Araştırma Makalesi

Kaya Tutma Hendek Performansının 3-Boyutlu Kaya Düşme Analizleriyle Değerlendirilmesi: Akköy (Ürgüp) Örneği

Cilt: 43 Sayı: 2 15 Ocak 2019
Jeoloji Mühendisliği Dergisi Kapak
Jeoloji Mühendisliği Dergisi
PDF İndir

Kaya Tutma Hendek Performansının 3-Boyutlu Kaya Düşme Analizleriyle Değerlendirilmesi: Akköy (Ürgüp) Örneği

Öz

Nüfus yoğunluğunun fazla olmadığı kaya düşme tehlikesi altındaki yerleşim yerlerinde kaya düşmelerinden korunmak amacıyla kaya tutma hendekleri veya alanları inşa edilebilmektedir. Ancak, bu tür koruma yapılarının tasarımında çoğu zaman sahaya özgü gerekli mühendislik incelemeleri ve analizleri yeterince gerçekleştirilmemektedir. Bu nedenle, kaya tutma hendekleri zaman zaman kaya düşmelerinden korunmada yeterli olamamaktadır. Bu çalışma kapsamında, turistik işletmelerin de bulunduğu Akköy (Ürgüp) yerleşiminde düşen kaya bloklarının yaşam alanlarına ulaşmasını engellemek amacıyla üst kotlarda 2012 yılında inşa edilen 2 m derinliğindeki ve 1 km uzunluğundaki kaya tutma hendeğinin performansı 3-boyutlu kaya düşme analizleri ile değerlendirilmiştir. Yapılan kaya düşme risk sınıflamasına göre yerleşim orta derecede kaya düşme riski altındadır. 3-boyutlu kaya düşme analizlerinde kullanılan sayısal yüzey modeli insansız hava aracı ile alınan fotogrametrik görüntülerden elde edilen nokta bulutu verisi ile oluşturulmuştur. Arazi gözlemlerinde daha önceden düşen ignimbirit bloklarının boyutlarının 2 m’ye ulaşabildiği belirlenmiştir. Öte yandan, kaynak bölgesindeki yüksek süreksizlik devamlılığı, düşebilecek blokların boyutlarının da büyük olabileceğini işaret etmektedir. RocPro3D yazılımında gerçekleştirilen 3-boyutlu kaya düşme analizleri sonucunda, genel olarak düşen blokların kaynak zon ile yerleşim yeri arasında kazılan hendek tarafından tutulduğu ancak bazı bölümlerde bu blokların kaya tutma hendeğini aşarak yuvarlanmaya devam edebileceği ortaya konmuştur. Buna göre, Akköy yerleşimi kısmen de olsa halen kaya düşme tehlikesi altındadır. Kaya tutma hendeğinin zaman içerisinde periyodik olarak temizliği yapılmadığı takdirde hendeğin kapasitesinin azalması ile birlikte tehlikenin boyutu daha da artacaktır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Atabey, E., 1989. MTA Genel Müdürlüğü, 1/100.000 Ölçekli Türkiye Jeoloji Haritaları, Kayseri H19 (K33) Paftası, 18 syf. Barton, N., Bandis, S. C., 1990. Review of predictive capabilities of JRC-JCS model in engineering practice. Proceedings of the International Symposium on Rock Joints, Loen, Norway, 603- 610. Dinçer, İ., Orhan, A., Frattini, P., Crosta, G.B., 2016. Rockfall at the heritage site of the Tatlarin Underground City (Cappadocia, Turkey). Natural Hazards, 82 (2), 1075-1098. Fanos, A.M., Pradhan, B., 2019. A novel rockfall hazard assessment using laser scanning data and 3D modelling in GIS, Catena, 172, 135-150. FHWA, 1989. Rock Slopes: Design, Excavation and Stabilization. Publication FHWA-TS-89-045. Turner-Fairbank Highway Research Center, McLean. Gökçe, O., Özden, S., Demir, A., 2008. Türkiye’de afetlerin mekansal ve istatistiksel dağılımı afet bilgileri envanteri. Bayındırlık ve İskan Bakanlığı Afet İşleri Genel Müdürlüğü Afet Etüt ve Hasar Tespit Dairesi Başkanlığı, Ankara, 112 sf. Kayabaşı, A., 2018. The assessment of rockfall analysis near a railroad: a case study at the Kızılinler village of Eskişehir, Turkey. Arabian Journal of Geosciences, 11: 800. Pierson, L.A., Gullixson, C.F., Chassie, R.G., 2001. Rockfall Catchment Area Design Guide. Final Report SPR-3(032) Oregon Department of Transportation, Salem. Ritchie, A.M., 1963. Evaluation of rockfall and its control. Highw Res Board Rec 17, 13–27. RocPro3D, 2014. RocPro3D software. http://www. rocpro3d.com/rocpro3d_en.php. Rocscience Inc., 2019. https://www.rocscience.com/ help/dips/ Erişim tarihi: 08.04.2019. Saroglou, H., Marinos, V., Marinos, P., Tsiambaos, G., 2012. Rockfall hazard and risk assessment: an example from a high promontory at the historical site of Monemvasia, Greece. Natural Hazards Earth System Sciences, 12, 1823-1836. Sarro, R., Riquelme, A., García-Davalillo, J.C., Mateos, R.M., Tomás, R., Pastor, J.L., Cano, M., Herrera, G., 2018. Rockfall simulation based on UAV photogrammetry data obtained during an emergency declaration: application at a cultural heritage site. Remote Sensing, 10, 1923; doi:10.3390/rs10121923.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Yer Bilimleri ve Jeoloji Mühendisliği (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Mutluhan Akın * Bu kişi benim
0000-0002-5752-6949
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

15 Ocak 2019

Gönderilme Tarihi

8 Mart 2019

Kabul Tarihi

20 Nisan 2019

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2019 Cilt: 43 Sayı: 2

DOI

https://doi.org/10.24232/jmd.655005

IZ

https://izlik.org/JA83UP42HP

Kaynak Göster

RIS / Bibtex
APA
Akın, M., Dinçer, İ., Orhan, A., Ok, A. Ö., Akin, M., & Topal, T. (2019). Kaya Tutma Hendek Performansının 3-Boyutlu Kaya Düşme Analizleriyle Değerlendirilmesi: Akköy (Ürgüp) Örneği. Jeoloji Mühendisliği Dergisi, 43(2), 211-232. https://doi.org/10.24232/jmd.655005
AMA
1.Akın M, Dinçer İ, Orhan A, Ok AÖ, Akin M, Topal T. Kaya Tutma Hendek Performansının 3-Boyutlu Kaya Düşme Analizleriyle Değerlendirilmesi: Akköy (Ürgüp) Örneği. Jeoloji Mühendisliği Dergisi. 2019;43(2):211-232. doi:10.24232/jmd.655005
Chicago
Akın, Mutluhan, İsmail Dinçer, Ahmet Orhan, Ali Özgün Ok, Muge Akin, ve Tamer Topal. 2019. “Kaya Tutma Hendek Performansının 3-Boyutlu Kaya Düşme Analizleriyle Değerlendirilmesi: Akköy (Ürgüp) Örneği”. Jeoloji Mühendisliği Dergisi 43 (2): 211-32. https://doi.org/10.24232/jmd.655005.
EndNote
Akın M, Dinçer İ, Orhan A, Ok AÖ, Akin M, Topal T (01 Ocak 2019) Kaya Tutma Hendek Performansının 3-Boyutlu Kaya Düşme Analizleriyle Değerlendirilmesi: Akköy (Ürgüp) Örneği. Jeoloji Mühendisliği Dergisi 43 2 211–232.
IEEE
[1]M. Akın, İ. Dinçer, A. Orhan, A. Ö. Ok, M. Akin, ve T. Topal, “Kaya Tutma Hendek Performansının 3-Boyutlu Kaya Düşme Analizleriyle Değerlendirilmesi: Akköy (Ürgüp) Örneği”, Jeoloji Mühendisliği Dergisi, c. 43, sy 2, ss. 211–232, Oca. 2019, doi: 10.24232/jmd.655005.
ISNAD
Akın, Mutluhan - Dinçer, İsmail - Orhan, Ahmet - Ok, Ali Özgün - Akin, Muge - Topal, Tamer. “Kaya Tutma Hendek Performansının 3-Boyutlu Kaya Düşme Analizleriyle Değerlendirilmesi: Akköy (Ürgüp) Örneği”. Jeoloji Mühendisliği Dergisi 43/2 (01 Ocak 2019): 211-232. https://doi.org/10.24232/jmd.655005.
JAMA
1.Akın M, Dinçer İ, Orhan A, Ok AÖ, Akin M, Topal T. Kaya Tutma Hendek Performansının 3-Boyutlu Kaya Düşme Analizleriyle Değerlendirilmesi: Akköy (Ürgüp) Örneği. Jeoloji Mühendisliği Dergisi. 2019;43:211–232.
MLA
Akın, Mutluhan, vd. “Kaya Tutma Hendek Performansının 3-Boyutlu Kaya Düşme Analizleriyle Değerlendirilmesi: Akköy (Ürgüp) Örneği”. Jeoloji Mühendisliği Dergisi, c. 43, sy 2, Ocak 2019, ss. 211-32, doi:10.24232/jmd.655005.
Vancouver
1.Mutluhan Akın, İsmail Dinçer, Ahmet Orhan, Ali Özgün Ok, Muge Akin, Tamer Topal. Kaya Tutma Hendek Performansının 3-Boyutlu Kaya Düşme Analizleriyle Değerlendirilmesi: Akköy (Ürgüp) Örneği. Jeoloji Mühendisliği Dergisi. 01 Ocak 2019;43(2):211-32. doi:10.24232/jmd.655005

Cited By

Evaluation of potential rock falls with three-dimensional analysis: Example of Oltanbey and Hasanbey Districts (Gumushane city center)

Bulletin Of The Mineral Research and Exploration

https://doi.org/10.19111/bulletinofmre.977928

Kaya Düşmelerinin 3-Boyutlu Olasılıksal Analizlerle ve Ampirik Yöntemlerle Değerlendirilmesi: Kayseri – Soğanlı Yerleşim Yeri Örneği

Jeoloji Mühendisliği Dergisi

https://doi.org/10.24232/jmd.1267107

Evaluation of rockfall hazard based on UAV technology and 3D Rockfall Simulations

International Journal of Environment and Geoinformatics

https://doi.org/10.30897/ijegeo.1323768

A comparative study on rockfall block motion characteristics using 3-D and 2-D rockfall simulations: a case study from Cappadocia (Mazı, Türkiye)

Natural Hazards

https://doi.org/10.1007/s11069-024-06905-6

3 Boyutlu Kaya Düşme Analizleri ile Birleşik Kaya Islah Uygulamalarının Değerlendirilmesi: Işıklar (Akçaabat, Trabzon) Örneği

Jeoloji Mühendisliği Dergisi

https://doi.org/10.24232/jmd.1528065

3-Boyutlu Kaya Düşme Analizlerinde Geri Verme Katsayısı Etkisinin İncelenmesi

Doğal Afetler ve Çevre Dergisi

https://doi.org/10.21324/dacd.1585197

İskilip (Çorum) Civarının Kaya Düşmesi Potansiyelinin Değerlendirilmesi

Uluslararası Muhendislik Arastirma ve Gelistirme Dergisi

https://doi.org/10.29137/umagd.1206917

Üç Boyutlu Kaya Düşmesi Analizlerinde Blok Geometrisi Etkisinin İncelenmesi (Gölbaşı, Ankara)

Jeoloji Mühendisliği Dergisi

https://doi.org/10.24232/jmd.1728155

Harşena Dağı Civarında Kaya Düşmeleri ve Süreksizlik Denetimli Yamaçların Kinematik Analizi

Doğal Afetler ve Çevre Dergisi

https://doi.org/10.21324/dacd.1687881