Ilıca Tipi Epitermal Altın Yatakları

Vedat Oygür

Ilıca Tipi Epitermal Altın Yatakları

Öz

Ilıca tipi altın yatakları, yer yüzeyinin birkaç yüz metre derinliğinde oluşmuş ve halen oluşmakta olan volkanik tip epitermal yatakların ayrı bir grubu olarak ele alınmaktadır. Silika sinter ve yaygın silisleşme ile hidrotermal patlama breşleri bu tipin belirgin özellikleridir. Yatak tipi için en uygun bölgesel tektonik konum kaldera kenarları boyunca veya çaprazınadır. Bununla birlikte, cevherleşme genelde ana fay zonu içerisindeki tali kırıklarda yerleşmektedir. Cevher yataklarının, volkanik kayalarla doğrudan bir ilişkisi yoktur. Mağmatik etkinlik sadece, hidrotermal dolaşımı yürütmek üzere gerekli ısıyı sağlamaktadır. Cevherin değişik litolojilerde bulunması, ana kaya bileşiminin kontrol edici bir etken olmadığını gösterir. Altın, elektrum, stibnit, realgar, gümüş sülfotuzları ve pirit başlıca cevher mineralleridir. Baz metal içeriği tipik olarak düşüktür. Adülarya, serisit ve kuvars ana gang mineralleridir ve manganez cevherleşmenin çevresinde bir hale oluşturur. Cevherleşme saçılmıştır, fakat bantlı damar dolguları da görülür. Au-As-Sb-Hg-Tl derinlikle azalırken, Ag ve baz metaller düşey jeokimyasal zonlanmada artarlar. Serisitik ve arjilik yan kaya aberasyonu geneldir. Duraylı izotop incelemeleri, hidrotermal akışkanların başlıca meteorik su kökenli olduklarını gösterir. Cevherli sıvıların tuzluluğu 0 ile 13 ağırlık % NaCl eşdeğeri arasındadır. Ortalama kloridiyon konsantrasyonu 1200 ppm, ve toplam indirgenmiş kükürt 100 ppm dir. Akışkanların pH sı nötre yakındır. Au, hatta As ve Sb tiyo-karmaşıklar (Au (HS)2) olarak taşınmıştır. Hidrostatik ve litostatik basınç düzeyleri arasında akışkanların kaynaması tiyo-karmaşıkların bozulmasına ve nabit altının çökelmesine yol açmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Adams, S.S., 1985, Using geological information to develop exploration strategies for epithermal deposits: B. R. Berger ve P. M. Bethke (ed), Geology and Geochemistry of Epithermal Systems de, Rev. Econ. Geol., vol 2, 273-298.
Averitt, P., 1945, Quicksilver deposits of the Knoxville district, Napa, Yolo, and Lake Counties, California: California Jour. Mines Geol., 41 (2). 65-89.
Berger, B.R., 1985, Geologic-geochemical features of hot-spring precious-metal deposits: E.W. Tooker (ed), Geologic Characteristics of Sediment and Volcanic-Hosted Disseminated Gold Deposits - Search for an Occurrence Model de, U.S. Geol. Surv. Bull. 1646, 47-53.
Berger, B.R., 1986, Descriptive model of hot-spring Aü-Sg: D. P. Cox ve D.A, singer (ed). Mineral Deposits Models de U.S. Geol. Surv. Bull. 1693, 143-144.
Berger, B.R. ve Eimon, P.L., 1982, Comparative models of epithermal precious-metal deposits: AIME, Preprint 82-13, 36 s.
Berger, B.R. ve Silberman, M.L., 1985, Relationships of trace-element patterns to geology in hotspring-type precious-metal deposits: B.R. Berger ve P.M. Bethke (ed), Geology and Geochemistry of Epithermal Deposits de, Rev. Econ, Geol., vol. 2, 233-248.
Berger, B.R. ve Tingley, J.V., 1980,'Geology and geochemistry of the Round Mountain gold deposit, Nye County, Nevada: Nevada Bur. Mines Geol., Precious Metal Symp. Reno 1980, Abs., s. 18c.
Clarke, D.S. ve Govett, G.J.S., 1990, Southwest Pacific epithermal gold: a rock geochemistry perspective: J. Geochem. Explor., 35, 225-240.

Cunningham, C.G., 1985, Characteristics of boilingwater-talbe and carbon dioxide models for epithermal gold deposition: E.W. Tooker (ed), Geologic Characteristics of Sediment - and Volcanic Hosted Disseminated Gold Deposits - Search for an Occurence Model, U.S. Geol. Surv. Bull. 1646, 43-46.
Drummond, S.E., ve Ohmoto, H., 1985, Chemical evolution and mineral deposition in boiling hydrothermal systems: Econ. Geol., 80, 126-147.
Emerson, M., 1988, Epithermal gold - Geology and economics: Konferans, MTA. Ocak 1988. Ankara.
Ewers, G.R. ve Keays, R.R., 1977, Volatile and precious-metal zoning in the Broadlands Geothermal Field, New Zealand: Econ. Geol., 72, 1337-1354.
Field, C.W. ve Fifarek, R.H., 1985, Light stableisotope systematics in the epithermal environ- ment: B. R. Berger ve P.M. Bethke (ed). Geology and Geochemistry of Epithermal Deposits de, Rev. Econ, Geol., vol. 2, 99-128.
Giles, D.L. ve Nelson. C.E., 1982, Principal features of epithermal lode gold deposits of the Circum Pacific Rim: Circum-Pacific Energy Minerals Conf., Honolulu, Hawai, 1982, 22-28.
Hayba, D.O., Bethke, P.M., Heald, P. ve Foley, N.K., 1985, Geologic, mineralogic and geochemical characteristics of volcanic-hosted epithermal precious-metal deposits: B.R. Berger ve P.M. Bethke (ed). Geolgoy and Geochemistry of Epithermal Deposits de, Rev. Econ. Geol., vol. 2, 129-167.
Heald, P., Forey, N.K ve Hayba, D.O., 1987, Comparative anatomy of volcanic-hosted epithermal deposits: acid-sulfate and adularia-sericite types: Econ. Geol., 82, 1-26.
Hedenquisi, J:W: ve Henley, R.W., 1985; Hydrothermal eruptions in the Waiotapu geothermal system. New Zealand: their origin, associted breccias and relations to precious-metal mineralization: Econ. Geol., 80, 1640-1668.
Henley, R.W., 1985, The geothermal framework of epithermal deposits: B.R. Berger ve P.M. Bethke (ed), Geology and Geochemistry of Epithermal Deposits de, Rev. Econ. Geol., vol. 2, 1-24.
Henley, R.W. ve Ellis, A.J., 1983, Geothermal systems ancient and modem: a geochemical review: Earth Sci. Rev., 19, 1-50.
International Mining, 1988, Epithermal gold, Feb. 1988, 7-12.
Krupp, R.E. ve Seward, T.M., 1987, The Rotokawa geothermal system. New Zealand: an active epithermal gold-depositing environment: Econ. Geol., 82, 1109-1129.
Lindgren, W., 1933, Mineral Deposits, 4. baskı, McGraw Hill, New York, 930 s.
Lipman, P.W., Fisher. F.S., Mehnert, H.H., Naeser, C.W., Lydke, R.G. ve Steven, T.A., 1976, Multiple ages of mid-Tertiary mineralization and alteration in the western San Juan Mountains, Colorado: Econ. Geol., 71, 571-588.
Nelson, C.E. ve Giles, D.L., 1985, Hydrothermal eruption mechanisms and hot spring gold deposits: Econ. Geol., 80, 1633-1639.
O'Neil, J.R. ve Silberman, M.L., 1974, Stable isotope relations in epithermal Au-Ag deposits: Econ. Geol., 69, 902-909.
Reed, M.H. ve Spycher, N.F., 1985, Boiling, cooling and oxidation in epithermal systems: a numerical modelling approach: B.R. Berger ve P.M. Bethke (ed), Geology and Geochemistry of Epithermal Deposits de, Rev. Econ. Geol., vol. 2, 249-272.
Rybuta, J.J., 1981, Relation of calderas to ore deposits in the western United States: W.R. Dickinson ve W.D. Payne (ed), Relations of Tectonics to Ore Deposition in the South Cordillera da, Arizona Geol. Soc. Digest, XIV, 227-236.
Sander, M.V. ve Einaudi, M.T., 1990, Epithermal deposition of gold during transition from propylitic to potassic alteration at Round Mountain, Nevada: Econ. Geol., 85, 285-311.
Sawkins, F.J., 1984, Metal Deposits in Relation to Plate Tectonics: Springer Verlag, Berlin Heidelberg, 325 s.
Seward, T.M., 1973, Thio-complexes of gold and the transport of gold in hydrotermal ore solutions: Geochim. Cosmochim. Acta, 37, 379-399.
Silberman, M.L., 1982, Hot-Spring type, large-tonnage low-grade gold deposits: R.L. Erickson (der), Characteristics of Mineral Deposit Occurence da, U.S. Geol. Surv., Open-File Rep. 82-729, 131-143.
Silberman, M.L. ve Berger, B.R., 1985, Interrelationship of chemical and physical morphologies in epithermal precious-metal deposits: B.R. Berger ve P.M. Bethke (ed), Geology and Geochemistry of Epithermal Deposits de, Rev. Econ. Geol., vol. 2, 203-232.
Silberman, M.L., White, D.E., Keith. T.E.C. ve Doctor, R.D., 1979, Duration of hydrothermal activity of steamboat Springs, Nevada from ages of spatially associated volcanic rocks: U.S. Geol. Surv., Prof. Paper 458-D, 13 s.
Sillitoe, R.H., 1985, Ore-related breccias in volcanoplutonic arcs: Econ. Geol., 80, 1467-1514.
Sillitoe, R.H. ve Bonham, H.F.Jr., 1984, Volcanic landforms and ore deposits: Econ. Geol., 79, 1286-1298. Sillitoe, R.H., Baker, E.M. ve Brook, W.A., 1984, Gold deposits and hydrothermal eruption breccias associted with a maar volcano at Wau, Papua New Guinea: Econ. Geol., 79, 638-655.
Steven, T.A. ve Eaton, G.P., 1975, Environment of ore deposition in the Creede mining district, San Juan Mountains, Colorado: I. Geologic, hydrologic and geophysical setting: Econ. Geol., 70, 1023-1037.
Taylor, H.P. Jr., 1974, The application of oxygen and hydrogen isotope studies to problems of hydrothermal alteration and ore deposition: Econ. Geol., 69, 843-883.
Weissberg, B.G., 1969, Gold-silver ore-grade precipitate from New Zealand thermal waters: Econ. Geol., 64, 95-108.
Weissberg, B.G., Browne, P.R.C. ve Seward, T.M., 1979, Ore metals in active geothermal systems: H.C. Barnes (ed) Geochemistry of Hydrothermal Ore Deposits de, 2. baskı, John Wiley and Sons, New York, 739-780.
White, D.E., 1955, Thermal springs and epithermal ore deposits: A.M. Bateman (ed), Economic Geology 50 th Anniv. Vol., 99-154.
White, D.E., 1974, Diverse origins of hydrothermal ore fluids: Econ. Geol., 69, 954-973.
White, D.E., 1981, Active geothermal systems and hydothermal ore deposits: Economic Geology 75th Anniv. Vol., 392-423.
White, D.E. ve Hedenquist, J.W, 1990, Epithermal environments and styles of mineralization: variations and their causes, and guidelines for exploration: J. Geochem. Explor., 36, 445-474.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Yer Bilimleri ve Jeoloji Mühendisliği (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Vedat Oygür ^* Bu kişi benim
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

15 Kasım 1991

Gönderilme Tarihi

1 Haziran 1991

Kabul Tarihi

1 Kasım 1991

Yayımlandığı Sayı

Yıl 1991 Cilt: 15 Sayı: 2

IZ

https://izlik.org/JA23WG46PD

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Oygür, V. (1991). Ilıca Tipi Epitermal Altın Yatakları. Jeoloji Mühendisliği Dergisi, 15(2), 63-71. https://izlik.org/JA23WG46PD

AMA

1.Oygür V. Ilıca Tipi Epitermal Altın Yatakları. Jeoloji Mühendisliği Dergisi. 1991;15(2):63-71. https://izlik.org/JA23WG46PD

Chicago

Oygür, Vedat. 1991. “Ilıca Tipi Epitermal Altın Yatakları”. Jeoloji Mühendisliği Dergisi 15 (2): 63-71. https://izlik.org/JA23WG46PD.

EndNote

Oygür V (01 Kasım 1991) Ilıca Tipi Epitermal Altın Yatakları. Jeoloji Mühendisliği Dergisi 15 2 63–71.

IEEE

[1]V. Oygür, “Ilıca Tipi Epitermal Altın Yatakları”, Jeoloji Mühendisliği Dergisi, c. 15, sy 2, ss. 63–71, Kas. 1991, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA23WG46PD

ISNAD

Oygür, Vedat. “Ilıca Tipi Epitermal Altın Yatakları”. Jeoloji Mühendisliği Dergisi 15/2 (01 Kasım 1991): 63-71. https://izlik.org/JA23WG46PD.

JAMA

1.Oygür V. Ilıca Tipi Epitermal Altın Yatakları. Jeoloji Mühendisliği Dergisi. 1991;15:63–71.

MLA

Oygür, Vedat. “Ilıca Tipi Epitermal Altın Yatakları”. Jeoloji Mühendisliği Dergisi, c. 15, sy 2, Kasım 1991, ss. 63-71, https://izlik.org/JA23WG46PD.

Vancouver

1.Vedat Oygür. Ilıca Tipi Epitermal Altın Yatakları. Jeoloji Mühendisliği Dergisi [Internet]. 01 Kasım 1991;15(2):63-71. Erişim adresi: https://izlik.org/JA23WG46PD