Araştırma Makalesi

Makine Öğrenimi ve Derin Öğrenme Metotları Kullanılarak Hurma Meyvesi Türü Tespiti

Cilt: 15 Sayı: 2 1 Haziran 2025
PDF İndir
TR EN

Makine Öğrenimi ve Derin Öğrenme Metotları Kullanılarak Hurma Meyvesi Türü Tespiti

Öz

Meyve ve sebze görüntülerinin analizi endüstriyel tarımda tanımlama ve sınıflandırma süreçlerinde önemli bir rol oynamaktadır. Hızla artan insan nüfusu ve bu doğrultuda yükselen tüketim miktarı analiz ve sınıflandırma işlemlerini otomatikleştirmeyi mecbur kılmaktadır. Geleneksel olarak uzmanlar tarafından yapılan görsel inceleme ve yorumlama yöntemleriyle gerçekleştirilen bu analiz süreci zaman alıcı ve öznel olabilir. Ancak son yıllarda derin öğrenme tekniklerinin gelişimi meyve ve sebze görüntülerinin otomatik analizinde büyük bir potansiyel sunmaktadır. Bu çalışmada klasik makine öğrenimi ve derin öğrenme modellerinin hurma meyvesinin türlerine ayrılması için nasıl kullanılabileceği incelenmektedir. Lojistik Regresyon, GaussianNB, KNN, SVM ve Random Forest gibi yaygın olarak kullanılan makine öğrenimi modelleri ile Evrişimli Sinir Ağları (ESA) temeline dayanan CNN, RNN ve ANN gibi derin öğrenme modelleri kullanılarak, hurma meyvesine ait görüntü tabanlı olmayıp morfolojik özelliklerden oluşan sayısal bir veri seti üzerinde eğitimler ve testler yapılmıştır. Ayrıca deneysel bir çalışma gerçekleştirilerek bu farklı makine öğrenimi ve derin öğrenme modellerinin performansı karşılaştırılmıştır. Yapılan testlere göre en yüksek %92.44 doğruluk oranı RNN modeli ile elde edilmiştir. Sonuç olarak makine öğrenimi ve derin öğrenme tabanlı modellerin meyve görüntülerinin analizi alanında önemli bir potansiyele sahip olduğu görülmektedir. Bu teknikler sınıflandırma aşamasında yüksek doğruluk ile süreçlere hız kazandırarak endüstriyel tarımın gelişimine katkı sağlayabilir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Abdullah, S. K., Lorca, L., & Jansson, H. (2010). Diseases of date palms (Phoenix dactylifera L.). Basrah Journal for Date Palm Researches, 9(2), 1-44.
  2. Allbed, A., Kumar, L., & Shabani, F. (2017). Climate change impacts on date palm cultivation in Saudi Arabia. The Journal of Agricultural Science, 155(8), 1203-1218.
  3. Alsirhani, A., Siddiqi, M. H., Mostafa, A. M., Ezz, M., & Mahmoud, A. A. (2023). A novel classification model of date fruit dataset using deep transfer learning. Electronics, 12(3), 665.
  4. Amaya-Tejera, N., Gamarra, M., Vélez, J. I., & Zurek, E. (2024). A distance-based kernel for classification via Support Vector Machines. Frontiers in Artificial Intelligence, 7, 1287875.
  5. Bargoti, S., & Underwood, J. (2017, May). Deep fruit detection in orchards. In 2017 IEEE international conference on robotics and automation (ICRA) (pp. 3626-3633). IEEE.
  6. Bishop, C. M. (2006). Pattern recognition and machine learning. Springer google schola, 2, 645-678.
  7. Bozkurt, F. (2022). A comparative study on classifying human activities using classical machine and deep learning methods. Arabian Journal for Science and Engineering, 47(2), 1507-1521.
  8. Burges, C. J. (1998). A tutorial on support vector machines for pattern recognition. Data mining and knowledge discovery, 2(2), 121-167.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Yazılım Mühendisliği (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

24 Mayıs 2025

Yayımlanma Tarihi

1 Haziran 2025

Gönderilme Tarihi

22 Eylül 2024

Kabul Tarihi

4 Şubat 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 15 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Aydın, T., Bozkurt, F., & Karademir, R. M. (2025). Makine Öğrenimi ve Derin Öğrenme Metotları Kullanılarak Hurma Meyvesi Türü Tespiti. Journal of the Institute of Science and Technology, 15(2), 382-395. https://doi.org/10.21597/jist.1554150
AMA
1.Aydın T, Bozkurt F, Karademir RM. Makine Öğrenimi ve Derin Öğrenme Metotları Kullanılarak Hurma Meyvesi Türü Tespiti. Iğdır Üniv. Fen Bil Enst. Der. 2025;15(2):382-395. doi:10.21597/jist.1554150
Chicago
Aydın, Tolga, Ferhat Bozkurt, ve Rüstem Muhammed Karademir. 2025. “Makine Öğrenimi ve Derin Öğrenme Metotları Kullanılarak Hurma Meyvesi Türü Tespiti”. Journal of the Institute of Science and Technology 15 (2): 382-95. https://doi.org/10.21597/jist.1554150.
EndNote
Aydın T, Bozkurt F, Karademir RM (01 Haziran 2025) Makine Öğrenimi ve Derin Öğrenme Metotları Kullanılarak Hurma Meyvesi Türü Tespiti. Journal of the Institute of Science and Technology 15 2 382–395.
IEEE
[1]T. Aydın, F. Bozkurt, ve R. M. Karademir, “Makine Öğrenimi ve Derin Öğrenme Metotları Kullanılarak Hurma Meyvesi Türü Tespiti”, Iğdır Üniv. Fen Bil Enst. Der., c. 15, sy 2, ss. 382–395, Haz. 2025, doi: 10.21597/jist.1554150.
ISNAD
Aydın, Tolga - Bozkurt, Ferhat - Karademir, Rüstem Muhammed. “Makine Öğrenimi ve Derin Öğrenme Metotları Kullanılarak Hurma Meyvesi Türü Tespiti”. Journal of the Institute of Science and Technology 15/2 (01 Haziran 2025): 382-395. https://doi.org/10.21597/jist.1554150.
JAMA
1.Aydın T, Bozkurt F, Karademir RM. Makine Öğrenimi ve Derin Öğrenme Metotları Kullanılarak Hurma Meyvesi Türü Tespiti. Iğdır Üniv. Fen Bil Enst. Der. 2025;15:382–395.
MLA
Aydın, Tolga, vd. “Makine Öğrenimi ve Derin Öğrenme Metotları Kullanılarak Hurma Meyvesi Türü Tespiti”. Journal of the Institute of Science and Technology, c. 15, sy 2, Haziran 2025, ss. 382-95, doi:10.21597/jist.1554150.
Vancouver
1.Tolga Aydın, Ferhat Bozkurt, Rüstem Muhammed Karademir. Makine Öğrenimi ve Derin Öğrenme Metotları Kullanılarak Hurma Meyvesi Türü Tespiti. Iğdır Üniv. Fen Bil Enst. Der. 01 Haziran 2025;15(2):382-95. doi:10.21597/jist.1554150