmamış Yüksek Lisans Tezi), Van.

9. Ünver, 1983. Türkiye Suları. Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayınları: 882. Ders Kitabı: 247. s: 391. Ankara Üniversite- si Basımevi, Ankara.
10. Rehber, E., Çetin, B., 1998. Tarım Ekonomisi. Uludağ Üniversitesi Güçlendirme Vakfı Yayın No: 134. VİPAŞ A.Ş. Yayın No: 10, Uludağ Üniversitesi Güçlendirme Vakfı, Bursa, 318 s.
11. Şahin, K., 2003. Ahlat İlçesinde Patatesin Pazarlama Yapısı Üzerine Bir araştırma. YYÜ. Ziraat Fakültesi Dergisi, 13(2): 119-125.
12. Şahin, K., 2007. Van İli Gürpınar İlçesi Süt Sığırcılığı İşletmelerinin Yapısı ve Sorunları. Türkiye Süt Sığırcılığı Kurultayı. 25-26 Ekim 2007, 320-325. İzmir.
13. Şahin, K.,Yılmaz, İ. H., 2008. Van İli Gürpınar İlçesinde Yem Bitki- leri Üretimi ve Sorunları Üzerine Bir Araştırma. Ankara Üni- versitesi, Ziraat Fakültesi, Tarım Bilimleri Dergisi, 14 (1): 16-21.
14. Şahin, K.,Terin, M., 2009. Van İlinin Sosyo-Ekonomik Özellikleri Farklı İki Köyündeki Kadınların Tarımsal Faaliyetlere Katılı- mı Ve Tarımsal Yayıma İlişkin Görüşleri. Akdeniz Üniversite- si, Ziraat Fakültesi Dergisi, 22(1): 39-49.
15. Tunçtürk, M., Şahin, K., Eryiğit, T., 2007. Van İli Erciş İlçesinde Patates Yetiştiriciliğinin Durumu Üzerine Bir Araştırma. Sel- çuk Üniversitesi, Ziraat Fakültesi Dergisi, 21(42): 49-54.
16. Turan, A.N., 2000. Adilcevaz Aygır Gölü Yağmurlama Sulama Pro- jesi Kapsamında Faaliyette Bulunan Tarım İşletmelerinin Ekonomik Analizi. YYÜ. Fen Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans, Tezi Van.
17. Yamane, T., 1967. Elementary Sampling Theory Prentice Inc. Eng- lewood Cliffs. N.S., USA.
18. Yıldırım, İ., 1990. Van İli Merkez İlçesinde Seçilmiş Bir Grup Şeker Pancarı Yetiştiriciliği Yapan İşletmelerin Yapısal Özellikleri, Faaliyet Sonuçları, Sorunları ve Çözüm Önerileri Üzerine Bir Araştırma. Yüksek Lisans Tezi. Ege Üniversitesi, Fen Bilimle- ri Enstitüsü, Tarım Ekonomisi Anabilim Dalı, Bornova-İzmir.