EN
TR
Zararlılarla Mücadelede Birlik İçi Avcılığın Parazitoitler Üzerine Etkisi
Öz
Birlik içi avcılık (Intraguild predation, IGP), kısaca bir doğal düşmanın diğeri tarafından tüketilmesi olarak tanımlanır ve zararlılarla mücadeleyi olumsuz yönde etkileyebilecek yaygın bir olgudur. Biyolojik mücadele uygulamalarında parazitoitler zararlı böceklerin önemli doğal düşmanları arasında yer almaktadır ve genellikle IGP'den olumsuz yönde etkilenmektedirler. Zararlı böcek popülasyonlarının baskılanmasını engelleyen parazitoit ve birlik içi avcılık interaksiyonunda matematiksel modeller geliştirmek mümkündür. Genellikle, bir birlik içi avcının, parazitoitler üzerindeki IGP oranı, zararlı böcek üzerindeki avcılık oranından yüksek olduğu durumlarda zararlı böcek mücadelesini engellediği araştırıcılar tarafından saptanmıştır. Birlik içi avcıların doğrudan parazitoit erginlerine saldırdığı veya parazitlenmemiş konukçulara göre parazitlenmiş konukçuları tercih ettiği örneklerde, bu durumun zararlı böceklerin baskılanmasını engellendiği gözlenebilmektedir. Ancak parazitoitlerin farklı savunma reaksiyonları sayesinde birlik içi avcılığın etkisi en düşük düzeye inmektedir. Birlik içi avcılığın zararlıların mücadelesi üzerindeki olumsuz etkileri parazitoit ve predatör davranışlarının daha iyi anlaşılmasıyla çözüme kavuşacaktır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Altieri, M. A. (1991). Classical biological control and social equity. Bulletin of Entomological Research, 81: 365–369.
- Arim, M., & Marquet, P. A. (2004). Intraguild predation: A widespread interaction related to species biology. Ecology Letters, 7, 557–564. doi: 10.1111/j.1461-0248.2004.00613.x.
- Borer, E. T., Murdoch, W. W., & Swarbrick, S. L. (2004). Parasitoid coexistence: linking spatial field patterns with mechanism. Ecology, 85, 667–78. https://doi.org/10.1890/02-0566.
- Briggs, C. J., & Borer, E. T. (2005). Why short-term experiments may not allow long-term predictions about intraguild predation. Ecological Applications, 15, 1111–17. https://doi.org/10.1890/04-1776.
- Brodeur, J., & McNeil, J. N. (1989). Seasonal microhabitat selection by an endoparasitoid through adaptive modification of host behavior. Science, 244: 226–8. DOI: 10.1126/science.244.4901.226.
- Brodeur, J., & McNeil, J. N. (1992). Host behavior modification by the endoparasitoid Aphidius nigripes: a strategy to reduce hyperparasitism. Ecological Entomology, 17, 97–104. DOI:10.1111/j.1365-2311.1992.tb01164.x.
- Brodeur, J., & Vet, L. E. M. (1994). Usurpation of host behavior by a parasitic wasp. Animal Behavior, 48, 187–92. https://doi.org/10.1006/anbe.1994.1225.
- Brodeur, J., & Rosenheim, J. A. (2000). Intraguild interactions in aphid parasitoids. Entomologia Experimentalis et Applicata, 97, 93–108. https://doi.org/10.1046/j.1570-7458.2000.00720.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Ziraat Mühendisliği
Bölüm
Derleme
Erken Görünüm Tarihi
29 Ağustos 2023
Yayımlanma Tarihi
1 Eylül 2023
Gönderilme Tarihi
31 Ocak 2023
Kabul Tarihi
28 Mayıs 2023
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2023 Cilt: 13 Sayı: 3
APA
Kandil, C., & Tunca, H. (2023). Zararlılarla Mücadelede Birlik İçi Avcılığın Parazitoitler Üzerine Etkisi. Journal of the Institute of Science and Technology, 13(3), 1528-1536. https://doi.org/10.21597/jist.1245288
AMA
1.Kandil C, Tunca H. Zararlılarla Mücadelede Birlik İçi Avcılığın Parazitoitler Üzerine Etkisi. Iğdır Üniv. Fen Bil Enst. Der. 2023;13(3):1528-1536. doi:10.21597/jist.1245288
Chicago
Kandil, Cansu, ve Hilal Tunca. 2023. “Zararlılarla Mücadelede Birlik İçi Avcılığın Parazitoitler Üzerine Etkisi”. Journal of the Institute of Science and Technology 13 (3): 1528-36. https://doi.org/10.21597/jist.1245288.
EndNote
Kandil C, Tunca H (01 Eylül 2023) Zararlılarla Mücadelede Birlik İçi Avcılığın Parazitoitler Üzerine Etkisi. Journal of the Institute of Science and Technology 13 3 1528–1536.
IEEE
[1]C. Kandil ve H. Tunca, “Zararlılarla Mücadelede Birlik İçi Avcılığın Parazitoitler Üzerine Etkisi”, Iğdır Üniv. Fen Bil Enst. Der., c. 13, sy 3, ss. 1528–1536, Eyl. 2023, doi: 10.21597/jist.1245288.
ISNAD
Kandil, Cansu - Tunca, Hilal. “Zararlılarla Mücadelede Birlik İçi Avcılığın Parazitoitler Üzerine Etkisi”. Journal of the Institute of Science and Technology 13/3 (01 Eylül 2023): 1528-1536. https://doi.org/10.21597/jist.1245288.
JAMA
1.Kandil C, Tunca H. Zararlılarla Mücadelede Birlik İçi Avcılığın Parazitoitler Üzerine Etkisi. Iğdır Üniv. Fen Bil Enst. Der. 2023;13:1528–1536.
MLA
Kandil, Cansu, ve Hilal Tunca. “Zararlılarla Mücadelede Birlik İçi Avcılığın Parazitoitler Üzerine Etkisi”. Journal of the Institute of Science and Technology, c. 13, sy 3, Eylül 2023, ss. 1528-36, doi:10.21597/jist.1245288.
Vancouver
1.Cansu Kandil, Hilal Tunca. Zararlılarla Mücadelede Birlik İçi Avcılığın Parazitoitler Üzerine Etkisi. Iğdır Üniv. Fen Bil Enst. Der. 01 Eylül 2023;13(3):1528-36. doi:10.21597/jist.1245288