Araştırma Makalesi

Siirt İlinin Yağış ve Sıcaklık Değişkenlerinin Trend Analizi

Cilt: 14 Sayı: 4 1 Aralık 2024
PDF İndir
EN TR

Siirt İlinin Yağış ve Sıcaklık Değişkenlerinin Trend Analizi

Öz

Meteorolojik değişkenlerin trend analizi iklim değişikliğinin belirlenmesinde önemlidir. Özellikle yağış, hidrolojik çevrimin önemli bir bileşenidir. Sıcaklık ve yağıştaki değişimler tarımı, canlı ekosistemleri ve su kaynakları yönetimini etkiler. Bu çalışmada, Siirt ilinin 1980-2023 yılları arasında sıcaklık ve yağış değişkenlerinin eğilimlerini belirlemek için İnovatif Trend analizi (ITA), Mann-Kendall, Sen eğimi ve İnovatif Poligon Trend Analiz (IPTA) analizleri yapılarak iklim değişikliği göstergeleri belirlenmiştir. Meteorolojik değişkenler aylık, mevsimsel ve yıllık olarak ayrı ayrı değerlendirilmiştir. Yağış ve sıcaklık değişkenlerinin, Mann-Kendall, ITA, IPTA ve Sen trend analizlerinden elde edilen sonuçları birbirleriyle karşılaştırılmıştır. Yağış bütün trend analizlerinin sonuçlarına göre azalan bir eğim gösterirken, sıcaklık değerlerinde ise artan bir trend tespit edilmiştir. Aylık ve mevsimsel ölçekte daha büyük trend değerleri elde edilmiştir. Mevcut çalışmada elde edilen trend sonuçlarına göre Siirt ilinde kuraklık risk yönetimi ve su kaynakları yönetimine daha fazla dikkat edilmesini göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

TÜBİTAK Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (BİDEB)

Proje Numarası

1919B012320270

Teşekkür

Bu çalışmada kullanılan veri tabanını sağlayan Meteoroloji Genel Müdürlüğü'ne (MGM) teşekkür ederim. Bu çalışma TÜBİTAK Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (BİDEB) tarafından yürütülen 2209-A Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri Destekleme Programı kapsamında desteklenmektedir. Proje numarası 1919B012320270’tir.

Kaynakça

  1. Acar, R. (2024a). A comparison of the performance of different innovative trend assessment approaches for air temperature and precipitation data: an application to Elazığ Province (Turkey). Journal of Water and Climate Change, 15(3). https://doi.org/10.2166/wcc.2024.685
  2. Acar, R. (2024b). Evaluation of Susurluk Basin Flows Using Trend Analysis Methods. Firat University Journal of Experimental and Computational Engineering, 3(1), 65–74. https://doi.org/10.62520/fujece.1421090
  3. Achite, M., Ceribasi, G., Ceyhunlu, A. I., Wałęga, A., & Caloiero, T. (2021a). The innovative polygon trend analysis (IPTA) as a simple qualitative method to detect changes in environment—example detecting trends of the total monthly precipitation in semiarid area. Sustainability (Switzerland), 13(22). https://doi.org/10.3390/su132212674
  4. Achite, M., Ceribasi, G., Ceyhunlu, A. I., Wałęga, A., & Caloiero, T. (2021b). The innovative polygon trend analysis (IPTA) as a simple qualitative method to detect changes in environment—example detecting trends of the total monthly precipitation in semiarid area. Sustainability, 13(22), 12674.
  5. Aditya, F., Gusmayanti, E., & Sudrajat, J. (2021). Rainfall trend analysis using Mann-Kendall and Sen’s slope estimator test in West Kalimantan. IOP Conference Series: Earth and Environmental Science, 893(1), 12006.
  6. Avsaroglu, Y., & Gumus, V. (2022). Assessment of hydrological drought return periods with bivariate copulas in the Tigris river basin, Turkey. Meteorology and Atmospheric Physics, 134(6), 1–15. https://doi.org/10.1007/s00703-022-00933-2
  7. Caloiero, T., Coscarelli, R., & Ferrari, E. (2018). Application of the innovative trend analysis method for the trend analysis of rainfall anomalies in southern Italy. Water Resources Management, 32, 4971–4983.
  8. Ceribasi, G., Ceyhunlu, A. I., & Ahmed, N. (2021). Analysis of temperature data by using innovative polygon trend analysis and trend polygon star concept methods: a case study for Susurluk Basin, Turkey. Acta Geophysica, 69, 1949–1961.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Çevre Mühendisliği (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

1 Aralık 2024

Gönderilme Tarihi

8 Mayıs 2024

Kabul Tarihi

19 Eylül 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 14 Sayı: 4

Kaynak Göster

APA
Kaya, K., Alkanjo, S., Kartal, V., Yavuz, V. S., & Arıman, S. (2024). Siirt İlinin Yağış ve Sıcaklık Değişkenlerinin Trend Analizi. Journal of the Institute of Science and Technology, 14(4), 1489-1511. https://doi.org/10.21597/jist.1480483
AMA
1.Kaya K, Alkanjo S, Kartal V, Yavuz VS, Arıman S. Siirt İlinin Yağış ve Sıcaklık Değişkenlerinin Trend Analizi. Iğdır Üniv. Fen Bil Enst. Der. 2024;14(4):1489-1511. doi:10.21597/jist.1480483
Chicago
Kaya, Kübra, Safa Alkanjo, Veysi Kartal, Veysel Süleyman Yavuz, ve Sema Arıman. 2024. “Siirt İlinin Yağış ve Sıcaklık Değişkenlerinin Trend Analizi”. Journal of the Institute of Science and Technology 14 (4): 1489-1511. https://doi.org/10.21597/jist.1480483.
EndNote
Kaya K, Alkanjo S, Kartal V, Yavuz VS, Arıman S (01 Aralık 2024) Siirt İlinin Yağış ve Sıcaklık Değişkenlerinin Trend Analizi. Journal of the Institute of Science and Technology 14 4 1489–1511.
IEEE
[1]K. Kaya, S. Alkanjo, V. Kartal, V. S. Yavuz, ve S. Arıman, “Siirt İlinin Yağış ve Sıcaklık Değişkenlerinin Trend Analizi”, Iğdır Üniv. Fen Bil Enst. Der., c. 14, sy 4, ss. 1489–1511, Ara. 2024, doi: 10.21597/jist.1480483.
ISNAD
Kaya, Kübra - Alkanjo, Safa - Kartal, Veysi - Yavuz, Veysel Süleyman - Arıman, Sema. “Siirt İlinin Yağış ve Sıcaklık Değişkenlerinin Trend Analizi”. Journal of the Institute of Science and Technology 14/4 (01 Aralık 2024): 1489-1511. https://doi.org/10.21597/jist.1480483.
JAMA
1.Kaya K, Alkanjo S, Kartal V, Yavuz VS, Arıman S. Siirt İlinin Yağış ve Sıcaklık Değişkenlerinin Trend Analizi. Iğdır Üniv. Fen Bil Enst. Der. 2024;14:1489–1511.
MLA
Kaya, Kübra, vd. “Siirt İlinin Yağış ve Sıcaklık Değişkenlerinin Trend Analizi”. Journal of the Institute of Science and Technology, c. 14, sy 4, Aralık 2024, ss. 1489-11, doi:10.21597/jist.1480483.
Vancouver
1.Kübra Kaya, Safa Alkanjo, Veysi Kartal, Veysel Süleyman Yavuz, Sema Arıman. Siirt İlinin Yağış ve Sıcaklık Değişkenlerinin Trend Analizi. Iğdır Üniv. Fen Bil Enst. Der. 01 Aralık 2024;14(4):1489-511. doi:10.21597/jist.1480483

Cited By