EN
TR
Işgın (Rheum ribes L.) Bitkisinin Hipoglisemik Etkisi; Diyarbakır’da Bir Geleneksel Tıp Uygulaması
Öz
Amaç:
Rheum ribes L. (Polygonaceae) dünyanın birçok bölgesinde hem gıda hem de diyabet dahil birçok hastalığa karşı geleneksel bir ilaç olarak kullanılmaktadır. Bu çalışmada bitkinin hipoglisemik potansiyelinin ve Diyarbakır’daki geleneksel kullanımının araştırılması amaçlanmıştır.
Yöntemler:
Bitkinin Diyarbakır pazarlarındaki satıcıları, rastgele seçilmiş kullanıcılar ve aktarlarla görüşmeler yapılmıştır. Hakkâri ve Muş (Şenyayla) illerinden toplanan bitkinin toprak üstü ve kök kısımlarından petrol eteri (PE), etil asetat (EA), metanol (Me) ve içme suyu (İnf) kullanılarak hazırlanan ekstrelerin in-vitro α-glukozidaz inhibisyon aktivitesi ölçülmüştür.
Bulgular:
Bitkinin taze sürgünleri çiğ halde yenmektedir. Kökleri ise geleneksel olarak hem taze hem de kurutulmuş halde dil altına konularak ya da sabahları aç karnına tıbbi çay halinde kan glukoz seviyesini düşürme amaçlı kullanılmaktadır. Her iki örneğin tüm ekstreleri pozitif kontrol akarboza kıyasla yüksek potansiyel göstermişlerdir. Özellikle akarbozun 665,9 µg/mL IC50 değerine karşılık Muş örneklerinin kök metanol ve etil asetat ekstrelerinde ortaya çıkan sırasıyla 0,24 ve 0,33 µg/mL IC50 değerleri kayda değerdir.
Sonuçlar:
α-glukozidaz inhibisyonu bitkinin hipoglisemik aktivitesine önemli derecede katkı sağlayan bir etki mekanizması olabilir. Bu enzimin yeni ve potent inhibitörlerinin keşfi için bitkinin köklerinden etil asetat ya da metanol ile elde edilecek ekstreler üzerinde ileri fitokimyasal çalışmalar önerilebilir. Bitkiden elde edilecek standart ekstreli farmasötik dozaj şekilleri, farmasötik kalitede droglar ya da bunlarla hazırlanacak tıbbi çaylar diyabet hastalarında geleneksel/tamamlayıcı bir tıp uygulaması olarak değerlendirilebilir. Fakat güvenli, etkin ve rasyonel bir kullanım için daha fazla çalışmaya ihtiyaç vardır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Abdullah, K. K., Taha, E. M., & Rahim, S. M. (2014). Phenolic profile, antioxidant, and antibacterial effects of ethanol and aqueous extracts of Rheum ribes L. roots. Der Pharmacia Lettre, 6(5), 201-205.
- Abu-Irmaileh, B. E., & Afifi, F. U. (2003). Herbal medicine in Jordan with special emphasis on commonly used herbs. Journal of Ethnopharmacology, 89(2), 193-197. doi:https://doi.org/10.1016/S0378-8741(03)00283-6
- Abudayyak, M. (2019). In vitro evaluation of Rheum ribes induced genotoxicity in HepG2 cell lines. Istanbul Journal of Pharmacy. doi:https://doi.org/10.26650/IstanbulJPharm.2019.19021
- Adham, A. N., & Naqishbandi, A. M. (2015). HPLC analysis and antidiabetic effect of Rheum ribes root in type 2 diabetic patients. Zanco Journal of Medical Sciences (Zanco J Med Sci), 19(2), 957 - 964. doi:https://doi.org/10.15218/zjms.2015.0017
- Alaadin, A. M., Al-Khateeb, E. H., & Jäger, A. K. (2007). Antibacterial Activity of the Iraqi Rheum ribes. Root. Pharmaceutical Biology, 45(9), 688-690. doi:https://doi.org/10.1080/13880200701575049
- Alaca, K., Okumuş, E., Bakkalbaşı, E., & Javidipour, I. (2022). Phytochemicals and antioxidant activities of twelve edible wild plants from Eastern Anatolia, Turkey. Food Science and Technology, 42.
- Andiç, S., Tunçtürk, Y., Ocak, E., & Köse, Ş. (2009). Some Chemical Characteristics of Edible Wild Rhubarb Species (Rheum Ribes L.). Research Journal of Agriculture and Biological Sciences, 5(6), 973-977.
- Apostolidis, E., & Lee, C. M. (2010). In Vitro Potential of Ascophyllum nodosum Phenolic Antioxidant-Mediated α-Glucosidase and α-Amylase Inhibition. Journal of Food Science, 75(3), H97-H102. doi:https://doi.org/10.1111/j.1750-3841.2010.01544.x
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
İç Hastalıkları, Halk Sağlığı (Diğer)
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
31 Aralık 2023
Gönderilme Tarihi
8 Eylül 2023
Kabul Tarihi
10 Kasım 2023
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2023 Cilt: 5 Sayı: 2
APA
Şahin, H., & Üşenti, B. (2023). Işgın (Rheum ribes L.) Bitkisinin Hipoglisemik Etkisi; Diyarbakır’da Bir Geleneksel Tıp Uygulaması. Doğal Yaşam Tıbbı Dergisi, 5(2), 66-73. https://izlik.org/JA28MY53BY
AMA
1.Şahin H, Üşenti B. Işgın (Rheum ribes L.) Bitkisinin Hipoglisemik Etkisi; Diyarbakır’da Bir Geleneksel Tıp Uygulaması. DYT. 2023;5(2):66-73. https://izlik.org/JA28MY53BY
Chicago
Şahin, Hasan, ve Berfin Üşenti. 2023. “Işgın (Rheum ribes L.) Bitkisinin Hipoglisemik Etkisi; Diyarbakır’da Bir Geleneksel Tıp Uygulaması”. Doğal Yaşam Tıbbı Dergisi 5 (2): 66-73. https://izlik.org/JA28MY53BY.
EndNote
Şahin H, Üşenti B (01 Aralık 2023) Işgın (Rheum ribes L.) Bitkisinin Hipoglisemik Etkisi; Diyarbakır’da Bir Geleneksel Tıp Uygulaması. Doğal Yaşam Tıbbı Dergisi 5 2 66–73.
IEEE
[1]H. Şahin ve B. Üşenti, “Işgın (Rheum ribes L.) Bitkisinin Hipoglisemik Etkisi; Diyarbakır’da Bir Geleneksel Tıp Uygulaması”, DYT, c. 5, sy 2, ss. 66–73, Ara. 2023, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA28MY53BY
ISNAD
Şahin, Hasan - Üşenti, Berfin. “Işgın (Rheum ribes L.) Bitkisinin Hipoglisemik Etkisi; Diyarbakır’da Bir Geleneksel Tıp Uygulaması”. Doğal Yaşam Tıbbı Dergisi 5/2 (01 Aralık 2023): 66-73. https://izlik.org/JA28MY53BY.
JAMA
1.Şahin H, Üşenti B. Işgın (Rheum ribes L.) Bitkisinin Hipoglisemik Etkisi; Diyarbakır’da Bir Geleneksel Tıp Uygulaması. DYT. 2023;5:66–73.
MLA
Şahin, Hasan, ve Berfin Üşenti. “Işgın (Rheum ribes L.) Bitkisinin Hipoglisemik Etkisi; Diyarbakır’da Bir Geleneksel Tıp Uygulaması”. Doğal Yaşam Tıbbı Dergisi, c. 5, sy 2, Aralık 2023, ss. 66-73, https://izlik.org/JA28MY53BY.
Vancouver
1.Hasan Şahin, Berfin Üşenti. Işgın (Rheum ribes L.) Bitkisinin Hipoglisemik Etkisi; Diyarbakır’da Bir Geleneksel Tıp Uygulaması. DYT [Internet]. 01 Aralık 2023;5(2):66-73. Erişim adresi: https://izlik.org/JA28MY53BY