Araştırma Makalesi

İstanbul Yabancılara Türkçe Öğretim Setindeki Dinleme Kayıtlarının Prozodik Yönden İncelenmesi

Cilt: 9 Sayı: 2 29 Aralık 2025
PDF İndir
EN TR

İstanbul Yabancılara Türkçe Öğretim Setindeki Dinleme Kayıtlarının Prozodik Yönden İncelenmesi

Öz

Yabancı dil öğretiminin temel amacı hedef dilde doğru ve etkili bir iletişim becerisi kazandırmak olduğundan iletişimin ve bilgi ediniminin temelini oluşturan dinleme eğitimine gereken hassasiyetin gösterilmesi gerekir. 2020 yılında güncellenen “Diller İçin Ortak Avrupa Referans Çerçevesi”nin versiyonunda, Türkçenin yabancı dil olarak öğretimi alanında yapılacak faaliyetlerin ve kullanılan materyallerin CEFRCV’deki prozodi özelliklerine uygun olarak hazırlanması gerektiği belirtilmektedir. Bu sebeple Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenenlerin Türkçenin telaffuzunu ve prozodisini doğru öğrenebilmeleri ve ifade edebilmeleri için hazırlanan setlerde yer alan dinleme kayıtlarının bu doğrultuda özenle hazırlanması gerekmektedir. Bu çalışma, yurt içinde ve yurt dışında yaygın olarak kullanılan İstanbul Yabancılara Türkçe Öğretimi Setindeki (İYTÖS) dinleme kayıtlarının prozodik yeterliliğini tespit etmeye yöneliktir. Doküman incelemesi yönteminin kullanıldığı çalışmada söz konusu setin A1-A2-B1-B2 seviyelerine yönelik hazırlanmış dinleme kayıtları örneklem olarak alınmıştır. Dinleme kayıtları vurgu, odak, tonlama, süre ve durak yönünden incelenmiş ve uzmanlar tarafından belirlenen hatalı sesletimler, PRAAT konuşma çözümleme yazılımıyla kontrol edilmiştir. Sıklık ve yüzde analizleri yapılan veriler tablolar halinde sunulmuştur. Çalışmada, İYTÖS’de yer alan dinleme kayıtlarında prozodik açıdan hatalar tespit edilmiş ve bu doğrultuda önerilerde bulunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Aras, B. (2004). İlköğretimde dinleme anlama becerisinin geliştirilmesi. [Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
  2. Aytan, T., Göksel, A. ve Günaydın, Y. (2021). 2020 Diller için Avrupa ortak çerçeve metni’inde (CEFR) dinleme becerisi: ölçekler ve kazanımlar. Journal of History School, 51, 1192-1220. http://dx.doi.org/10.29228/Joh.49290
  3. Benesty, J., Sondhi, M. M., and Huang, Y. (Eds.). (2007). Springer handbook of speech processing. Springer Sciens & Business Media.
  4. Benrabah, M. (1997). Word-stress: A source of unintelligibility in English. International Review of Applied Linguistics, 35, 157–165.
  5. Berne, J. E. (2004). Listening comprehension strategies: a review of the literature. Foreign Language Annals, 521–531. doi:10.1111/j.1944-9720.2004.tb02419.x.
  6. Boersma, P. & Weenink, D. (2018). Praat: Doing phonetics by computer (Version 6.0.37) [Computer software]. Current version available: www.fon.hum.uva.nl/praat.
  7. Buck, G. (2001). Assessing listening. Cambridge: Cambridge University Press.
  8. CEFRCV (2020). Common European framework of reference for languages: learning, teaching, assessment. Companion volume. Strasbourg: Council of Europe Publishing.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Fonetik ve Konuşma Bilimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

29 Aralık 2025

Gönderilme Tarihi

1 Haziran 2025

Kabul Tarihi

1 Ekim 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 9 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Çelebi, S., & Yurdakul, Y. (2025). İstanbul Yabancılara Türkçe Öğretim Setindeki Dinleme Kayıtlarının Prozodik Yönden İncelenmesi. Journal of Language Research, 9(2), 15-32. https://doi.org/10.51726/jlr.1711426
AMA
1.Çelebi S, Yurdakul Y. İstanbul Yabancılara Türkçe Öğretim Setindeki Dinleme Kayıtlarının Prozodik Yönden İncelenmesi. JLR. 2025;9(2):15-32. doi:10.51726/jlr.1711426
Chicago
Çelebi, Safa, ve Yalçın Yurdakul. 2025. “İstanbul Yabancılara Türkçe Öğretim Setindeki Dinleme Kayıtlarının Prozodik Yönden İncelenmesi”. Journal of Language Research 9 (2): 15-32. https://doi.org/10.51726/jlr.1711426.
EndNote
Çelebi S, Yurdakul Y (01 Aralık 2025) İstanbul Yabancılara Türkçe Öğretim Setindeki Dinleme Kayıtlarının Prozodik Yönden İncelenmesi. Journal of Language Research 9 2 15–32.
IEEE
[1]S. Çelebi ve Y. Yurdakul, “İstanbul Yabancılara Türkçe Öğretim Setindeki Dinleme Kayıtlarının Prozodik Yönden İncelenmesi”, JLR, c. 9, sy 2, ss. 15–32, Ara. 2025, doi: 10.51726/jlr.1711426.
ISNAD
Çelebi, Safa - Yurdakul, Yalçın. “İstanbul Yabancılara Türkçe Öğretim Setindeki Dinleme Kayıtlarının Prozodik Yönden İncelenmesi”. Journal of Language Research 9/2 (01 Aralık 2025): 15-32. https://doi.org/10.51726/jlr.1711426.
JAMA
1.Çelebi S, Yurdakul Y. İstanbul Yabancılara Türkçe Öğretim Setindeki Dinleme Kayıtlarının Prozodik Yönden İncelenmesi. JLR. 2025;9:15–32.
MLA
Çelebi, Safa, ve Yalçın Yurdakul. “İstanbul Yabancılara Türkçe Öğretim Setindeki Dinleme Kayıtlarının Prozodik Yönden İncelenmesi”. Journal of Language Research, c. 9, sy 2, Aralık 2025, ss. 15-32, doi:10.51726/jlr.1711426.
Vancouver
1.Safa Çelebi, Yalçın Yurdakul. İstanbul Yabancılara Türkçe Öğretim Setindeki Dinleme Kayıtlarının Prozodik Yönden İncelenmesi. JLR. 01 Aralık 2025;9(2):15-32. doi:10.51726/jlr.1711426