Investigation of Psychological Well-Being in Adolescents in Terms of Perceived Social Support and Some Variables

Öz

In this study, it was aimed to examine the relationship between perceived social support and psychological well-being in adolescents aged 14-17. In addition to the main purpose of the study, the relationships between the psychological well-being variable and the sociodemographic variables of the adolescents' gender, age and income level were also examined. The sample of the study consists of 529 high school students, 288 male and 241 female students. Pearson correlation analysis to examine the relationship between variables in the analysis of the data collected from the sample; independent samples t-test and one-way analysis of variance (ANOVA) to determine the relationship between sociodemographic variables and psychological well-being variables; Simple linear regression analyzes were used to determine to what extent perceived social support levels predicted psychological well-being. As a result of the research, it was determined that there is a positive and significant relationship between perceived social support and psychological well-being in adolescents. Since adolescence is a period in which many developments such as physical, emotional and mental development as well as identity development and preparation for adult roles are experienced simultaneously, it is thought that the social support that adolescents perceive from their environment is important in terms of their psychological well-being. Subjective well-being, which is considered as a sub-dimension of psychological well-being in adolescents, did not differ according to the gender variable, and there was a negative relationship with the age variable; It has been seen that there is a positive relationship with income level. The variable of life satisfaction, which is another sub-dimension of psychological well-being, did not differ according to gender, except for the friend sub-dimension; It has been seen that there is a negative relationship between age variable and it has a positive relationship with income level. As a result, it is thought that the perceived social support of individuals in adolescence is important for them to overcome this period in a healthy and successful way. In order to increase the psychological well-being of individuals in this period, informative seminars can be organized and brochures can be prepared for parents on topics such as healthy parenting attitudes and family relations, which include the basic concepts of the research and the importance of these concepts. In addition, for adolescents, seminars can be given on relationships with peers, romantic relationships with the opposite sex, and group work can be carried out.

Anahtar Kelimeler

• adolescence
• perceived social support
• psychological well-being
• life satisfaction
• subjective well-being.

Ergenlerde Psikolojik İyi Oluşun Algılanan Sosyal Destek Ve Bazı Değişkenler Açısından İncelenmesi

Öz

Bu araştırmada 14-17 yaş aralığındaki ergenlerde algılanan sosyal destek ile psikolojik iyi oluş arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın temel amacının yanı sıra psikolojik iyi oluş değişkeni ile ergenlerin cinsiyet, yaş ve gelir düzeyi sosyodemografik değişkenleri arasındaki ilişkiler de incelenmiştir. Araştırmanın örneklemi 288 erkek ve 241 kız öğrenci olmak üzere toplam 529 lise öğrencisinden oluşmaktadır. Örneklemden toplanan verilerin analizinde, değişkenler arasındaki farklılaşmaları incelemek için Pearson korelasyon analizi; sosyodemografik değişkenler ile psikolojik iyi oluş değişkenleri arasındaki farklılaşmayı tespit etmek için bağımsız örneklemler t testi ve tek yönlü varyans analizi (ANOVA); algılanan sosyal destek düzeylerinin psikolojik iyi oluş düzeyini ne düzeyde yordadığını tespit etmek amacıyla ise basit doğrusal regresyon analizleri kullanılmıştır. Araştırma sonucunda ergenlerde algılanan sosyal destek ile psikolojik iyi oluş arasında pozitif yönlü anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Ergenlik dönemi bireylerin fiziksel, duygusal, zihinsel gelişimlerinin yanı sıra kimlik gelişimi ve yetişkin rollerine hazırlık süreci gibi pek çok gelişimin eş zamanlı olarak yaşandığı bir dönem olması dolayısıyla bu dönemde ergenlerin çevrelerinden algıladıkları sosyal desteğin psikolojik iyi oluşları açısından önemli olduğu düşünülmektedir. Ergenlerde psikolojik iyi oluşun alt boyutu olarak ele alınan öznel iyi oluşun cinsiyet değişkenine göre farklılaşma göstermediği, yaş değişkeni ile negatif yönlü bir ilişkiye; gelir düzeyi ile ise pozitif yönlü bir ilişkiye sahip olduğu görülmüştür. Psikolojik iyi oluşun diğer alt boyutu olan yaşam doyumu değişkeninin arkadaş alt boyutu haricinde cinsiyete göre farklılaşma göstermediği; yaş değişkeni ile arasında negatif yönlü bir ilişki olduğu ve gelir düzeyi ile ise pozitif yönlü bir ilişkiye sahip olduğu görülmüştür. Sonuç olarak, ergenlik dönemi içerisindeki bireylerin bu dönemi sağlıklı ve başarılı bir şekilde atlatmaları konusunda algıladıkları sosyal desteğin önemli olduğu düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• algılanan sosyal destek
• ergenlik
• psikolojik iyi oluş
• öznel iyi oluş
• yaşam doyumu.

Kaynakça

1. Akdeniz, S. (2017). Erken Ergenlikte Bilişsel Duygu Düzenleme, Algılanan Anne Baba Tutumu ve Algılanan Sosyal Destek İle Psikolojik Sağlık Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. Yıldırım Beyazıt Üniversitesi, Ankara.
2. Akın, H., B. ve Şentürk, E. (2012). Bireylerin Mutluluk Düzeylerinin Ordinal Lojistik Regresyon Analizi İle İncelenmesi. Öneri, 10(37), 183-193.
3. Allen, S. F. ve Stoltenberg, C. D. (1995). Psychological Separation of Older Adolescents and Young Adults From Their Parents: An Investigation of Gender Differences. Journal of Consulting and Development, 73, 542–546.
4. Altıparmak, S. (2009). Huzurevinde Yaşayan Yaşlı Bireylerin Yaşam Doyumu Destek Düzeyleri ve Etkileyen Faktörler. Fırat Üniversitesi Sağlık Bilimleri Tıp Dergisi, 23(3),159-164.
5. Atay, B. (2012). Happiness in East Europe in Comparison with Turkey. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). İstanbul Bilgi Üniversitesi, İstanbul.
6. Aydemir D., Hatipoğlu Sümer, Z. ve Topçu, Ç. (2009). Predictors of Perceived Social Support Among Visually Impaired Adolescents. "The First International Educational Research Congress".
7. Başer Şeker, G. (2009). Lise Öğrencilerinin Bağlanma Stilleri ve Yaşam Doyumlarının İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. Gazi Üniversitesi, Ankara.
8. Bayraktar, F. (2007). Olumlu Ergen Gelişiminde Ebeveyn/Akran İlişkilerinin Önemi, Çocuk ve Gençlik Ruh Sağlığı Dergisi, 14 (3), 157-166.

9. Bektaş, Ö. ve Zabun, E. (2019). Ortaokul Öğrencilerinde Algılanan Sosyal Destek, Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 12 (64),529-539.
10. Berndt, T. J. (1982). The Features And Effects Of Friendship İn Early Adolescence. Child Development, 53, 1447-1460.
11. Beyaz, R. ve Kaldık, B. (2018). Üniversite Gençliğinde Dindarlık Ve Mutluluk İlişkisi: Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi Örneği. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 11, 60, 622-632. http://dx.doi.org/10.17719/jisr.2018.2814.
12. Boes, S. ve Winkelmann, R. (2010). The Effect Of İncome On General Life Satisfaction And Dissatisfaction. Social Indicators Research, 95, 111–128.
13. Bostan, B. C. ve Duru, E. (2019). Ergenlerde Algılanan Psikolojik İstismar ile Öznel İyi Oluş İlişkisinde Psikolojik Sağlamlık ve Sosyal Bağlılığın Rolü. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 47, 205-224.
14. Bouchey, H. A. (2007). Perceived Romantic Competence, Importance Of Romantic Domains, And Psychosocial Adjustment. Journal Of Clinical Child And Adolescent Psychology, 36(4), 503–514.
15. Bricker, D., Schoen Davis, M. ve Squirres, J. (2004). Mental Health Screening in Young Children. Infants and young children, 17(2), 129-144.
16. Budak, B. (1999). Lise Öğrencilerinde Algılanan Sosyal Destek Düzeyi İle Problem Çözme Becerileri Arasındaki İlişki. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Samsun.
17. Burke, R.J. ve Weir, T. (1978). Sex Difference İn Adolescent Life Stress, Social Support, And Well-Being. The Journal of Psychology, 98, 277-278.
18. Can, A. (2019). SPSS ile Bilimsel Araştırma Sürecinde Nicel Veri Analizi. Ankara: Pegem Akademi.
19. Cihangir-Çankaya, Z. (2009). Öğretmen Adaylarında Temel Psikolojik İhtiyaçların Doyumu Ve İyi Olma. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 7(3), 691-711.
20. Coffman, D. L. ve Gilligan, T. D. (2002). Social Support, Stress, and Self-Efficacy: Effects on Students’ Satisfaction. Journal of College Student Retention, 4(1), 53-66.
21. Colarossi, L. G. ve Eccles, J. S. (2003). Differential Effects of Support Providers on Adolescents' Mental Health, Social Work Research, 27(1), 19-30.
22. Cotrona, C.E. (2007). Objective Determinants Of Perceived Social Support, Journal Of Personality And Social Psychology, 50, 349–355.
23. Cotton, C. R., ve Range, L. M. (1996). Suicidality, Hopelessness, and Attitudes Toward Life and Death in Clinical and Nonclinical Settings, Death Studies, 20, 601–610.
24. Cummins, R. A. (2000). Personal İncome And Subjective Well-Being: A Review. Journal of Happiness Studies, 1, 133-158.
25. Çakır, Y. ve Palabıyıkoğlu, R. (1997). Gençlerde Sosyal Destek-Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeğinin Güvenirlik ve Geçerlik Çalışması, Kriz Dergisi, 5(1), 15-24.
26. Çam, Z. ve Artar, M.(2014). Ergenlikte Yaşam Doyumu: Okul Türleri Bağlamında Bir İnceleme. Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bi̇limler Dergisi, 2(1), 23-46.
27. Çeçen, A.R. (2008). Öğrencilerinin Cinsiyetlerine ve Anababa Tutum Algılarına Göre Yalnızlık ve Sosyal Destek Düzeylerinin İncelenmesi, Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 6 (3): 415-431.
28. Çirkin, Z. ve Göksel, T. (2016). Mutluluk ve Gelir. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 71, 2, 375-400.
29. Çivitçi, A. (2007). Çokboyutlu Öğrenci Yaşam Doyumu Ölçeğinin Türkçe’ye Uyarlanması: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışmaları, Eurasian Journal of Educational Research, 26, 51-60.
30. Demaray, M.K., Malecki, C.K., Davidson, L.M., Hodgson K.K. ve Rebus, P. J. (2005). The Relationship Between Social Support and Student Adjustment: A Longitudinal Analysis, Psychology in The Schools. 42, 691–706.
31. Demirtaş, A.S. (2007). İlköğretim 8. Sınıf Öğrencilerinin Algılanan Sosyal Destek ve Yalnızlık Düzeyleri İle Stresle Başa Çıkma Düzeyleri Arasındaki İlişki. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Gazi Üniversitesi, Ankara.
32. Deniz, M. ve Bakioğlu, F. (2017). Ergenlerde Sır Saklamanın Duygusal Özerklik, Ahlaki Olgunluk, Yalnızlık, Utangaçlık Ve Sosyal Destek Açısından İncelenmesi. Bartın Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 6(3), 1118-1133. doi: 10.14686/buefad.338144.
33. Diener, E. ve Diener, M. (1995). Cross-Cultural Correlates Of Life Satisfaction And Self-Esteem. Journal Of Personality And Social Psychology, 68(4), 653-663.
34. Diener, E., E. Sandvik, L. Seidlitz ve M. Diener (1993). The Relationship Between Income And Subjective Well-Being: Relative Or Absolute?, Social Indicators Research, 28, 195–223. https://doi.org/10.1007/BF01079018.
35. DuRant, R. H., Cadenhead, C., Pendergrast, R. A., Slavens, G., ve Linder, C. W. (1994). Factors Associated With The Use of Violence Among Urban Black Adolescents, American Journal of Public Health, 84, 612–617.
36. Duru, E. (2008). Yalnızlığı Yordamada Sosyal Destek Ve Sosyal Bağlılığın Rolü. Türk Psikoloji Dergisi, 23, 15-24.
37. Düzgün, O. (2016). Ortaokulda Görev Yapmakta Olan Öğretmenlerin Mutluluk Düzeyleri İle Sınıf Yönetimi Becerileri Arasındaki İlişki. Yüksek lisans tezi, Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Tokat.
38. Eldeklioğlu, J. (2008). Gender, Romantic Relationships, İnternet Use, Perceived Social Support And Social Skills As The Predictors Of Loneliness. Eurasian Journal Of Educational Research (EJER), 33, 127-40.
39. Eriş, Y. ve İkiz, F. E. (2013). Ergenlerin Benlik Saygısı ve Sosyal Kaygı Düzeyleri Arasındaki İlişki ve Kişisel Değişkenlerin Etkileri. International Periodical For the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, 8(6), 179-193. doi: http://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.4726
40. Fletcher, A. E. (2002). The Effects Of Self-Concept And Perceived Level Of Social Support On Collective Self-Esteem And Subjective Wellbeing (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Kean University, USA.
41. Gitmez, A. S. ve Morçöl, G. (1994). Socio-Economic Status And Life Satisfaction In Turkey. Social Indicators Research, 31 (1), 77-98.
42. Goldbeck, L., Schmitz, T. G., Besier, T., Herschbach, P. ve Henrich, G. (2007). Life Satisfaction Decreases During Adolescence. Quality Of Life Research, 16(6), 969-979.
43. Gün, Z. ve Bayraktar, F. (2008). Türkiye’de İç Göçün Ergenlerin Uyumundaki Rolü. Türk Psikiyatri Dergisi, 19(2), 167-176.
44. Gündoğdu R., ve Yavuzer, Y. (2012). Eğitim Fakültesi Öğrencilerinin Öznel İyi Oluş Ve Psikolojik İhtiyaçlarının Demografik Değişkenlere Göre İncelenmesi. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 12(23), 115-131.
45. Ham, L., Hayes, S.A. ve Hope, D.A. (2005). Gender Differences in Social Support For Socially Anxious Individuals. Cognitive Behaviour Therapy, 34(4), 201–206.
46. Hampton, N. Z., ve Marshall, A. (2000). Culture, Gender, Self-Efficacy, And Life Satisfaction: A Comparison Between Americans And Chinese People With Spinal Cord Injuries. Journal Of Rehabilitation, 66(3), 21-28.
47. Howell, R. T. ve Howell, C. J. (2008). The Relation Of Economic Status To Subjective Well-Being İn Developing Countries: A Meta-Analysis. Psychological Bulletin, 134 (4), 536–560.
48. Işık, Ş. ve Üzbe Atalay, N. (2019). Developing The Adolescent Happiness Scale: Validity And Reliability Study, Pegem Eğitim ve Öğretim Dergisi, 9(3), 673-696.
49. Kaner, S. (2004). Engelli Çocukları Olan Ana-Babaların Stres, Sosyal Destek ve Yaşam Doyumlarının İncelenmesi. Ankara Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri, Ankara.
50. Kartal, A., ve Çetinkaya, B. (2009). Yüksekokul Öğrencilerinin Algılanan Sosyal Destek Durumları ve Sosyal Desteği Etkileyen Faktörler, Fırat Sağlık Hizmetleri Dergisi, 4(12), 3-20.
51. Köksal, O. ve Şahin, F.(2015). Gelir Ve Mutluluk: Gelir Karşılaştırmasının Etkisi, Sosyoekonomi Dergisi, 23(26), 45-59.
52. La Greca, A. M., ve Stone, W. L. (1993). Social Anxiety Scale For Childrenrevised: Factor Structure And Concurrent Validity. Journal of Clinical Child Psychology, 22, 17-22.
53. Malinauskas, R. (2010). The Associations Among Social Support, Stress, And Life Satisfaction As Perceived By Injured College Athletes, Social Behavior And Personality, 38(6), 741-752. doi: https://doi.org/10.2224/sbp.2010.38.6.741.
54. Meehan, M. P. (1999). The Structure Of Subjective Well-Being And Its Relationship To Social Support, Perceived Control, And Life Events In Adolescence: A Prospective Analysis. Loyola University. (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Chicago.
55. Meehan, M. P., Durlak, J. A., ve Bryant, F. B. (1993). The Relationship Of Social Support To Perceived Control And Subjective Mental Health In Adolescents. Journal of Community Psychology, 21(1), 49–55.
56. Mosknes, U.K. ve Espnes, G.A. (2014). Self-Esteem And Life Satisfaction In Adolescents Gender And Age As Potential Moderators. Quality Of Life Research, 22(10), 2921-2928.
57. O’Driscoll, M.P, Brough, P ve Kalliath, T.J. (2004). Work/Family Conflict, Psychological Wellbeing, Satisfaction And Social Support: A Longitudinal Study In New Zealand. Equal Opportunities International, 23 (1/2), 36-56.
58. Oktan, V. (2015). Üniversite Öğrencilerinde Problemli İnternet Kullanımı, Yalnızlık Ve Algılanan Sosyal Destek. Kastamonu Üniversitesi Eğitim Dergisi, 21(3), 281-292.
59. Paxton, R. J., Valois, R. F., Huebner, E. S. ve Drane, W. (2006). Opportunity For Adult Bonding/Meaningful Neighborhood Roles And Life Satisfaction Among USA Middle School Students. Social Indicators Research, 79, 291-312.
60. Rask, K., Kurki, P. A. ve Paavilainen, E. (2003). Adolescent Subjective Well-Being And Family Dynamics. Scandinavian Journal Of Caring Sciences, 17(2),129 – 138.
61. Savi-Çakar, F., ve Karataş, Z. (2011). Ergenlerin Yılmazlık Düzeyleri İle Algıladıkları Sosyal Destek Arasındaki İlişki, Çağdaş Eğitim Dergisi, 36(387), 12-20.
62. Saygın, Y. ve Arslan, C. (2009). Üniversite Öğrencilerinin Sosyal Destek, Benlik Saygısı Ve Öznel İyi Oluş Düzeylerinin İncelenmesi, Selçuk Üniversitesi Ahmet Keleşoğlu Eğitim Fakültesi Dergisi, 28, 207-222.
63. Sheeber, L., Hops, H., Alpert, A., Davids, B. Ve Andrews, J. (1997). Family Support And Conflict: Prospective Relations To Adolescent Depression. Journal Of Abnormal Psychology, 25(4), 333-344.
64. Shek, D. T. L. (2005). Perceived Parental Control and Parent–Child Relational Qualities in Chinese Adolescents in Hong Kong. Sex Roles, 53, 635–646.
65. Siyez, D.M. (2008). Adolescent Self-Esteem, Problem Behaviors, And Perceived Social Support In Turkey, Social Behavior and Personality: An International Journal, 36(7), 973–984.
66. Şaşmaz, Ş., C. (2016). Çocuğu Olan Evli ve Evli Olmayan Bireylerin Psikolojik Sağlamlık ve Mutluluk Düzeylerinin İncelenmesi. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Beykent Üniversitesi, İstanbul.
67. Şireli, Ö., Çolak, M., Oruk, Y. Ve Sakınç, N. (2015). Ergenlerde Algılanan Sosyal Destek Düzeyinin Depresyon ve İntihar Olasılığı İle İlişkisi. Çocuk Ve Gençlik Ruh Sağlığı Dergisi. 22(2), 97-106.
68. Tapan, M.G. ve Gökçe Arslan, E. (2017). Bir Çocuk Destek Merkezinden Hizmet Alan Ergenlerin, Madde Kullanım Özellikleri ve Sosyal Destek Düzeylerinin Sosyodemografik Özellikleri Açısından İncelenmesi. Tıbbi Sosyal Hizmet Dergisi, 9, 9-25.
69. Teke, M.(2020). Yoksul Kadınlarda Mutluluk Anlayışı. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Cumhuriyet Üniversitesi, Sivas.
70. Toprak, H.(2014). Ergenlerde Mutluluk Yaşam Doyumunun Yordayıcısı Olarak Psikolojik Sağlamlık Ve Psikolojik İhtiyaç Doyumu. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Sakarya Üniversitesi. Sakarya.
71. Tosun, T. ve Doğan, T. (2021, Eylül). Ergenlerde Mental İyi Oluş İle Algılanan Sosyal Destek İlişkisi [Öz]. VII. TURKCESS Uluslar arası Eğitim ve Sosyal Bilimler Kongresinde sunulan bildiri, Kıbrıs Sağlık ve Toplum Bilimleri Üniversitesi, Kıbrıs. Erişim adresi: https://2021.turkcess.net/wp-content/uploads/2021/09/15-09-TURKCESS-2021-OZET-KITABI.pdf
72. Tümkaya, S. (2011). Humor Styles And Socio-Demographic Variables As Predictor Of Subjective Well-Being Of Turkish University Students. Egitim Ve Bilim, 36(160), 158-170.
73. Tümkaya, S., Çelik, M. ve Aybek, B. (2011). Lise Öğrencilerinde Boyun Eğici Davranışlar, Otomatik Düşünceler, Umutsuzluk Ve Yaşam Doyumunun İncelenmesi. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 20(2), 77-94.
74. Ulukan, M. (2020). Öğretmenlerin Mutluluk İle Psikolojik Sağlamlık Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 13 (73), 620-631.
75. Ünal, A. Ö. ve Şahin, M. (2013). Lise Öğrencilerinin Yaşam Doyumlarının Bazı Değişkenlere Göre Yordanması, Cumhuriyet International Journal of Education-CIJE, 2(3), 46-63.
76. Ünsar, S., Kurt-Sadırlı, S., Demir, M., Zafer, R. ve Erol, Ö. (2009). Üniversite Öğrencilerinin Sosyal Destek Düzeyleri ve Etkileyen Etmenler. Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Elektronik Dergisi, 1(1), 17-29.
77. Ünüvar, A. (2003). Çok Yönlü Algılanan Sosyal Desteğin 15-18 Yaş Arası Lise Öğrencilerinin Problem Çözme Becerisine ve Benlik Saygısına Etkisi. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Selçuk Üniversitesi, Konya.
78. Wall, J., Covell, K. Ve Macintyre, P.D. (1999). Implications Of Social Supports For Adolescents Education And Career Aspirations. Canadian Journal Of Behavioural Science, 31(2), 63-71.
79. Windle, M. (1992). Temperament And Social Support İn Adolescence: Interrelations With Depressive Symtoms And Delinquent Behaviors. Journal Of Youth And Adolescence, 21(1), 1-21.
80. Yalçın, İ. (2011). Social Support Andoptimism Aspredictors Oflife Satisfaction Of College Students. International Journal for the Advancement of Counselling, 33, 79-87.
81. Yalçın, İ. (2014). İyi Oluş Ve Sosyal Destek Arasındaki İlişkiler: Türkiye'de Yapılmış Çalışmaların Meta Analizi. Türk Psikiyatri Dergisi, 25, 1-12.
82. Yıldırım, İ. (2006). Akademik Başarının Yordayıcısı Olarak Gündelik Sıkıntılar ve Sosyal Destek, H.Ü. Eğitim Fakültesi Dergisi, 30, 258-267.
83. Yılmaz, E. (2018). Davranışsal Ekonomide Gelir Ve Mutluluk İlişkisi Ve Bir Uygulama: Samsun Örneği. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Selçuk Üniversitesi, Konya.
84. Yılmaz. E. ve Aslan, H. (2013). Öğretmenlerin İş Yerindeki Yalnızlıkları Ve Yaşam Doyumları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Pegem Eğitim ve Öğretim Dergisi, 3(3), 59-69.
85. Zimet, G. D., Dahlem, N. W., Zimet, S. G., ve Farley, G. K. (1988). The Multidimensional Scale of Perceived Social Support, Journal of Personality Assessment, 52(1), 30–41.
86. Zora Raboteg-Sgric, Z., Brajsa-Zganec, A. Ve Sakic, M. (2008). Life Satisfaction İn Adolescents: The Effects Of Perceived Family Economic Status, Self-Esteem And Quality Of Family And Peer Relationships. https://hrcak.srce.hr/index.php?show=clanak&id_clanak_jezik=61299 adresinden 20 Eylül 2021 tarihinde indirilmiştir.