Araştırma Makalesi

Otonom Araçlarda Yapay Zekâ Araştırmalarının Evrimi (2015–2025): Bibliyometrik ve Tematik Bir İnceleme

Cilt: 8 Sayı: 2 25 Ekim 2025
PDF İndir
TR EN

Otonom Araçlarda Yapay Zekâ Araştırmalarının Evrimi (2015–2025): Bibliyometrik ve Tematik Bir İnceleme

Öz

Bu çalışma, 2015–2025 döneminde otonom araçlar (OA) alanındaki yapay zekâ (YZ) araştırmalarını kapsamlı bir bibliyometrik ve tematik incelemeyle ele almaktadır. Web of Science (WoS) veri tabanında dizinlenen 856 akademik yayına dayanan analizde, yayın eğilimleri, atıf dinamikleri, iş birliği ağları, anahtar kelime eş-oluşumları ve bibliyografik eşleşmeler VOSviewer ve Excel programları kullanılarak haritalanmıştır. Ayrıca, en çok atıf alan 25 makale üzerinden yapılan içerik analizi, baskın araştırma temaları ve metodolojik yaklaşımları ortaya koymaktadır. Bulgular, 2019 sonrası yayın hacmi ve akademik etki açısından dikkate değer bir artış olduğunu ve derin öğrenme, planlama algoritmaları, Endüstri 4.0 entegrasyonu ve akıllı ulaşım sistemlerine yoğunlaşan bir ilgi bulunduğunu göstermektedir. Amerika Birleşik Devletleri, Çin ve Birleşik Krallık, araştırma çıktıları ve küresel iş birliklerinde başı çekmektedir. Ancak, etik, düzenleyici ve toplumsal boyutların belirgin biçimde yeterince temsil edilmediği disipliner bir dengesizlik tespit edilmiştir. Nicel bibliyometrik yöntemleri nitel tematik analizle birleştiren bu inceleme, YZ destekli otonom mobilitenin evrimine bütüncül bir bakış sunmakta ve gelecekteki araştırmalar için kavramsal ve metodolojik öneriler getirmektedir. Çalışma, hızla dönüşen otonom araç teknolojileri alanında yön bulmak isteyen akademisyenler, politika yapıcılar ve sektör temsilcileri için değerli bir rehber niteliği taşımaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Abduljabbar, R., Dia, H., Liyanage, S., and Bagloee, S. A. (2019). Applications of AI in transport: An overview. Sustainability, 11(1), 189.
  2. Alam, F., Mehmood, R., Katib, I., Albogami, N. N., & Albeshri, A. (2017). Data fusion and IoT for smart ubiquitous environments: A survey. IEEE Access, 5, 9533-9554.
  3. Aradi, S. (2022). Survey of deep reinforcement learning for motion planning of autonomous vehicles. IEEE Transactions on Intelligent Transportation Systems, 23(2), 740-759.
  4. Aydın, Ö. (2021). Authentication and billing scheme for the electric vehicles: EVABS. Uluslararası Yönetim Bilişim Sistemleri ve Bilgisayar Bilimleri Dergisi, 6(1), 29-42.
  5. Babaei, P., Riahinia, N., E., E., & Azimi, A. (2025). Towards a Data‐Driven Digital Twin AI‐Based Architecture for Self‐Driving Vehicles. IET Intelligent Transport Systems. https://doi.org/10.1049/itr2.70017.
  6. Bartneck, C., Lütge, C., Wagner, A., & Welsh, S. (2020). Autonomous Vehicles. An Introduction to Ethics in Robotics and AI. https://doi.org/10.5772/intechopen.73376.
  7. Batdı, V., & Talan, T. (2019). Augmented reality applications: A Meta-analysis and thematic analysis. Turkish Journal of Education, 8(4), 276-297.
  8. Bathla, G., Bhadane, K., Singh, R., Kumar, R., Aluvalu, R., Krishnamurthi, R., Kumar, A., Thakur, R., & Basheer, S. (2022). Autonomous Vehicles and Intelligent Automation: Applications, Challenges, and Opportunities. Mobile Information Systems. https://doi.org/10.1155/2022/7632892.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Yapay Zeka (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

22 Ekim 2025

Yayımlanma Tarihi

25 Ekim 2025

Gönderilme Tarihi

14 Temmuz 2025

Kabul Tarihi

7 Ekim 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 8 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Bulut, S. (2025). Otonom Araçlarda Yapay Zekâ Araştırmalarının Evrimi (2015–2025): Bibliyometrik ve Tematik Bir İnceleme. Akıllı Ulaşım Sistemleri ve Uygulamaları Dergisi, 8(2), 1-22. https://doi.org/10.51513/jitsa.1741108
AMA
1.Bulut S. Otonom Araçlarda Yapay Zekâ Araştırmalarının Evrimi (2015–2025): Bibliyometrik ve Tematik Bir İnceleme. Jitsa. 2025;8(2):1-22. doi:10.51513/jitsa.1741108
Chicago
Bulut, Selma. 2025. “Otonom Araçlarda Yapay Zekâ Araştırmalarının Evrimi (2015–2025): Bibliyometrik ve Tematik Bir İnceleme”. Akıllı Ulaşım Sistemleri ve Uygulamaları Dergisi 8 (2): 1-22. https://doi.org/10.51513/jitsa.1741108.
EndNote
Bulut S (01 Ekim 2025) Otonom Araçlarda Yapay Zekâ Araştırmalarının Evrimi (2015–2025): Bibliyometrik ve Tematik Bir İnceleme. Akıllı Ulaşım Sistemleri ve Uygulamaları Dergisi 8 2 1–22.
IEEE
[1]S. Bulut, “Otonom Araçlarda Yapay Zekâ Araştırmalarının Evrimi (2015–2025): Bibliyometrik ve Tematik Bir İnceleme”, Jitsa, c. 8, sy 2, ss. 1–22, Eki. 2025, doi: 10.51513/jitsa.1741108.
ISNAD
Bulut, Selma. “Otonom Araçlarda Yapay Zekâ Araştırmalarının Evrimi (2015–2025): Bibliyometrik ve Tematik Bir İnceleme”. Akıllı Ulaşım Sistemleri ve Uygulamaları Dergisi 8/2 (01 Ekim 2025): 1-22. https://doi.org/10.51513/jitsa.1741108.
JAMA
1.Bulut S. Otonom Araçlarda Yapay Zekâ Araştırmalarının Evrimi (2015–2025): Bibliyometrik ve Tematik Bir İnceleme. Jitsa. 2025;8:1–22.
MLA
Bulut, Selma. “Otonom Araçlarda Yapay Zekâ Araştırmalarının Evrimi (2015–2025): Bibliyometrik ve Tematik Bir İnceleme”. Akıllı Ulaşım Sistemleri ve Uygulamaları Dergisi, c. 8, sy 2, Ekim 2025, ss. 1-22, doi:10.51513/jitsa.1741108.
Vancouver
1.Selma Bulut. Otonom Araçlarda Yapay Zekâ Araştırmalarının Evrimi (2015–2025): Bibliyometrik ve Tematik Bir İnceleme. Jitsa. 01 Ekim 2025;8(2):1-22. doi:10.51513/jitsa.1741108