Okul Müdürlerinin Suriyeli Öğrencilerin Okula Uyumuna İlişkin Görüşleri

Öz

Göç, küresel bir kavramdır. İnsanlar savaş ya da doğal afetler nedeniyle yer değiştirmek ya da başka ülkelere göç etmek zorunda kalmaktadır. Buna göre, Suriye Savaşı nedeniyle nüfusun yarısından fazlası komşu ülkelere ve Avrupa'ya göç etmiştir. Bu göçmenlerin neredeyse yarısı çocuklardan oluşmakta ve bu çocukların çoğu hâlâ okula gidememektedir. Bu nedenle Suriyeli öğrencilerin eğitim sistemine entegre edilmesi komşu ülkeler ve Avrupa Birliği için büyük önem taşımaktadır. Bu çalışma, Suriyeli öğrencilerin okula uyumunun önündeki engellere ilişkin okul müdürlerinin görüşlerini belirlemeyi ve bu engelleri aşmak için bazı stratejiler önermeyi amaçlamaktadır. Bu çalışmada nitel araştırma yöntemi ve fenomenoloji deseni kullanılmıştır. Çalışma grubu 10 okul müdüründen oluşmaktadır. Veriler yarı yapılandırılmış görüşme tekniği ile çevrimiçi toplanmış ve içerik analizi ile analiz edilmiştir. Araştırmanın sonuçları, Suriyeli öğrencilerin okula uyumunun önündeki engellerin dil ve kültür, önyargılar, disiplin sorunları ve eğitim programından kaynaklanan sorunlar olduğunu ortaya koymuştur. Bu zorlukların giderilmesi için dil öğrenimini sağlamaya yönelik stratejiler geliştirilmesi, Suriyeli öğrencilerin okul ve sınıflara dengeli dağılımı, sosyo-kültürel etkinlikler düzenlenmesi, kültüre duyarlı bir eğitim programı geliştirilmesi ve öğrencilere rehberlik hizmeti verilmesi gibi önerilerde bulunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Suriyeli öğrenciler
• eğitim
• okula uyum
• okul müdürü
• Türkiye

Principals' Views Regarding Syrian Students' Integration to School

Öz

Immigration can be a globally-considered concept. People are forced to relocate or migrate to other countries due to war or natural disasters. Accordingly, more than half of the population has been displaced to neighboring countries and Europe due to the Syrian War. Almost half of these immigrants are children, and most of these children are still unable to go to school. Therefore, it is very important for neighboring countries and the European Union to enable Syrian students to integrate into the education system. This study aims to investigate principals' views regarding the barriers for Syrian students’ integration to school and suggest some strategies in order to overcome these barriers. In this study, a qualitative research method and phenomenological design were used. The study group consisted of 10 principals. Data were collected online with semi-structured interview technique and analyzed with content analysis. The results of the study revealed that language and culture, prejudices, discipline problems, and problems resulting from curriculum were the obstacles for Syrian students’ integration to school. In order to overcome these difficulties, suggestions have been made such as developing strategies to ensure language learning, balanced distribution of Syrian students in schools and classes, organizing socio-cultural events, developing a culturally sensitive education program and providing guidance services to students.

Anahtar Kelimeler

• Syrians’ students
• education
• integration to school
• principal
• Turkey

Kaynakça

1. Akgöz, A. A., ve Dağyar, M. (2023). Yabancı öğrencilerin eğitimde yaşadığı sorunlara yönelik bir meta sentez çalışması. Uluslararası Anadolu Sosyal Bilimler Dergisi, 7 (2), 386-404.
2. Alptekin, K., Akarçay Ulutaş, D., ve Ustabaşı Gündüz, D. (2018). Suriyeli çocukların eğitim durumu çalıştayı Sonuç Raporu. https://www.karatay.edu.tr/dosyalar/suriyeli-cocuklar-2019.pdf
3. Anderson, A. (2004). Resilience. In R. Hamilton & R. Moore (Ed.), Education interventions for refugee children (pp. 53-63). London: Routledge/Falmer.
4. Anderson, A., Hamilton, R., Moore, D., Loewen, S. & Frater-Mathiesoni K. (2004). Education of refugee children: Theoretical perspectives and best practice. In R. Hamilton & R. Moore (Ed.), Education interventions for refugee children (pp. 1-11). London: Routledge/Falmer.
5. Anney, V. N. (2014). Ensuring the quality of the findings of qualitative research: Looking at trustworthiness criteria. Journal of Emerging Trends in Educational Research and Policy Studies (JETERAPS), 5 (2), 272-281.
6. Arar, K., Ӧrücü, D., & Waite, D. (2020). Understanding leadership for refugee education: introduction to the special issue. International Journal of Leadership in Education, 23(1), 1-6, DOI: 10.1080/13603124.2019.1690958.
7. Arar, K., Örücü, D., & Ak Küçükçayır, G. (2019). Culturally relevant school leadership for Syrian refugee students in challenging circumstances. Educational Management Administration & Leadership, 47(6), 960-979.
8. Ayoub, M. N. (2014). An investigation of the challenges experienced by Somali refugee students in Canadian elementary schools (Unpublished Master’s Thesis). Ontario, Canada: University of Windsor. Retrieved from http:// scholar.uwindsor.ca/cgi/viewcontent.cgi?article¼6119&context¼etd

9. Aytaç, T. (2021). Türkiye’deki Suriyeli çocukların eğitim sorunlarına bir bakış: Bir meta analiz çalışması. Milli Eğitim Dergisi, 50(1), 173-193.
10. Birleşmiş Milletler. (1976). Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklar Uluslararası Sözleşmesi- Madde 13. https://unmik.unmissions.org/sites/default/files/regulations/06turkish/TIntCovEcSocCulRights.pdf (Erişim Tarihi: 15.01.2024)
11. Bolderston, A. (2012). Conducting a research interview. Journal of Medical Imaging and Radiation Sciences, 43, 66-76.
12. Bourgonje, P. (2010). Education for refugee and asylum seeking children in OECD countries: Case studies from Australia, Spain, Sweden and the United Kingdom. Retrieved from http://download.ei-ie.org/Docs/WebDepot/ EIResearch_Paloma_Eng_final_med.pdf
13. Bulut, S., Kanat Soysal, Ö. ve Gülçiçek, D. (2018). Suriyeli öğrencilerin türkçe öğretmeni olmak: suriyeli öğrencilerin eğitiminde karşılaşılan sorunlar. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi, 7(2), 1210-1238.
14. Cerna, L. (2019). Refugee education: Integration models and practices in OECD countries (No. 203). OECD Publishing.
15. Ceylan, M. (2019). 21.yüzyıl becerileri bağlamında okul yöneticilerinin değişen rollerinin öğretmen görüşlerine göre incelenmesi. (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi), Trakya Üniversitesi, Edirne.
16. Creswell, J. W. (1998). Qualitative inquiry and research design: Choosing among five traditions. Sage.
17. Celik, S., Kardaş İşler, N., & Saka, D. (2023). Refugee education in Turkey: Barriers and suggested solutions. Pedagogy, Culture & Society, 31(4), 687-705. https://doi.org/10.1080/14681366.2021.1947878
18. Demirtaş Zorbaz, S. (2016). İlkokul birinci sınıf öğrencilerinin okula uyumu: bir model testi. (Yayımlanmamış doktora tezi). Hacettepe Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
19. Dustmann, C., & Glitz, A. (2011). Migration and Education. Available at: http://www.norface-migration.org/publ_uploads/NDP_11_11.pdf
20. Emin, M. N. (2019). Türkiye’deki Suriyeli çocukların eğitimi. Ankara: SETA Yayını.
21. Esen, S. (2020). Suriyeli çocukların Türk eğitim sistemine entegrasyonu (uyumu) ve yaşanan sorunlar (Konya ili örneği). (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi), Necmettin Erbakan Üniversitesi, Konya.
22. Gay, G. (2002). Preparing for culturally responsive teaching. Journal of Teacher Education, 53(2), 106-116.
23. Gümüş, E., Kurnaz, Z., Eşici, H., & Gümüş, S. (2020). Current conditions and issues at Temporary Education Centres (TECs) for Syrian child refugees in Turkey. Multicultural Education Review, 12(2), 53-78.
24. Gündüz Maşalacı, B. (2017) Summer preschools for syrıan chıldren -a Practitioner’s Guide for Improving the School Readiness. İstanbul: AÇEV Publication.
25. Hamilton, R. (2004). Schools, teachers and education of refugee children. R. Hamilton & R. Moore (Ed.), Education interventions for refugee children (pp. 83-96). London: Routledge/Falmer.
26. Hamilton, R. & Moore, D. (2004). Education of refugee children. In R. Hamilton & R. Moore (Ed.), Education interventions for refugee children (pp. 106-132). London: Routledge/Falmer.
27. Hsieh, H. F., & Shannon, S. E. (2005). Three approaches to qualitative content analysis. Qualitative health research, 15(9), 1277-1288.
28. Kağnıcı, D. Y. (2017). Suriyeli mülteci çocukların kültürel uyum sürecinde okul psikolojik danışmanlarına düşen rol ve sorumluluklar. İlköğretim Online Dergisi, 16(4), 1768-1776.
29. Kaya, A. (2022). Suriyeli Öğrencilerin Eğitim-Öğretim Faaliyetlerinde Karşılaştıkları Zorluklar. Journal of Multidisciplinary Studies in Education, 6(3), 89-99.
30. Koehler, C., & Schneider, J. (2019). Young refugees in education: the particular challenges of school systems in Europe. Comparative Migration Studies, 7(1), 28.
31. Korstjens, I. & Moser, A. (2018). Series: Practical guidance to qualitative research. Part 4: Trustworthiness and publishing. European Journal of General Practice, 24(1), 120–124.
32. Koşak, M. A., ve Atasoy, R. (2022). Suriyelilerin Temel Eğitim Sistemine Entegrasyonunda Şanlıurfa İli Özelinde Okul Yöneticilerinin Karşılaştığı Sorunlar. Harran Maarif Dergisi, 7(2), 150-178.
33. Loewen (2004). Second language concerns for refugee children. R. Hamilton & R. Moore (Ed.), Education interventions for refugee children (pp. 35-52). London: Routledge/Falmer.
34. Kiremit, R.F., Akpınar, Ü. ve Tüfekçi Akcan, A. (2018). Suriyeli öğrencilerin okula uyumları hakkında öğretmen görüşleri. Kastamonu Eğitim Dergisi, 26(6), 2139-2149. doi:10.24106/kefdergi.428598
35. Mamei, M., Cilasun, S. M., Lippi, M., Pancotto, F., & Tümen, S. (2019). Improve education opportunities for better integration of Syrian refugees in Turkey. In Guide to Mobile Data Analytics in Refugee Scenarios (pp. 381-402). Springer, Cham.
36. Markley, D. L. (2008). The changing roles and responsibilities of the high school principal. (Unpublished dissertation), Widener University.
37. MEB. (2019). Suriyeli Öğrenci Sayıları https://hbogm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2019_04/08133210_01Nisan2019internetSunusuGeciciKorumaAlOgr.pdf
38. MEB. (2022). MEB Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü Göç Ve Acil Durumlarda Eğitim Daire Başkanlığı Türkiye'deki yabancı uyruklu öğrencilere ilişkin rapor. https://hbogm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2022_01/26165737_goc2022sunu.pdf (05.11.2023)
39. Miles, M. B. & Huberman, A. M. (1994). Qualitative data analysis. London: Sage Publication.
40. Miller, J. (2009). Teaching refugee learners with interrupted education in science: Vocabulary, literacy and pedagogy. International Journal of Science Education, 31(4), 571-592.
41. Öğretir, A.D., Şengün, G., ve Özçelik, S. (2019). Arap baharının savaş çocukları: Türkiye’deki Suriyeli çocukların sosyal uyumlarının incelenmesi. https://tasam.org/Files/Icerik/File/%C4%B0GK3_kit_(4)_pdf_2b38360f-4a3c-4f6f-952f-cc5e56673430.pdf
42. Özdemir, M. ve Aypay, A. (2022). Türkiye’de Bulunan Geçici Koruma Altındaki Suriyeli Öğrencilere Yönelik Eğitim Politikaları: Retrospektif Bir Değerlendirme. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 19(2), 577-602.
43. Patton, M. Q. (2014). Nitel araştırma ve değerlendirme yöntemleri (M. Bütün and S. B. Demir, Trans.). Pegem.
44. Saklan, E. ve Karakütük, K. (2022). Türkiye’deki Suriyeli eğitim çağı çocuklarının eğitim süreçleri üzerine bir çözümleme. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 18(1), 51-76.
45. Taskin, P., & Erdemli, O. (2018). Education for Syrian Refugees: Problems Faced by Teachers in Turkey. Eurasian Journal of Educational Research, 75, 155-177.
46. Tuters, S., & Portelli, J. (2017). Ontario school principals and diversity: are they prepared to lead for equity?. International Journal of Educational Management.
47. UNHCR (2019). Refugee Education: A Global Review. Available at: https://www.refworld.org/docid/5142ee1c2.html [accessed 20 October 2020]
48. UNHCR (2020). Coming Together For Refugee Education. Available at: https://reliefweb.int/report/world/coming-together-refugee-education
49. UNICEF (2019). Action for Refugee Children. Available at: https://www.unicef.org/media/63091/file
50. UNICEF (2019b). Education solutions for migrant and displaced children and their host communities. UNICEF working paper.
51. Uzun, E. M. ve Bütün, E. (2016). Okul öncesi eğitim kurumlarındaki Suriyeli sığınmacı çocukların karşılaştıkları sorunlar hakkında öğretmen görüşleri. Uluslararası Erken Çocukluk Eğitimi Çalışmaları Dergisi, 1(1), 72-83.
52. Villegas, A., & Lucas, T. (2002). Preparing culturally responsive teachers: Rethinking the curriculum. Journal of Teacher Education, 53(1), 20-32.
53. WHO (2018). Health of refugee and migrant children. Copenhagen: WHO Regional Office for Europe;(Technical guidance on refugee and migrant health). Available at: https://www.euro.who.int/__data/assets/pdf_file/0011/388361/tc-health-children-eng.pdf?ua=1
54. Yalçın, V., & Simsar, A. (2020). Adjustment of Syrian refugee children into pre-school education in Turkey. Elementary Education Online, 19(3), 1214-1224.
55. Yıldız, F. (2018). Suriyeli sığınmacı çocukların eğitim sorunları ve entegrasyon süreçleri: Mersin örneği. (Yayınlanmamış Yüksek lisans tezi), Marmara Üniversitesi Orta Doğu ve İslam Ülkeleri Araştırmaları Enstitüsü, İstanbul.
56. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2011). Sosyal bilimlerde nitel araştırmaya giriş. (8. Baskı). Ankara: Seçkin Yayıncılık. Yılmaz, İ. H. (2021). Türkiye’deki Suriyeli çocukların okula uyumu. (Yayınlanmamış Doktora tezi), Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi, Ankara.
57. Yiğit, A., Şanlı, E. ve Gökalp, M. (2021). Türkiye’deki Suriyeli öğrencilerin okula uyumlarına yönelik öğretmen, okul yöneticileri ve öğrencilerin görüşleri. Ondokuz Mayis University Journal of Education Faculty, 40(1), 471-496.